Page 143 - Былыр этэ диэххэ

«Охот» сурунаал үөрэҕэ

үһүн. Отун-маһын саҥардыы бэлиэтээн эрэр кэмэ. Бу
кэмҥэ хоту сир айылҕата араас өҥүнэн симэнэн саа-
май киэркэйэр. Күн арҕаа саҕахха саһаары былыкка
кыыһан дуйдаатаҕына хайдахтаах курдук кэрэ хартыына арылла-
рын холустаҕа түһэрэр, кыраасканан хаймыылыыр ходуоһунньук
буолларбын ханнык. Сайыны быһа бырдах аһылыгар санаалыын
туймаарбыт дууһаҥ сырдаан, айылҕаҥ кэрэтин саҥардыы көрбүт-
түү дуоһуйар күндү кэм. Үрэх хаастара киирэннэр элэҥ-сэлэҥ сы-
быытаһан үрдүгүнэн көтөн аастахтарына, булчут хааныҥ баһыйан
хараҕыҥ халлаантан арахпакка атаара, кыйытта саныыгын.
Талахтаахха сайылаабыт эдэр атыырбыт үөрүн көрөөрү, икки
сылгыһыт — Дьөгүөрэп биһикки Эбэни иилии эргийэрдии иһэ-
бит. Сиртэн саҥа тутуллан, баайыыта сиппит сэниэлээх аттарбы-
тынан илин-кэлин түсүһэ хаамтаран хотолдьуһуу сүрдээх. Эттээх
ат үрдүгэр уһун күнү быһа олорор туһугар эмиэ сылаалаах. Эбии-
тигэр сайын устата ат мииммэтэх дьон сиикэйбит. Байдакаан
сиэнин төрдүгэр сайыҥҥы отчуттар түһүлүктэригэр тохтоон,
аттарбытын ыҥыырдарын хастаталаан ылан сарахыта тиэрэ бы-
раҕаталаатыбыт. Ыҥыырга олорон көһүйбүт хааммытын тарҕата,
үөскэ сиэн төрдүн хаҥас иэдэһиттэн үтэн киирэн ыраахха диэри
хараара сытар кумахха сатыы киирэ сырыттыбыт. Дьэ манна эбит
кус-хаас тохтоон ааһар сирэ. Ол да гыннар нэлэмэнэ бэрдэ, хай­
дах да бултаһарга табыгаһа суох. Сылгыларбытын көрүөхтээҕэр
хааһынан эрэ аһаабыт дьоҥҥо дылы былааммытынан баҕас быт-
тыкпыт кытарыар, испит лэһэйиэр диэри симинэн хоргуннаах
хаас миининэн хотуолуу истибит.
Үөскэ хойуу кус үөрэ кыһалҕата суох аһаан ньамахтаналлар,
кутуруктара эрэ хороҥнуур. Кырыыттан хам-түм үөргэ холбоспо-
тох, күөх истээх ырыган кустар биһигиттэн куоппуттуу сананан
тыалга көппүт сэлээппэ курдук тэлээрэн тахсан ырааппакка сарт
гына түһэллэр. Ньамаҕы кэһэн сөппүтүн ылан, үөстэн тахсан
чэйдээт аттарбытын ыҥыырдаталаан Абааһылаах тумуһаҕынан,
Билиинэн Арҕаа Атахха аастыбыт. Бу тухары атыырбыт көстүбэ-
тэ. Улахан атыырга түбэһэн үөрүн ыстардаҕына дьэ эрэй, атыыр-
дартан биир-биир үөрүн хомуйан иккистээн туттараргар тии-
141