Page 144 - Дүпсүн сирэ

былаас буолаатын кытта дойдутугар тахсыбыта. Улуус ревкомун тэрийсиби-
тэ, нэһилиэк ревкомун бэрэссэдээтэлинэн талыллан саҥа былаас дьаһалларын
олоххо киллэрсибитинэн барбыта.
Ховрова Марфа Ивановна

Иккис олук
1. Гражданскай сэрии сылларыгар
1922 сыллаахха бэс ыйын 21 күнүгэр К. Байкалов командирдаах Саха си­
рин Сэбилэниилээх Күүстэрин своднай этэрээтэ Төхтүртэн чугуйан тиийбит
үрүҥ бандьыыттар 800-кэ киһилээх бөдөҥ бөлөхтөрүи Нам сиригэр Николь-
скай сэлиэнньэтигэр буолбут кыргыһыыга үлтү сыспыта. Тыыннаах ордубут
бандьыыттар Лена өрүһү туораан, Чурапчы диэки куотарга соруммуттара.
Краском Байкалов куотан барбыт өстөөхтөрү эккирэтэн урусхаллыырга, онон
Дүпсүн, Бороҕон уонна Боотуруускай улуустарын үрүн баандалартан босхолуурга
226-с Петроградскай полк кавалерийскай этэрээтигэр бирикээс биэрбитэ.
Гражданскай сэрии историятыттан биллэрин курдук, Кыһыл Армия аналлаах
этэрээтэ Дүпсүнү 1922 сыллаахха бэс ыйын 30 күнүнээҕи түүнүгэр, Бороҕону
от ыйын 2 күнүгэр, оттон Чурапчыны от ыйын 5 күнүгэр босхолообута.
Комбат В. Ракитянскай кавалерийскай этэрээтин бойобуой сырыыла-
рын туһунан политрук М.Г. Кропачев, чулуу (образцовай) рота командира
А.В.Суторихин ахтыыларыттан быһа тардыылары бу очеркаҕа кэнсиэхпит. Ка-
валерийскай этэрээт састаабыгар Саха сирин губревкомун бэрэстэбиитэллэрэ
И.Е.Винокуров (кэлин БСК(б)П обкомун бастакы секретарынан үлэлээбитэ),
Н.Н.Окоемов (Бороҕону үрүн баандалартан босхолооһун кэнниттэн улиспол-
ком председателинэн талыллан үлэлээбитэ), И.К.Попов (1922 сыллаахха от
ыйыттан Дүпсүн волревкомун председателэ, кини кавалерийскай этэрээти
кытта буолбакка, Чэриктэйгэ борохуотунан кэлсибитэ), онтон да атыттар баал-
лар эбит. Гражданскай сэрии кыттыылаахтарын ахтыыларыттан биллэххэ, ити
этэрээккэ кэлин гражданскай сэрии Геройа буолбут Г.В. Егоров, кэлин ЧК
үлэһитэ З.В. Алексеев, II Лөгөй нэһилиэгин дьоно Иван Габышев (Кый), Про­
копий Бурцев (Дьалбаа) сылдьыбыттара чуолкайдаммыта. Рота командира А. В.
Суторихин бэйэтин ахтыытыгар бу курдук суруйар:
— Никольскайдааҕы кыргыһыыга кыайтаран баран бандьыыттар баһылык-
тара Лена өрүс ун а биэрэгэр тахсан, Чурапчыга куотан Коробейников—Дуганов
сүрүн күүстэрин кытта холбоһорго былааннаахтара биллибитэ. Саха сирин
Сэбилэниилээх Күүстэрин командующайа К. Байкалов В. Ракитянскай этэ­
рээтин куйахтаах борохуокка олордон, өстөөх куотар суолун өрүһүнэн быһарга
соруммута табыллыбатаҕа. Ол эрээри биһиги операциябыт биир үчүгэй
ситиһиилэммитэ: Граф биэрэгэр уонна өрүс арыытыгар бандьыыттар элбэх ах-
сааннаах аттарын, ын ыырдарын, стрелковай сэрии сэбин трофея быһыытынан
ылбыппыт. Бандьыыттар көлө тутааччылара, мастарыскыайдарын үлэһиттэрэ
кыайан куоппакка билиэҥҥэ түбэспиттэрэ.
Политрук Кропачев М.Г. уонна рота чулуу командира Суторихин А.В. кавале-
рийскай этэрээт 600 саабылалаах байыастаах этэ диэн иккиэн чопчу бэлиэтииллэ-
140