Page 250 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ

СҮОТТУ нэһилиэгэ

Татаринова Анастасия Вениаминовна

Анастасия Вениаминовна 1932 с. тохсунньу 4 күнүгэр Суот-
ту нэһилиэгэр элбэх оҕолоох дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүтэ. Ийэтэ
Дьяконова Федора Семеновна сааһын тухары ыанньыксытынан
үлэлээбит, аҕата Татаринов Вениамин Иванович эмиэ үлэни
өрө туппут холкуос тутаах үлэһитэ эбитэ үһү. Анастасия Вениа-
миновна бииргэ төрөөбүттэрэ икки уол сэриигэ ыҥырьылан
баран төннүбэтэхтэрэ, сорохтор эрдэ өлөн, 10 оҕоттон соҕотох
хаалбыт. Онтон ийэтэ бу олохтон эрдэ туораан, Настаа кыыс 13
саастааҕар чороҥ соҕотох туран хаалбыт. Олох бары кыһалҕа-
тын көрсөн, иккис кылаастан салгыы үөрэммэтэх, сут-кураан,
сэрии кэмэ мэһэйдээбит. Онон Настаа кыра сааһыттан ыарахан
үлэҕэ эриллэн, «Кыһыл Сага» холкуоска ньирэй көрөөччүнэн,
ыанньыксытынан үлэтин саҕалаабыта. Кэлин биэнсийэҕэ тахсыар диэри харыс да хал-
барыйбакка, «Лена» сопхуос бастыҥ, тарбахха баттанар үлэһитэ буолбута.
Анастасия Вениаминовна үлэлиирин тухары куруук бастыҥнар кэккэлэригэр сыл-
дьара. Ол курдук, социалистическай куоталаһыыга биэс төгүл субуруччу кыайан бэлиэ
ылбытын астына саныыр. Ити 1975 сылтан 1980 сылга диэри эбит. Итини тэҥэ араас
кэмҥэ таһаарыылаахтык үлэлээн, чемпион ыанньыксыт лиэнтэтин икки төгүл кэппит.
Өр сыллаах сыралаах үлэтэ үрдүктүк сыаналанан, «Үлэҕэ килбиэнин иһин», «В.И.
Ленин төрөөбүтэ 100 сылыгар килбиэннээх үлэтин иһин» мэтээллэринэн, элбэх гра-
мотанан, үгүс махтал суругунан наҕараадаламмыт. Үлэтин үөһүгэр сылдьан, 80-с сыл-
ларга Дьокуускайга бастыҥнар слеттарыгар кыттыыны ылбыт. 1978 с. бастыҥ үлэтин
иһин Грузияҕа 24 хонуктаах путевка тутан сынньанан кэлбит. 2007 сыллаахха «Суотту
нэһилиэгин Бочуоттаах олохтооҕо» бэлиэ ылбыта. Бу барыта Анастасия Вениаминовна
үлэһитин, үлэҕэ бэриниилээҕин туоһута буолар.
1954 с. олоҕун аргыһын Тулагы Киллэм киһитин, тырахтарыыс идэлээх Охлопков
Рева Михайловичтыын ыал буолаллар. 5 оҕону төрөтөн 11 сыл олорбуттарын кэннэ
кэргэнэ оһолго түбэһэн хомолтолоохтук олохтон туораабыт. Онно улахан оҕолоро 10
саастаах, кыралара 5 ыйдаах огдообо хаалбыт. Онтон ыла 5 оҕотун суос-соҕотоҕун
атахтарыгар туруоран, икки кыыс үрдүк, үс оҕо орто анал үөрэхтэнэн, араас идэлээх
үлэһиттэр. Бары ыал буолан, бэйэлэрэ эбэ, эһэ буолан олороллор. Билигин Анастасия
Вениаминовна бочуоттаах сынньалаҥҥа элбэх сиэн, хос сиэн тапталлаах эбэтэ буолан
дьоллоохтук олорор.
Анастасия Вениаминовна биэнсийэҕэ тахсан баран таах олорбокко олохтоох библио-
текаҕа техүлэһитинэн үтүө суобастаахтык үлэлээбитэ.
1987 сыллаахха «Илгэ» фольклорнай ансаамбыл тэриллибитэ. Онно уус-уран са-
лаайааччы Мария Иннокентьевна Степанова ыҥырыытынан ансаамбыл састаабыгар
киирэн ыллаһан барбыта. Манна сылдьан айар талаана уһуктан, 64 сааһыттан хоһоон
суруйар буолбута. Оҕолоро, сиэннэрэ өйөөн, «Эбээ Настаа атгыстара» диэн бастакы
кинигэтэ 2003 сыллаахха күн сирин көрбүтэ, онно даҕатан иккис кинигэ «Бар дьоммор
аныыбын» диэн ааттанан 2004 сыллаахха тахсыбыта. Кини төрөөбүт Суоттутун, Хо-
ноҕорун айылҕатын, дьонун-сэргэтин биирдии киһинэн кинилэр олохторун-дьаһахта-
рын, майгыларын туһунан олус табатык, ис киирбэх тылынан суруйар. Хоһоонноругар
чахчы үлэттэн дьолломмуг, бэйэтин курдук саастарын тухары үлэҕэ эриллибит билэр
дьонун, ыкса ыалларын сыаналаан, хайҕаан, сөҕөн-махтайан хоһуйар. Кини суруйбут
хоһоонноро кэнчээри ыччакка, бар дьоҥҥо кэс тыл буолан үйэлэргэ ааттаныаҕа.
Олохтоох библиотекардар: Осипова А.П., Ширяева Ф.Н.
Хоноҕор б.
2015 с.

246