Page 71 - Түөлбэҕэ олоҥхо эйгэтин олохсутуу соруктара, ньымалара

Алгыскын а^ал,
Куустэ-тирэхтэ кулу!
Сир-дойду иччитэ у’^^У^эр кун тахсар сириттэн, илинтэн тахсар уонна айыы бухатыырыгар
утуе санааны, этэииэ буолууну ба^аран. утуе-амарах тылынан алгыыр.
Эн, айыы айма^ын
Араиаччылыыр аналлааххын!
Кун улууЬун
Кемускуур аналлааххын!
Охтоохтон охтума,
Биилээхтэн быстыма!
Итини таЬынан олоихо^о Аан Алахчын Хотун барыны бары билээччи, утуе субэЬит
быЬыытынан ойууланар.
Yyc-aac бэйэлээх
Уруи Аар Тойон этиитинэн -
Миинэр мииэ^ин
Дьыл^а Хаан улахан уола
Кукурдуур Бе^е киллэрэн
Бастыи сэргэ^эр
Баайан та^ыста.
Салгыы бухатыыр киЬи туттар сэбин, таинар таиаЬын хантан ыларын субэлиир уонна Аан
дойдуи араиас илгэтэ диэн хабахтаах елбет мэиэ уутун туттарар. Итини тэиэ алта салаалаах Айыы
намыЬын кымньыытын биэрэр уонна бу курдук саиалаах буолар:
Тугу ба^араргын этэн баран
Сири устэ о^устаххына -
Этэн баран
Э^ирийиэн икки ардыгар
Баар буолуо!
Ити курдук Аан Алахчын Хотун айыы бухатыырыгар куус, кыах биэрэр. Оссе эбии куус-
кудэх киллэрээри, сеиерден сылдьыбыт уруи селегейун, елбет мэиэ уутун кэриэтэ эмтээх эмиийин
уутунэн эмеэхтиир.
Олоихо^о Аан Алахчын Хотун киНи олорор эйгэтин кууЬун курдук бэриллэр, ол иЬин бу
эйгэттэн тахсарга киниттэн кердеЬен, аартык тэлэттэрэн, ал^аттаран, кеме кердеЬен бараллар. Кини
Орто дойду 0Л050 тупсарыгар кыЬаллар. бухатыырга элбэх субэни-аманы биэрэр, кемелеЬер.
Былыргы сахалар саныылларынан, дойдуларын иччитин утуе алгыКын ылбатах бухатыыр кыайан-
хотон кэлэр кыа5а суох буолар. Онон саха олоихотугар Аан Алахчын Хотун бутун Орто
дойдуну тутан турар тутаах мифологическай уобарас быЬыытынан киирэр. Кини сир урдугэр
эйэлээх байылыат олох тердунэн буолар.
“Сергей Васильев “Меиуруур Бе^е” олоихотугар Аан Алахчын Хотун уобараЬа уонна
суолтата’* диэн улэбин чинчийэн, ырытан баран маннык тумугу оиордум:
Сир-дойду иччитэ Аан Алахчын Хотун олоихо^о оруола муиура суох улахан. Олоихо^о
хоЬуйалларынан. кини Орто дойду дьоно-сэргэтэ учугэй буоларыгар кыЬанар. кинилэргэ кемелеЬер.
сурдээх уйа^ас, утуе санаалаах гына ойууланар.
Кини утуе санааны уонна этэииэ буолууну тумэр. олоихо^о ийэ оруолун толорор суду
суолталаах. Айыы бухатыыра быстар. мелтуур кэмигэр эбии куус-кудэх киллэрэр, алгыс алгыыр.
Онон кини бухатыыр кыайыылаах-хотуулаах сырыыларыгар оруола улахан.
Маны таЬынан, Аан Алахчын Хотун бутун Орто туруу дойду оло^ун тутан турар, айыы
айма^ын, кун улууЬун дьонун араиаччылыыр аналлаах, бутун айыл^а, Ийэ дойду кууЬун-уо^ун
тумэ сылдьар уобарас буолар.
Бу тема билииии кэмиэ уЬулуччу суолталаах дии саныыбын. Т050 диэтэргин киЬи куруук
нээйиттэн-айыл^аттан тутулуктаа^ын ейдуехтээх. КиЬи уескээбит сирин-уотун, айыл^атын
куруук харыстыахтаах. Кини ийэтигэр, Аан Алахчын Хотуииа. сугуруйуехтээх!

Хатыи мае саха итэ^элигэр уонна олоихо^о
Слепцов Сайдам
Уус-Алдаи улууЬун И.В.Пухов аатыиан Окоемовка
сурун оскуолатын II кылааИын уерэнээччитэ ,
АТ. Местников аатынан стал аат хакаайына
Салайааччы: Ноговицына А.А.
Сыала: Хатыи мае сахалар итэ^эллэригэр уонна олоихо^о ойууланыытын уврэтии.

69