Page 34 - Норуоттан тахсыбыт талаан
P. 34

кэпсэтиэмий  диэн  ордук  толлорум.  Биирдэ  Раям:  “Оо,  дьэ,  бу
          да  кыыһы,  аҕабын  олох  көрүөҥ  да  суоҕа,  мин  хоспор  быһа
          ааһыахпыт  буоллаҕа”,  —  диэн  туран,  иннибин  ылан  илпитэ.
          Хантан,  быһа  ааһыахпыт  баара  дуо,  мас  дьиэлэригэр  киирэ
          түһээтин аан таһынааҕы диван аттыгар кэргэнэ Мария Николаев-
          налыын  муос  эрбии  тураллара.  Үлэлэрин  тохтотон,  оҕолорун
          ыалдьытын, миигин, кытта бэркэ сэҥээрэн кэпсэппиттэрэ. Ордук
          Терентий Васильевич төрдүбүн-ууспун,  хайа дойдуттан сылдьар-
          бын  туоһуласпыта,  сураспыта.  Иккиэн  да  эйэҕэстэрэ,  борос-
          туойдара, били толлубутум, кэмчиэрийбитим ааһа охсон хаалбыта.

                                        *   *   *
            Улуу маастар дьиҥнээх үлэтин музейдарга, быыстапкаларга үк-
          сүгэр  өстүөкүлэ  нөҥүө хараххынан  эрэ  көрөҕүн дии.  Оттон  мин
          тутан-хабан көрбүттээхпин. Сайын, арааһа, Раям төрөөбүт күнүгэр
          буолуо,  кыыстаах уолбун Яналаах Спираны  (оччолорго кыралар)
          илдьэ  сайылыктарыгар  тиийбитим.  Терентий  Васильевич  бэркэ
          сүргэтэ көтөҕүллэн,  үөрэ-көтө көрсүбүтэ.
            — Хайа, тоҕо үчүгэйэй, урут үктэммэтэх, саҥа, сонун дьоннор
          кэллилэр.  Киириҥ,  ааһыҥ  улахан  дьиэҕэ,  онно  быдан  сөрүүн,
          сөрүүкүү түһүҥ.  Хата,  оҕолорбор  үлэлэрбин  көрдөрүүм,  — диэ-
          битэ. Дьэ уонна ыскаапка турар эҥинэ араас үлэлэрин биир-биир
          ылан остуолга уурталаабыта.
            Мин  дьонум  киһи  хараҕа  халтарыйар  дьикти  куруһубалаах
          шкатулкалары көрө да барбатылар, ол оннугар иккиэн сарбаспы-
         тынан  саахымат  фигураларыгар  түстүлэр.  Сүүһүн  ортотунан
          харахтаах  бөрү-бөкчөгөр  абааһы  оҕолоро  —  ньыкаалары  биир-
          биир үллэстэн бараары ыксаттылар.  Мин оҕолорбун буойар аакка
          бардым:
            — Илиигитинэн туппаккыт, тыыппаккыт, сатаммат, — диэтим.
          Онуоха Терентий  Васильевич сонньуйда:
            —  Саха  киһитэ  тутан-хабан  көрдөҕүнэ  эрэ  астынар  баҕайыта,
          мэһэйдээмэ,  —  диэтэ.  Дьиҥинэн,  бэйэм  да  илиибэр  ылан  кө-
          рүөхпүн ымсыыра турар киһи, көҥүллэппит саҕа сананан, муосчут
          үлэлэрин  оҕолорбун  кытта  биир-биир  астына  сыымайдаатыбыт.

                                        *   *   *
            Терентий Васильевиһы кытта бииргэ түбэсиһэн Москваҕа көп-
          пүттээхпин. Самолет аара Красноярскайга тохтообутугар аргыһым
         хайдах  эрэ  ыарытыйар  курдук  туттарын  бэлиэтии  көрөн,  баҕар,
         туох эмэ  көмөҕө наадыйара  буолаарай дии  санаан:
            — Терентий Васильевич, курортаан иһэҕин дуу? — диэн сэмээр
         ыйыппытым.
   29   30   31   32   33   34   35   36   37   38   39