Page 125 - С.С.Аржаков, Н.Н.Петров. Военное лихолетье

ликаҕа бастаабыта. Кэлин Социалистическай Үлэ Геройа Елизавета Ивановна
Бурцева ити сэрии сылларыттан аатырбыта.
Петр Васильевич салалтатынан, тэрээһининэн уус-алданнар оборона фондугар
танковай колонналар тутууларыгар элбэх харчыны, облигацияны, сыаналаах мал-
лары киллэрбиттэрэ, фроҥҥа сулууспалыыр буойуннарга үгүс ичигэс таҥастары
тигэн ыыппыттара.
Уус-алданнар оройуон экономикатын бөҕөргөтүүгэ уһулуччулаах ситиһиилэ-
рин партия уонна правительство үрдүктүк сыаналаан райком бастакы секретарын
Даниловы Аҕа дойду сэриитин II степеннээх орденынан наҕараадалаабыта. Фроҥҥа
көмөлөһүүгэ уһулуччу үтүөлэрин иһин ССРС Сэбилэниилээх күүстэрин Кылаа-
бынай командуюгцайа И.В. Сталин эҕэрдэ уонна махтал телеграмматын ыыппыта.
Ол телеграмма өссө күүстээх үлэҕэ өрө күүрдүбүтэ.
Бэйэни харыстаммакка үлэлээн, уус-алданнар өрөгөйдөөх үөрүүлээх Аҕа дой-
дуну көмүскүүр Улуу сэрии кыайыытын 1945 сыл ыам ыйын 9 күнүн үлэҕэ боч-
чумнаах ситиһиилэрдээх көрсүбүттэрэ: 8560 гектарга бурдук ыспыттара, 250 гек-
тарга хортуоппуй олордубуттара. Ити сыл 37600 гектар ходуһаттан 47966 тонна оту
оттообуттара, 7530 тонна сиилэһи укпуттара, 13949 гектар паары хоруппуттара,
26124 ынах, 6164 сылгы сүөһүлэри сыл таһаарбыттара. Сэрии, сут сылларыгар
сүөһүлэрэ эстибит 1934 сылы ынахтаабыттара.
Бу үрдүк кирбиилэри 1500 тахса чэгиэн-чэбдик бөҕөс дьоннорун, ыччаттарын
сэриигэ сүтэрбит Уус-Алдан оройуонун тыылга хаалбыт дьонноро партийнай тэ-
рилтэлэр салалталарынан ситиспиттэрэ. Оройуон ситиһиилэрэ ити кэнниттэн өссө
үрдэтиллэн испиттэрэ. Онуоха партия райкомун бастакы секретара Петр Василье-
вич үтүөтэ улаханнык сыаналанан ССРС Верховнай Советын Президиума кинини
правительство саамай үрдүк наҕараадатынан Ленин орденынан наҕараадалаабыта.
Ити Петр Васильевич хайҕалын, чиэһин, авторитетын өссө үрдэппитэ.
Уус-Алдан оройуона Петр Васильевич үлэлиир сылларыгар Мэҥэ-Хаҥалас
оройуонун кытта социалистическай куоталаһыыга киирсэн үлэлиир үгэһэ олох-
томмута. Кыайыылааҕынан үксүн уус-алданнар буолаллара, ССКП обкомун, Саха
АССР Министрдэрин Сэбиэтин көһөрүллэ сылдьар Кыһыл знамяларын сүөһү
иитиитигэр аҕыс төгүл, үп хомууругар тоҕус төгүл, МТС үлэтигэр үс төгүл, балык
булдугар 14 төгүл, олохтоох промышленность үлэтигэр үс төгүл ылбыттара. Сүөһү
иитиитигэр знамяны тиһигин быспакка ылбыттарын иһин ол знамя Уус-Алдан
оройуонугар саас-үйэ тухары хаалларыллан турар. Петр Васильевич ити курдук
оройуонугар үгүс умнуллубат үтүөнү оҥорбут коммунист, салайааччы этэ.
1965 сыл от ыйыгар 60 сааһын туолан баран Петр Васильевич республиканскай
суолталаах персональнай пенсияҕа тахсыбыта. Ол да буоллар таах олорботоҕо. Уус-
Алданнааҕы революционнай, бойобуой уонна үлэҕэ албан аат кулуубун председа-
телинэн үлэлээбитэ.
1969 сыллаахха Петр Васильевич биир дойдулааҕа Аврам Васильевич Аммосо-
вынан Аллайыаха оройуонун булчутуттан мамонт кыыл хааныгар хаппыт аһыытын
аҕалтаран 1970 сыл Улуу Кыайыы 25 сылын туолар үбүлүөйүгэр Ильмень күөл
иһин охсуһууга өлбүттэргэ Саха сирин бары үлэһиттэрин ааттарыттан Новгород
олохтоохторугар делегация салайааччытынан ананан илдьэ баран туттарбыта. Бэ-
лэх Новгород куорат музейыгар аналлаах саалаҕа туруоруллубут.
Петр Васильевич кыһамньылаах үлэтэ умнуллубат. Мүрү сельскэй Сэбиэтин
быһаарыытынан олорбут уулуссата П.В. Данилов уулуссата диэн ааттанна.
М. КРЫЛОВА

123