Page 220 - Иван Мигалкин. Сүрэхтэн саҕыллар санаалар

Үчүгэйиэн,
Ньургуһуннар дьол чорооннорун
Күөрэччи көтөхпүттэрэ.
Дьоннор, сааскы үөрүүгүтүн
Кутуҥ дуу, ол чорооннорго.
Кутуҥ — эдэр саас төлөнүн,
Тапталгыт, үлэҕит үөрүүтүн,
Кутуҥ — сүрэххит сылааһын,
Санааьыт сырдыгын,нарынын!
Үчүгэйиэн,
Күөрэгэйдэр — саас чуорааннара
Күҥҥэ көппүттэрэ.
Дьоннор, сааскы үөрүүгүтүн
Көтүтүҥ кинилэрдиин.
Көтүтүҥ олох үрдүк халлааныгар
Ыра санаа ымыыларын.
Көтүтүҥ, сулустарга тахсар
Киһи сырдык ыратын!
Ханнык баҕарар литератураны уопсайдык өйдөөтөххө — тыл
көмөтүнэн бэйэ санаатын атын киһиэхэ тиийимтиэ гына этии ис-
кусствота буолар. Тутааччы таас кирпииччэлэри үөрүйэх илии-
тинэн дьып-дьап курдук сааһылыы ууран, ыраахтан көстөр гына
дьэндэтэн таһаарарыныы, Толомон поэзията — хотугу сибиэһэй
салгынныы киһи дууһатыгар сайан киирэр уратылаах, ол иһин
сэргэх, ис киирбэх итиэннэ дириҥ иэйиилээх.
* * *
Сайаҕас, ыалдьытымсах уонна эппит тылларын хайаан да
толорор үгэстээх Муома дьонун Соболоох диэн кыракый дэриэ-
бинэҕэ үлэлии сылдьан билбитим. Манна Толомон поэзиятын
кытта чугастык билсибитим. 1981 сыллаахха «Индигир уоттара»
хаһыакка «Тыл сүмэтин таба тайанан» диэн Толомон хоһооннору-
гар бэлиэтээһин оҥорбуппун хайдах баарынан киллэрдим. Тихон
Егорович Черемкин-Толомон туһунан өссө кылгастык эбэн этэр
буоллахха, кини Муома улууһун Төбүлэх нэһилиэгэр 1942 сыл­
лаахха төрөөбүтэ. Орто оскуоланы бүтэрэн баран, кыһыл чуумка
үлэлээбит. Төрөөбүт Хоту дойдутун устун элбэхтэ айаннаабыт,
кини кэрэ айылҕатын, үлэһит хоһуун дьонун кытта билсибит.
Тихон Егорович элбэх саҥата суох киһиэхэ киирсэрэ, сэмэйэ,
эппит тылыгар турара. 1965 сылтан хара өлүөр диэри төрөөбүт
улууһун «Индигир уоттара» хаһыакка үлэлээбитэ. Республика
хаһыаттарыгар уонна «Хотугу сулуска» хоһооннорун бэчээттэ-
тэрэ. «Чэчир-80» хомуурунньукка «Индигир уһунна муораҕа»
итиэннэ «Кутаа тула» эдэр ааптардар кинигэлэригэр «Дорообо,
216