Page 142 - Былыр этэ диэххэ

линнэрэ түспүт. Тайаҕа уҥуор биэрэк диэки ууга ыстаммыт. Та-
йаҕы урут өрүскэ мотуорунан тумнаран бултааһыҥҥа сылдьыспыт
киһи туох да эппиэтэ суох эрийэ көтүппүт. Тайаҕа баалга оҕустаран
умсубут курдук күөрэйэн тахсыытыгар, аны биэрэгэ бу чугаһаан кэл-
бит. Мохсоҕол мотуорун тумсугар сытар, кытылга тиксэр быатыгар
хараҕа хатаммыт. Куттанар, толлор диэни билбэт баламат булчут ку-
махха анньар тимиригэр быатын биирдэ баайа тутаат, тимирин туп-
путунан устан ньолойон иһэр тайаҕы оҕуурдуу иилбит. Оҕуурдаппыт
булт бопторбутунан луокканы, мотуордары баҕастары соһон, тахсан
иһэн охто сытар тиит сыгынаҕар сөрөнөн өлөр мөхсүүтүн мөхсөрү-
гэр, сыгынах хаппыт буорунан мотуор инники тааһын тоҕо тэппит.
Холуочук киһи хата, дьоло таайан, таптарбатах. Бордочуокка сыл-
дьыбыт чохороон сүгэтинэн эттээн тыын салҕаабыт. Сэтии быатын
тумуга арматура тимиргэ ыбылы тардыллан сүөрдэриэ суох. Манна
өйдөөбүт быһаҕа суоҕун.
Луоккаҕа сылдьан сахсайан уга талыгырыы сылдьар сүгэтинэн быа-
тын арыый да быһа охсон араарбыт. Күлүүстээх дьааһыгыттан хаһан
эрэ чүмэчи ыраастыырга дьиэтиттэн тутан тахсыбыт чараас кылгас ук-
таах остолобуой, кытай быһаҕын булбут. Өрүс тааһыгар дэлби аалан
сытыылыы түһэн булдун хааннаабыт. Ол кэннэ муосчуттарга тиийэн
көмөлөһүннэрэн астаары элээрдибит. Манна өйдөөбүт атын сиргэ
баран иһэрин. Аны барыарсыйан барбыт. Төннөн кэлэн тула уот от­
тон түптэлэммит. Халлаан сырдыар диэри булдун астаммыт. Сыппах
сүгэнэн, билииппэ быһаҕынан тайаҕын хата сүһүөҕүнэн астыырга
үөрэммит. Киһи бэрдэ иһин тоҕо тардан баран, сүлбэккэ эрэ араар-
таабыт. Арыгыһыттары эрэ таһар луокка хайа ыраас буолуой, этин ти-
риилэри хааламмыт. Эргийэн тиийэн муосчуттарга биир миэстэни үс
буоккаҕа атыылаан сэрээттэнэн, Уйбааннааҕар төннөн кэлбит. Отут
киилэлээх миискэҕэ бэлэм туустаах балыгы кытта биир куул сибиэһэй
балыгы биир атах эккэ мэнэйдэһэн, холуочук киһи бадыбаалын тайах
аҥаарынан иччилээбит. Дьиэтигэр ордук иһитэ да, куула да суоҕуттан
кураанах тиийбитигэр, дьоно бултаабытын итэҕэйэ сылдьыахтара дуо.
Хас да хонуктаах арыгы дьаарын кытта сирэйэ бырдахха дарбаччы ис­
пит киһи хата дьиэтигэр кэлбитэ да үчүгэй.
Икки-үс хонукка арыгылаабыта ааһан, бадыбаалыгар баран эт
аҕалан дьэ биирдэ дьонун һуу-һаа дэппит. Ол да үрдүнэн бады-
баалга баран эт харахтарынан көрөн итэҕэйбиттэр. Байанай киһи-
ни сирэй-харах көрсүбэккэ, бэрсэрэ кэллэҕинэ соһуччу бэлэҕинэн
үөрдэн итэҕэтэрэ үгүс.
140