Page 249 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ
P. 249
СҮОТТҮ нэһилиэгэ
лаах ымынах, куор диэн, онон үөрэнэргэ наһаа ыарахан этэ. Сэрии кэмигэр үөрэх
бүттэ да, холкуоска үлэлии бараҕын. Аҕыс сааспыттан саас эрдэттэн күһүн оскуолаҕа
киириэхпитигэр диэри аһыыр наадаттан үлэлиир этим, аспыт да диэхтээн, сайынын
окко 1 лиитэрэ суорат уонна кыра лэппиэскэ, онон бүтэр этэ.
1942-43 сс. кураан бөҕө буолан, сир хайыта хаппыга, аһыҥа бөҕөтө түһэн оту-маһы
барытын сиэбитэ. От, бурдук үүммэккэ, сут буолбута, өрт уота наһаалаан күммүт буруо
быыһынан кытаран көстөрө. Ийэм эрэйдээх түүн ытыы сытар буолара. Мачыа биһиги
иккиэн ийэбит атаҕар, онтон Аанка хоонньугар сытарбыт. «Ийээ, тоҕо ытыыгын?» —
диэн ыйытарбыт. Онно: «Эһигини сарсын хантан тугу булан аһатабын», — диэхтиирэ.
Убайдарым нуорма биэс киилэ бурдук сыыһа уонна балык аҕалаллара, бэс сутукатынан
хааһы оҥосторбут, сүөһү тириитин да сиирбит. Убайдарым кыһынын 50-60 кыраа-
дыс тымныыга үлэлииллэрэ, бэйэлэрэ аһыыр-аһаабат сылдьыбыттара. Үлэлээн ылбыт
өлүүлэрин биһиэхэ аҕалаллара, арааһы барытын сиирбит. Хоргуйан өлбөккө нэһиилэ
тыыннаах хаалбыппыт. Ийэбит дьаһаллаах, дьоҥҥо үчүгэй сыһыаннаах буолан, тугу
булбуппутун үллэстэн аһыыр буоларбыт. Биир түгэни өйдөөн хаалбыппын. Биһиги
кыһыны туораан баран алааска айаннаабыппыт, онно кыра балтым Аана ыалдьан сы-
лаабайдаабыт кэмэ этэ. Көрдөхпүнэ айаҕыттан күүгэн тахсара, ону ийэм ытыы-ытыы
соторо: «Оҕом аччык буолан бу күүгэн тахсар», — диэн эппитин өйдөөн хаалбыппын.
Улахан убайым Иван Максимович сылгыһыттаабыта, 1943 с. Япония сэриитигэр ыҥы-
рыллан баран, «Японияны Кыайыы иһин» диэн наҕараадалаах 1946 с. төннүбүтэ. Па-
лагея Никифровна Барашкованы кэргэн ылан, 10 оҕону төрөппүттэрэ, Пелагея Герой
ийэ буолбута. Убайым Уйбаан 50 сааһыгар 1968 с. өлбүтэ. Саҥаһым оҕолорун атахтары-
гар туруортаабыта. Кыра убайым Сергей Максимович армияҕа барыар диэри холкуос
оробуочайа этэ. 1949 с. армияҕа ыҥырьшлыбыта. Забайкальскай байыаннай уокурукка
зенитнэй-артиллерийскай чааска сулууспалаабыта. 1951 с. Холугу Кореяҕа АХШ саба
түспүтүгэр кини сулууспалыыр 92-с дивизиятын Кореяҕа көһөрбүттэр. Онно Сингаю
куорат таһыгар өрүһү туоруур муостаны көмүскээһиҥҥэ сэриилэспитэ. Ол сэриигэ
кыттыбытын иһин «Китайско-советская дружба» диэн мэтээл наҕараадалаах 1954 с.
дойдутугар эргиллибитэ. Кэлээт, бөдөҥсүйбүт «Федот Васильев» диэн холкуоска ту-
туу биригээдэтигэр уонна сылгыһытынан үлэлээбитинэн барбыта. Кини кэргэнинээн
Екатерина Семеновналыын аҕыс оҕону төрөтөн, киһи-хара оҥорбуттара. Оҕолор ыал
буолан дьиэ-уот туттан үлэлии-хамсыы сылдьаллар. Убайым Сергей 1999 с., саҥаһым
Екатерина 2000 с., сиэннэрэ улааталларын көрбөккө, олохтон барбылтара. Улахан бал-
тым Матрена 8 оҕолоох, Мария 6 оҕолоох, кыра балтым Анна 5 оҕолоох. Оҕолоро,
сиэннэрэ, хос сиэннэрэ араас идэни ыланнар үлэлии сылдьаллар.
1945 сыл саас Улуу Кыайыы буолбута. Хаһан да умнуллубат үөрүүлээх күн этэ!
Мин сэттэ кылааһы 1953 с. бүтэрбитим, онтон армияҕа барбытым. Камчаткаҕа үс сыл
сулууспалаан баран, 1956 с. төннөн кэлэн, Дьокуускайга лесной техникумҥа үөрэххэ
киирбитим. 1960 с. бүтэрбитим. 1960-1983 сс. Землеустройство управлениетыгар, кэн-
ники уларыйан институт «Дальгипрозем» буолбутугар үлэлээбитим. Онтон Дьокуускай
куорат горисполкомугар сельхозуправлениеҕа старшай землеустроителинэн сэттэ сыл,
ол кэннэ 1991 с. Саха сирин сир реформатын, сир ресурсатын госкомитетыгар кылаа-
бынай специалиһынан үлэлээбитим. 1998 с. биэнсийэҕэ тахсыбытым. 2000 с. «СӨ бо-
чуоттаах землеустроителэ» диэн ааты иҥэрбиттэрэ. Ити сьш «РФ Бочуоттаах земле-
устроителэ» диэн бэлиэни туппутум.
02.03.2015 с.
245

