Page 64 - Иван Мигалкин. Сүрэхтэн саҕыллар санаалар

— Бэрдьигэстээҕи хайдах эрэ сырыы ахсын атыннык көрөбүн.
Бэрдьигэстээҕи, дьиибэ баҕайы, үөйбэтэх-ахтыбатах кэммэр,
соҕуруу эҥин сылдьаммын олох туох да төрүөтэ суох санаан кэ-
лэр түгэннэрим баар буолаллар...
...Мытаах уонна Горнай, уопсайынан, төрөөбүт сирим, төрөө-
бүт дойдум. Киһиэхэ төрөөбүт дойдута диэн соҕотох уонна ол
кини талбытынан буолбат. Хайдах да төрөөбүт дойдулан, дьэ ол
кырасыабайа да суох буоллун, төһө да атын дойдулар курдук аа-
тырбатах-сураҕырбатах буоллун, син биир ол сир үрдүгэр баар
күндүлэртэн саамай күндүлэрэ буолуохтаах. Төрөөбүт дойду син
биир ийэ курдук диэн хаһааҥҥыта эрэ суруйан турабын.
Ийэ төһөлөөх да модороон буолбутун иһин — хайа баҕарар
киһиэхэ саамай күндүттэн күндү. Эн саамай кырасыабай дьахтар
буолан төрөөбөккүн ээ уонна эн ол ийээин кырасыабайын иһин
таптаабаккын — эйиэхэ ийэ буоларын иһин таптыыгын. Горнай
оройуона ол сирэ-уота үчүгэйин иһин таптыыр буолбатахпын —
кини миэхэ төрөөбүт дойдум буоларын иһин таптыыбын.
Итинник этэн тураммын, «Горнай» диэн тылга тохтуохпун
баҕарабын. Мин маҥнай оскуолаьа киирэрим саҕана Арҕаа Хаҥа-
лас этибит. Мытаах нэһилиэгэ, Эргис нэһилиэгэ, Солоҕон нэһи-
лиэгэ, Ньурбаҕанчына, Маалтааны, биһиги бары Арҕаа Хаҥалас
улууһун дьонноробут. Сорохтор Атамайдар эҥин Бүлүү, Нам
улууһугар киирсэллэрэ. Дьэ онтон үс оройуонтан түмэн, оройуон-
нары тэрийиигэ — ити Горнайы тэрийбиттэрэ. Дьэ, оччоттон бач-
чаҕа диэри аатын сөбүлээбэппин. Хайдах даҕаны, 60-ча сыл ту-
хары ити аакка үөрэнэн быстыбаппын...
— Возвышенность, Лена — Бүлүү икки ардыгар сытар үрдэл
буоллаҕа. Оройуон аатын уларытар туһунан туруорсар наада-
лааҕа эбитэ дуу, суоҕа дуу? Ол гынан баран сир-дойду, мин са-
наабар, аатынан даҕаны, сирэ-дойдута кырасыабайынан даьаны
аатырбат. Дьонунан-сэргэтинэн, үлэтинэн-хамнаһынан, олоьу-
нан-дьаһаҕынан аатырар быһыылаах. Онон, кылаабынайа, биһи-
ги бэйэбит оройуоммутуттан үгүс үчүгэй дьону үүннэрэн, олохпу-
тун-дьаһахпытын тупсаран, Горнай оройуонугар бары үчүгэйдик
олорор буоллахпытына, кырдьык даҕаны, оройуоммутун аатыр-
дыахпыт.
Холобурун, бу кэнники биһиги оройуоммут даҕаны, мин киһир-
гэнээри гынабын, атын оройуоннартан хаалсыбат, сорох-сорох
оройуоннары иннилэригэр да түһэн барда дии саныыбын. Былыр
туох эмэ төрдө-ууһа суох киһиэхэ дылы. аата-суола суох хан-
нык эрэ Горнайтан диэн дьон күлүү-элэк гынар буолара. Оҕолор
сэнээбиттии саныыр оройуоннарыттан киирэ сылдьар курдук
60