Page 19 - Сэрии сылын о5олоро - Дүпсүн оскуолатыгар

Биһиги оҕо-оҕо куруук солууга суохха үөрэн-көтөн, айдааран, сүүспүтүттэн
көлөһүммүт паар буолан көтүөр диэри көрүлүүрбүт. Онтон олох кыһалҕаларын,
ыарахаттарын гөрөппүттэрбит сүгээхтээтэхтэрэ, онтон кыралар төһө да
ыарахаттары көрсүбүт да буоллахпытына, ону буолуохтааҕын курдук ылынан,
оччо аахайбатах буоллахпыт.
Кеша Сыроватскай - Оскуолаҕа киириэхтээх сылым сайыныгар
Ампаардаахха икки нуучча парашютунан түспүттэрэ. Биһиги Ампаардаах алаас
соҕуруу хоойугар Араатар өтөҕөр үс ыал сайылаан олоробут, Сэргэлээххэ диэри
икки км., онон парашюттаах дьону көрөөрү Сэргэлээххэ сырыстыбыт.
Кэннибититтэн дьоммут: «Барымаҥ, Эмиэрикэ атомнай буомбата буолуо?» —
диэн, били кинилэр тыыннаах ордуох курдук кэннибититтэн хаһыытаһа
хааллылар. Хаһан биһиги аҕылаан-мэҥилэһэн тиийиэхпитигэр диэри, хайы-үйэ
Сэргэлээххэ төлөпүөнүнэн кэпсэтэ тураллара. Онно биир кырдьаҕас киһи ойуур
саҕатыгар көтөн иһэр самолету көрөн турдаҕына, туох эрэ хараарыс гынаат,
аллараа куугунаан истэҕинэ Мэхээс: «Хайыы, туохтарын эрэ мүччү туттулар
быһыылаах» — диэн тутан ылаары ытыһын гоһуйбутугар, били харата эмискэ
түллэх гынаат үп-үрүҥ тэллэй курдук тэллэс гыммытыгар соһуйан: «Тыый,
алдьархай буолла, Эмиэрикэлэр били атомнай буомбаларын бырахтылар» — диэн
төҥүргэс төрдүгэр түһэн хаалбыт диэн күл үүгэ барбыта.
Оля Готовцева - Самолету биһиги кыра эрдэхпитинэ дьарапалаан
дииллэр этэ. Кыра сылдьан дьарапалаан үөһэнэн көтөн ааһарын көрдөхпүтүнэ
«Дьарапалаан, дьарапалаан» - дии-дии, хаһытыы-хаһытыы эккирэппитэ
буоларбын өйдүүбүн.
Бэһис кылаас кэнниттэн от звенотугар оттуу сылдьабыт. Бэрт киэҥ, көнөда
көнө хонуулаах алааска отуунан олоробут. Күн саамай ортото арай дьарапалаан
көтөн иһэрэ көһүннэ, дьэ биһиги соһуйуу, өмүрүү, бары да чөрбөҥнөһүү,
а сэргэхсийии кытаанаҕа, көрбөтөхпүтүн көрдүбүт. Эбиитин дьарапалааммыт
кэлэн алааспыт кырдалыгар лаглас гына түстэ, биһиги саба сырсан тиийдибит да
бары чугурус гынныбыт, чугаһыахча чугаһаабатыбыт. Арай нуучча киһитэ тахсан
ыҥырда. Чугаһыыр киһи суох. Онтон маҥан халааттаах нуучча таҕыста. Кини
к ыҥырбытыгар дьэ арыый чугаһаатыбыт. Ыарыһахха кэлэн баран муммуттар.
«Халдьаайыны» ыйыталлар да быһаарыыбыт бэрг мөлтөх буолан биэрдэ
быһыылаах, өйдөөбөтүлэр. Кэлин тиһигэр миигин ыҥыран ылан барыс, ыйан
кулу диэтилэр. Куттаныахча буоллум, чугуруҥнуу-чугуруҥнуу киирэн ыйбыт
сирдэригэр олордум. «Халдьаайым» чугас буолан абыраата, бу көһүннэ. Арай
дьоннор бырааһы көрөөрү күүппүттэр, мин тахсан кэлбиппэр соһуйдулар аххан.
Готовцев Н.С. диэн киһи мотоциклга оһолломмутугар кэлбиттэр, уонна мунан
биһиги оттуу сылдьар алааспытыгар түһэн, миигин сирдьитинэн ылбытгар эбит.
Ити курдук “дьарапалаанҥа” олорон турардаахпын, оҕо-аймах улаханныын-
кыралыын ымсыырыы бөҕөлөр.
Мотя Соловьева - Бу баардыы өйдүүбүт: аҕабын тэҥҥэ сырсан, ийэбит
көх-нэм буоларын Буурдуур сир хаһан биэрэн ырааҕы ыстанары, былыргы
сүүрүүлээх оонньуулары онньоторо, быа көтүүтүгэр, ыстаҥаҕа, кылыыга,
куобахха, уолу-кыыһы тэҥҥэ күрэхтэһиннэрэрэ. Тэлиэгэ көлүөһэтигэр мас уган
баран, арыт көнө сир устун, арыт сыыры таҥнары төкүнүтэн сырсыалаһа
оопньуурбутун. сайын үксүгэр атах сынынньах сайылыырбыт. Айылҕаны
кытары алтыһыннаран, эт-хаан өртүнэн буһаран-хатаран, үлэҕэ үөрэтэн,
үөрэххэ угуйан иипгшт, күн сирин көрдөрбүт күндү төрөгтпүттэрбитигэр барҕа
махтал буолуохтун.
Петя Максимов — Ийэм миигин төрөппүтүгэр аҕам (хараҕынан көрбөт
этэ) кимий-тугуй диэн ыйыппытыгар, оҕо гурбат ыала аатыран куһаҕан тыынтан
харыстааннар «кыыс» диэн эппитгэр. Ол сарсыарда аҕам Дүпсээҕэ - киирцн
миигин Маайа диэн ааттатар. Дьонугар кэлэн Маайа диэн ааттаатым диэбитигз$\,
эмээхситтэр аргыый аҕай «уол» диэн сибигинэспиттэригэр, төттөрү ДүпсүнтпМ\
тиийэн Бүөтүр диэн ааттапныт. Ийэм 12 оҕоломмут, мин соҕотоҕун эрэ ордоҥЦ»
хаалбытым. П

17