Page 75 - Неизвестное название
P. 75
' ... ..." YTYM3II Yli;).l3P БЫЫСТАРЫН сэгэтэн
л?
Кэлин, Өктөөп революциятын иннигэр уонна Орджоникидзе, Алексеевскай, Ленинской, о.д.а.
кэннигэр да, сап курдук салҕанан бара турбут кол улуустар, нэһилиэктэр былыргы төрүт ааттарын
лективизация, колхозтары-совхозтары тэрийии, ылынан Хаҥалас, Таатта, Ньурба улуустара, Лө-
Аҕа дойду уодаһыннаах сэриитин ыар содуллара, сэ- гөй, Бороҕон, о.д.а. нэһилиэктэр баар буолбут-
биэскэй кэмҥэ төрдү-ууһу түөрүүнү омугумсуйуу- тара. Күн бүгүн былыргы Бороҕон улууһун түҥ
га холоон саба баттаан, айыыны-хараны билиммэт үйэлэр түгэхтэригэр түһэр сүдү аатын тилиннэ-
саҥа киһини үөскэтэ сатааһыннар сатыылаабыт- рии кэм ирдэбилэ буолла. Улууспут саха дьону
тара. Ити курдук, сотору-сотору уларыйа сылдьар гар киэҥник биллибит үтүө аатын, идиологиянан
сүр баттааһыннаах кэмнэргэ төрдүнү түөрэн, ону сабардатыы кэмигэр, бэйэ-бэйэттэн сэрэхэдийэн
күөртээн саҥара-иҥэрэ сылдьар табыгаһа суоҕа умнууга хаалларбыппыт хомолтолоох. Ити биһи-
өйдөнөр. Салгыы идиологиянан сабардатыы кэми- ги бороҕоттор ааспыт үйэ саҥатыгар алы гына
гэр бэйэ-бэйэттэн сэрэхэдийэн, улууспут Бороҕон сатаан таһаарбыт улахан алҕаспыт эбит. Алҕас
диэн түҥ үйэлэр түгэхтэригэр түһэр сүдү аатын көнүөхтээх, улуус үтүө аата төннүөхтээх! Ол
симэлиттэхпит, алы гына сатаан алҕаһы таһаар- биһиги кэнэҕэски ыччаттарбыт кимтэн кииннээх-
дахпыт. Ити барыта бороҕотторго эрэ буолбатах, тэрин, хантан хааннаахтарын билинэллэригэр,
бүтүн саха дьонун өйүгэр-санаатыгар өтөрүнэн төрүт өбүгэлэрин олохторун-дьаһахтарын үөрэт-
ааһа-араҕа охсон биэрбэт, симэлийэн сүтэн хаалбат эллэригэр төһүү буоларын таһынан, бүтүн улуус
ыар санааны хаалларан, улахан охсууну оҥорбута. уонна бары бороҕоттор инники олохторугар дьо-
Дьиҥэр, ийэ-аҕа ууһунан түмсэн олоруу кэмигэр, ну түмэр, сомоҕолуур суолталаах сүҥкэн дьай-
саха дьонугар уруурҕаһыы, аймахтаһыы, бэйэ-бэй- ыыны оҥоруоҕар саарбахтаабаппын.
эҕэ көмөлөсүһүү, өйөһүү-өйдөһүү олус күүстээх Саха сирин биир уһулуччулаах кыраайы
этэ. Ол өйдөбүл улуустары, нэһилиэктэри, ийэ-аҕа үөрэтээччитэ, ист.н.к. Г.П.Башарин суруйа-
уустарын, оннооҕор бииргэ төрөөбүт бырааттыыла- рынан, бөдөҥсүйбүт Бороҕон буолаһа 1727 с.
ры, сүрэхтээн, араас нууччалыы ааттары иҥэртээн, Бороҕон буолаһыгар кииннэнэн олохтонор. От
араспаанньанан араартааһыннар, үгүс холбоотто- тон ити буолас кинээстэрэ Тыки Хапунков уон
оһуннар, бөдөҥсүтүүлэр түмүктэригэр сүппүтэ. на Турчак Бачюков «живут круг озера Мирю»
Күн бүгүн историяны саҥалыы, хайдах ба- диэн ыйыллар. Ол аата Мүрүгэ бастаан тэрил-
арынан көрүүгэ улахан хамсааһыннар таҕысты- либит административнай тутул буолас, онтон
лар. Уруккута сабыылаах аатыран, кистэлэҥҥэ улуус киинэ 1727 с. олохтоммутугар тахсар.
сыппыт архыып докумуоннара, репрессияланан, Үөһэ суруйууларга олоҕуран, билиҥҥи Уус
күөмчүлэнэн кистэлгэ сылдьыбыт Лөгөй, Сэһэн Алдан улууһун сурукка-бичиккэ тиһиллибит
Ардьакыап, Уйбаан Мигалкин, Күлүмнүүр кур төрүччүтүн оҥордоххо, хартыына маннык буо-
дук саха эрэ киэн тутта кэпсиир бастыҥ дьоммут ларыгар тахсар: нуучча кэлэр кэмигэр сурук
үтүө ааттара күөрэйэн таҕыстылар. Аны оло- ка-бичиккэ, үһүйээннэргэ бороҕоттору Лөгөй
ру олохтоохтук оннуларын булларан үйэтитэр Тойон дьаһайара ахтыллар. Кини кэнниттэн
сыал-сорук тирээтэ. Улууска хас биирдии нэһили- Окто Амыканов, салгыы Тореной ойуун, онтон
эк аайы ааспыт кэмҥэ интэриэс аһара күүһүрдэ. Чука аҕата Капчин Октов салайбыттар. Кап-
Дьон өйө-санаата уһугунна. Ону ол умнууга ха- чинтан былааһы Окто кыра уола Түһүнэй Ок
албыт дьон уонна хас биирдии нэһилиэк, улуус тов туппут. Түһүнэй кэнниттэн ыраахтааҕы тус
ааспыт олоҕун сырдатар элбэх ахсааннаах ки- дьаһалынан Чука Капчинов Бороҕон улахан
нигэлэр, Чыҥыс Хаантан саҕалаан, сценарийа кинээһинэн ананар. Онон 2022 с. биһиги ман
суруллан, уһулларга бэлэм сытар Чыҥаада Бөҕө на Мүрүгэ бастакы бөдөҥсүйбүт буолас киинэ
туһунан о.д.а., «Тыгын Дархан» курдук киинэлэр олохсуйбута 295 сылын бэлиэтиэхпит.
көстүүлэрэ арылхайдык туоһулууллар. Урукку

