Page 33 - Саха дьахталларыттан бастакы журналистка Мария Гаврильевна Бурцева

уга плакат, лозунг бөҕө, былаах ыраахтан кытаран көстөрө. Анаан
повардар аһаталлара. Ырыа-тойук, кор-нар ыраахтан иһиллэрэ. Онно
олоччутугар сэлиэһинэй сиэмэни ыспытгара. Нэдиэлэ иһинэн бүтэр-
битгэрэ. Күһүнүгэр талах киирбэт өлгөмнүк үүммүтэ. Аартыгы түһэн
иһэн көрдөххө, сиидэс таҥаһы тиирэ тарпыт курдук долгуйа турара
көрүөхтэн кэрэ буолара.
Күһүн хомуурга аны тэрилтэ үлэһиттэрэ бары субботниктаан хо-
муйбутгара. Малатыылканан астааһына эмиэ уочараттаах улахан үлэ,
түбүктээх үлэлэрэ түмүктээх буолта, 1-дии көлөһүн күнүгэр 8 кии-
лэ толуу сэлиэһинэйи дохуокка үллэстибиттэрэ. Ыал барыта сиэмэ­
ни атынан, оҕуһунан ампаардарыгар таспыггара. Хаһан да оччо-
лооҕу ылбатах дьон муҥура суох үөрүү-көтүү бөҕө. Аны аччыктаа-
һын диэни анаарбат буоллубут диэн саҥа былааска, колхозка махта-
наллара. Кырдьык, үтүмэннээх үөрүү. Өргө диэри “М аяк” сэлиэ-
һинэйэ дуо?! диэн аакка-сурахха киирбиттэрэ. Норуот күүһэ —
көмүөл күүһэ.
Томтор анныгар Бүстээйигэ Барабыык аҕалтаран туруоран, ол
сиэмэлэрин ыал барыта уочаратынан тартарбыта. Ол сылы быһа
барбыта. Кырыымчык олох ааспыта, ас дэлэйбитэ. Саҥа олох туру-
гурбута, дьон-сэргэ сэргэхсийбитэ.
Ити мин кинини үөрэнэ сырыттаҕына көрсүүм этэ. Дьокуускай-
га 1936—1937 сс. национальнай байыаннай училищеҕа биһиги
сүүрбэччэлээх уолатгар үөрэнэрбит, национальнай гарнизон баара.
Мин Бурцев Афанасий Петрович диэн Мария Гаврильевна тастыҥ
быраатыныын бииргэ үөрэммиппит, иккиэн Мүрү алаас дьоно буо-
лан, бииргэ сылдьарбыт.
Биирдэ өрөбүлгэ көҥүллэтэн куоракка киирдибит. Афоня эдьии-
йин ааҕы билэр эбит, онно бардыбыт. Эйэҕэс баҕайытык көрүстэ.
Дьонун-сэргэтин, дойдутун ыйыталаһа-ыйыталаһа үчүгэйдик аһат-
та. Оройуоҥҥа туох саҥа тутуу барбытын, олох-дьаһах хайдаҕын,
үрэхтэр, күөллэр ууларын, балыктарын кытары ыйыталаһара. Дьон
олоҕо-дьаһаҕа хайдаҕын, дохуоттарын, сиэмэ-от төһө үүнэрин иҥэн-
тоҥон ирдиирэ. Төһө билэрбитинэн кэпсээбиппит. Тахсарбытыгар:
“Кэлэ сылдьар буолаарыҥ, сонуннаах кэлээриҥ”, — диэбитэ. Ол
курдук 2—3 ыалдьыттаабыппыт. Сүрдээх эйэҕэс, элэккэй, культур-
най киһи этэ.
Аан дойду сэриитэ ааҥнаан, Афоня онно баран, сураҕа суох мэ-
лийбитэ. Мин иэспин төлөөн этэҥҥэ эргиллибитим. Институту
бүтэрэн, биэс уонча сыл төрөөбүт тылбын ыччакка иҥэрдим. Били-
гин хаһааспын мунньан, үһүс кинигэбин чөмчөтөбүн.

Бурцев Николай Данилович,82 саастаах, сэрии, үлэ ветерана

31