Page 55 - Уруйдуогун улуу кыайыыны

ЧАРАҤАЙ ОСКУОЛАТЫН ҮӨРЭНЭЭЧЧИЛЭРЭ-
УЛУУ КЫАЙЫЫ ТУҺУГАР

Н.Н. Тарскай аатынан Баатаҕай орто оскуолатын
1-кы кылааһын үөрэнээччитэ
Арчылаан Ядрихинскай.
Салайааччы Марфа Николаевна Самсонова

Чараҥай сэттэ кылаастаах оскуолата билии-көрүү
сайдар сирэ этэ. Бу оскуолаҕа чугастааҕы Лөгөй, Сыҥаах
нэһилиэктэриттэн, Даалы, Эрбэһин учаастактарытттан оҕо-
лор кэлэн үөрэнэр этилэр. Сэрии бастакы сылларын кэмигэр сут, уот кураан
сыллар турбуттара. Туруу эр дьон сэриигэ ыҥырыллыбыттара. Ол да буоллар,
дьон санааларын түһэрбэккэ түмсэн, күүстээх үлэни олорон турбакка
үлэлээбиттэрэ. «Ол ыар сылларга оскуола оҕолоро холкуостарга көмөлөрүн
туһунан оччотооҕу Уус Алдан оройуонун «Большевистской тэрийээччи» ха-
һыатыгар тахсыбыт ыстатыйаларга олоҕуран суруйабын», - диэн ах-
тыыга суруллар. Бу мин аймаҕым ахтыытын оскуола түмэлигэр баарын
интэриэһиргээн аахтым, сэрии кэмин оҕолорун туһунан элбэҕи билэргэ
кыһалынным. Надежда Егоровна Сивцева [Аманатова] Баатаҕай нэһилиэгин
Чараҥайыгар төрөөбүт-үөскээбит, Чараҥай оскуолатын бүтэрбит үлэ бэ-
тэрээнэ, РФ норуотун үөрэҕириитин туйгуна, СӨ үөрэҕириитин бочуоттаах
ветеранын ахтыыларыттан элбэх матырыйаалы туһанным уонна элбэҕи
биллим.
Оскуола учууталлара, үөрэнээччилэрэ тус үлэлэрин, үөрэхтэрин таһынан
холкуос үлэтигэр күүс-көмө буолаллара. Кыһыл Армия байыастарыгар
анаан бэйэлэрэ халыҥ таҥас тигэн уонна төрөппүттэргэ тиктэрэн, хомуйан
ыыталлара. Оскуола оҕолоро сэриилэһэ сылдьар саллааттарга үтүлүк, кээнчэ,
атын да таҥаһы-сабы тигэллэрэ.
Холкуос үлэтигэр оҕолор кыра саастарыттан улахан дьону кытта тэҥинэн
үлэлииллэр эбит. Биригээдэ тэрийэн сааскы ыһыыга күүскэ көмөлөһөллөрө.
Ол курдук, 1942 сыл үөрэх кэнниттэн Т1 оҕо, 3 учуутал Карл Маркс аатынан
холкуоска сааскы ыһыыга үлэлээбиттэр.
Сайын аайы от үлэтигэр анал этэрээттэри тэрийэллэрэ. Комсомолка,
учуутал, пионер баһаатай А.Н. Алексеева үөрэнээччилэр биригээдэлэрин
салайан сэрии сылларын устатыгар үлэлэппит. Ити кэмҥэ кыра саастаах, мин
курдук оҕолор, бурдук куолаһын ичигэстииллэр эбит. Оройуон хаһыатыгар
«Петяны ситиҥ!» диэн И Ховров ыстатыйата атырдьах ыйын 25 күнүгэр 1945
сыллаахха тахсыбыт. «Баатаҕай Маркс аатынан холкуоска 6 саастаах Петя
Аманатов күҥҥэ 4-түү кг куолаһы ичигэстиир. Онон бэйэтин саастаахтарын
куотан иһэр. Петяны кытта биир саастаахтар кинини ситэр иннигэр элбэх
куолаһы хомуйуҥ!» - диэн ахтыллыбыт.