Page 136 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар
P. 136

— Хайдах  буоллугут, дьоннор? Тыатаа5ы  ытык  малаабынын  атыыга-эргиэккэ  ку-
            булутаары  гына^ыт дуо? Хайдах буоллугут? — диэбитэ.
               Кырдьа^астарга,  эдэрдэргэ,  эр дьоннорго уонна дьахталларга — бука  барылары-
            гар  арыгы  кутуталаабыттара.  Арыгылаах  куруускалар  дьону  эргийэ  элэкнэспиттэрэ.
            Кураанахтана-кураанахтана твттеру  кэлэн  испиттэрэ.  Нивх до^отторум,  ибик-абаак!
            Саха туулээхтээх да,  бултуйбатах да  кибини бука  барыгытын  кундулуур.  Ибик-абаак.
            Кэлин азалбыт табаарын  кердеруер.
               Ньолгуну ыкырбыттара да,  кини улэлии сылдьара. Ойуун, дьэ, тылламмыта.  Кини
            тэхнгны  кытта бэрт убуннук субэлэспит. Иччилэр Ыкилагы уонна  Ньолгуну иккиэннэ-
            рин тэкинэн абыналлар эбит. «Кинилэр иккиэн эстэн-быстан эрэр aga уубун уолатта-
            ра. Онон бэйэлэрэ билэллэринэн, сатыылларынан, кыайалларынан быбаарыстыннар,
            уонна,  Т06050  курдук  мабынан  охсубан,  биир  кыайбыттара  кыыбы  кэргэн  ыллын»
            диэбит тянг.
               Ньолгун, ерегейдеех керукнэнэ охсоот, баар дьону барытын эргийэ кервр. Онтон
            а^атын  кехсугэр кирийиэх курдук туттан олорор Ыкилакка хара^а  икнэр.
               — Суох!  Суох! — диэн хабыытыыр  Касказик, — Мин уолум  сылайан  сэниэтэ-сыл-
            бата эстэн кэлбитэ. Илиитин-ата^ын даманы хамсатар кыа^а суох. Эбиги ону охсубун-
            нараары  тына^ыт. Суох, суох, оннук буолбат!
               Эмрайн:
               — Ойуун  кыырар  кэмигэр бэйэбинэн  баарык дии.  Икки  кулгааххынан  ойуун тыл-
            ларын  истибитик, — диэтэ набыллык.
               —  Мин  уолум  эбиги  холоон  керуугутун  тулуйда!  Тулуйда!  Эмрайн,  эн  бибикки
            ытык сиэри-туому чныр-юбу окорбуппут.  Истэ^ин дуо,  Эмрайн?
               Касказик сакатын  ким да  60Л50Й60Т050.
               Оттон  туул?  Талгун  субэтэ?  Чыпчыл5ан  анараа  ертугэр  кини  тыатаа5ы  дуубатын
            атаарыы  ытык сиэрин-туомун  кэбэр киби ессв кестуе cyosa диэн  бэйэтин эрэх-турах
            сананан олорбута баара. Оннук буолар этэ Касказик азатын, Эмрайн азатын кэмигэр,
            оннук этэ Касказик эбэтин уонна Эмрайн эбэтин сажана. Оннук этэ бу кун сирин урду-
            гэр биир нивх тереен  кэлиэбиттэн.
               Тугу-тугу окорон эрэллэрий? А-вонголар — нивхэлэр тук былыргы абаларын ууба
            этэ дии.  Кинилэри  кубазан тыын  ейдорун-санааларын  сууйдэбэ. Уврдэр-суурдэр  ки­
            нилэр кибилии кэмэлдьилэрин сутэттэрдэхтэрэ.
               Улахан  уолун  Тымы  бабыгар  олохтоох  Выкквонголар  а^аларын  уубугар  кеме
            кердебуннэрэ  ыытыах  курдук санаа  элэкнээн  ааста.  Кинилэр  Кевонголар хаан уруу-
            лара  —  кутуеттэрэ  —  эбээт.  Касказик  кыыба  Иньгит  ити  а^а  уубугар  элбэх  озону
            теретте... Онон  кемелебуехтэрин септеех.
               Ыкырыах эрэ кэрэх, ыстаннаран кэлиэхтэрэ. Унуулэрин, охторун, ба^ар, саалаах да буо-
            луохтара, онтукаларын илдьэ кэллэхтэрэ. Оччо^уна хаан тохторугар тиийэр. Эмиэ хаан!..


                                                 XL

              A$a уубун то-рабыттан тэйиччи  баар дьон туох буолбутун  быбааран  билэр  кыах-
            тара суо$а. Ол эрээри дьыала атыннык эргийэн тахсыбытын тубунан хайыы-уйэ дьон
            кэпсэтэн  барбыттара.  Кевонголар  кэргэн  ылар тубугар  кыыстаахтар тугу эппиттэрин
            барытын толорбуттара. Ону табынан урут ытык сиэр-туом чныр-юпт эмиэ окобуллу-
            бута.  Манна  киби  саарбахтыыра  суох:  Ланьгук —  Кевонголар  киэннэрэ.  Тебетун  да
            ибин  Эмрайн  чиэбинэйэ суохтук быбыыланна. Эмрайн упкэ-аска  ейун  сууйтэрбитин
            дьон  курдаттыы сэрэйэллэрэ.
            132
   131   132   133   134   135   136   137   138   139   140   141