Page 308 - Кун кууьар хайатыттан

лаарай, Шумкалпак ордуутуттан ойон тахсан сүүрдэ даҕаны
биирдэ тоһурҕатан кэбиһээри?.. Суоллаан-чуҥнаан хайыы үйэ
барытын биллэхтэрэ уонна хайаларын эрэ соҕотохтуу соруйан
ыыттахтара, Шумкалпагы куттаары, ырааһыйаҕа куоттаран
таһаараары, кини туох сэптээҕин-сэбиргэллээҕин кинилэр
билбэттэр эбээт... Бука, били, тоһоҕону ыйыстан кэбиспит
курдук ундьугур милииссийэ буолуо, кини үлэтинэн бастакы
сылдьыахтаах... Билигин хаһыы сатарыаҕа: «Шумкалпак! Илии-
гин өрө уун уонна таҕыс! Эн ханна да куоппаттыы түбэстиҥ!»
Сибилигин... Дьэ сибилигин...»
Шумкалпак кыбыс-кытаанах мөчөкө буола түүрүллэ иһи-
йэн хаалла. Таска иһиллэр хас биирдии тыаһы чуҥнук кэтии
сытта.
Ат эмискэ ордуу айаҕын иннигэр тохтоото, улаханнык ха-
һыҥыраата. Баҕар, милииссийэ тохтоппута буолуо уонна би­
лигин кээһиилээх окко унньулуйан түһэн эрдэҕэ.
«Тугуй?!» — миҥэлээх киһи саҥа аллайан ыйытара иһи-
линнэ. Уолчаан саҥатыгар маарынныыр. Ол да буоллар, бу
түгэҥҥэ Шумкалпак таҥараттан биири эрэ көрдөһө сытта —
кинини көрбөтүннэр-билбэтиннэр эрэ, ааһа эрэ турдуннар...
Кымньыы кууһурҕаан ылла да, ат туора ыстанаат, салгыы
айаннаан батыгыраата. Шумкалпакка ыҥыырга төргүүлэм-
мит симиирчэхтээх кымыс дьалкыллан балкыллара иһилин-
нэ, мэктиэтигэр, ыыһаммыт симиирчэх сытын уонна саамал
кымыс дыргылын ыларга-билэргэ дылы гынна.
Шумкалпак хам сыстыбыт оннуттан хаһан хамнаан, бэйэ-
тин күһэйэн, дьөлөҕөһүнэн сэрэнэн өҥөйөн, оол тэйэн эрэр
уончалаах уолу батыһа көрөн, кини манна саһа сытарын ол
уолчаан сибикилээбэтэҕин итэҕэйэ быһыытыйыар диэри ба-
лай эмэ кэм ааста.
Уолчаан төбөтүн түөһүгэр умса түһэрэн айаннатан иһэр,
тэһиинэ босхо түспүт, быһыыта, ата лэппэрдииригэр бигэнэн
нухарыйан хаалбыт. Кинини кэнниттэн Шумкалпак одуулуур.
Олус өр тонолуппакка көрөн дуу, атын туохтан дуу, хараҕын
уута бычалыйан тахсыбытын аахайбакка даҕаны, ыраатан
эрэр аттаах уолчааны тыҥаан ахан батыһа көрдө.
«Оо, ситэтэ-силигэ суох оҥоһуулаах аан ийэ дайдыга! Оо,
ситэтэ-силигэ суох оҥоһуулаах олох! Күрүөйэх диэн күрүө-
йэх, кини хас туора тыастан барытыттан тэһии кыыл кэриэ-
306