Page 193 - Уус-Алдан 2006

Василий Васильев-Харысхал, суруйааччы, драматург, СР культуратын
үтүөлээх үлэһитэ, спектакль сценариһа:
- Сценарийы суруйар идея хаһан кэлбитэй диэтэххэ, дьининэн, санаа
эрдэттэн баарынан баара. Анны бу иннинэ оруобуна Манньыаттаах туһу-
нан спектакль тахсыбыта. Ол онно Күлүмнүүрү эпизодка киллэрэн аһар-
бытым. Аны туран, Манньыаттааҕы кытта ырааҕынан ыллахха иккиэн ай-
махтыылар, биир Никифоровтар эбиттэр. Архыыпка хасыһа сылдьан
Күлүмнүүргэ үгүс матырыйаалы булбутум. Дьокуускайга да, Америкаҕа
да көрдөххө, элбэх докумуон харалла сытар эбит.
Быйыл саас Андрей Саввич сана спектакль сценарыйын суруйаҕын
диэн миэхэ эппитэ. Ол иһин сайыны быһа эмиэ архыыбы хаһысгым.
Спектакль улахан уратыта диэн туох баар дьон этиитэ, дьайыыта, буола
турар быһыы-майгы, муҥутаан дьиннээх буолбукка, архыып матырыйа-
алыгар чугаһыы сатаата, онно олоҕуран оҥоһулунна. Ол гынан баран,
уус-уран айымньы буоллаҕа, научнай улэ буолбатах. Онон дьон улары-
йыыта баар, кэмэ да сыҕарыйсан биэрэр. Ол эрэн сүрүн өттө уларыйбак-
ка, туох баарынан бэрилиннэ. Спектаклга сүрүннээн театр эдэр састааба
кыттар. Онон бэлэмнэнии быыһыгар учуонайдар лекцияларын иһитти-
лэр, былыргы историяны үөрэтэ, билсиһэ сатаатылар.
Ааспыт өттүгэр "Эргиллиэм хайаан да" спектакль тахсыытыгар
сүүрбүт-көппүт дьонунан "Манньыаттаах" тэрилтэ салалтата буолбута.
Чуолаан Е.Е. Федоров, Д.В. Федотов, М.Д. Егоров, В.И. Егоров, В.В. Ми­
хайлов улаханнык көмөлөспүттэрэ. Бу сана спектакль тахсыытыгар ити
уолаттар саҕаламмыт дьыаланы үчүгэйдик түмүктүөххэйиҥ диэн санаат-
тан, төһө да тэрилтэлэригэр судургута суох балаһыанньалаахтарын аахсы-
бакка, материальнай өттүнэн өйөбүл буоллулар. Аҥардас көстүүмнэргэ
матырыйаал наһаа ыарахан сыаналаах, ону уйуннулар.
Бу үлэбитигэр биир ыарахаттарбыт — бириэмэтэ ыгыма. Арыый эрдэ
суруйан саҕалаабытым буоллар. Холобур, Манньыаттаах туһунан сцена­
рий текстин 4 сыл суруйбутум, билигин 3 ый кэриэтэ үлэлэстим, төһө да
докумуоннар баалларын үрдүнэн. "Эргиллиэм хайаан да" сүрдээх уустук
спектакллар ахсааннарыгар киирсэр. Оттон бу билиҥҥи спектакль техни-
ческай өттүнэн өссө уустук. Мин "Айыы аймаҕа баар буоллаххытына"
диэн ааттаабытым, ону аатын "Бастыҥ хатыыта" диэн театр быһаарбыта.
Руслан Тараховскай, спектакль режиссера:
- Бэйэм режиссер быһыытынан театрга бастакы сезоммун үлэлээн
эрэбин. Арктика институтун быйыл сайын бүтэрбитим. Бу иннинэ "Кэрэ
көмүскэлигэр" спектакль режиссуратын онорсубутум. Эмиэ документаль-
най, театр туһунан ис хоһоонноох. "Бастын хатыытыгар” режиссер-туруо-
рааччы — Андрей Борисов. Мин бу спектаклга кыттыһан үлэлээммин,
сүрүннээн Андрей Саввичтан үөрэнэбин диэххэ наада.
Бу спектаклга тексин тарҕатан, оруолларын үллэрэн үлэлэспиппит ый
курдук буолла. Манна Саха театрын артыыстара бары, кырдьаҕас
көлүөнэттэн эдэрдэргэ тиийэ бүттүүн кытталлар. Нуучча театрыттан эмиэ
оонньуохтара. Документальнай-эпическай киноспектакль быһыытынан
турар. Бу иннинэ В.Е. Васильев-Харысхал "Хайаан да эргиллиэм" спек­
такля турбутун билэҕит. Билинни туруорбут ол спектаклга жанр, сюжет
өттүнэн майгынныыр. Эмиэ син биир оччотооҕу, ол кэмнээҕи дьон
160