Page 364 - Дүпсүн сирэ

ыйын 20 күнүгэр) ходуһаҕа киирбит. Орто үүнүүлээх оҥкучах алаас ортотунан
120 саһааннаах тэлбэни оҥорбут. Анаабыт курдук сөбүгэр сөрүүн күн буо-
лан, ортотугар биирдэ омурҕаннаан, ыалга тахсан чэй оргуттаран испит. Он-
нук алааһын улахан өттүн охсон бүтэрэн: «Балаччаны оҕустум», — дии санаан
уурайаары турдаҕына, биригэдьиир Прибылых Захар Тимофеевич кэлэн охсу-
бут сирин мээрэйдээбит. Онтуката 2,5 га 15 буут сир буолбут. Биригэдьиир
киһитин диэки көрөн баран: «Бүөтүр күн тыа саҕатыгар түһэ илик дии. Итин-
нэ уу кытыытыгар 3 буут сири мээрэйдээн биэрдэхпинэ охсуоҥ этэ дуо? Ото
да кэбирэх соҕус» диэн көрдөспүт. Бүөтүр төһө да сылайбыт курдук буоллар,
сөбүлэһэн хоннохтоохтук хотутан, хомуурдаах соҕустук дайбаан тэлэкэлээн
киирэн барбыт. Сотору күн киирэ илигинэ сирин бүтэрбит. Ити күн кини
3 га сири охсубут. Ити кэпсээн олус түргэнник тарҕанар, сөҕүү-махтайыы
буолар. Онон Бүөтүскэни: «Убайгын Арамааны рекорпун сит диэ», — диэн
тылларыгар киллэрэннэр нэһиилэ сөбүлэһэн, эмиэ ааттаах охсооччу Арамаан
ылынан, өйүүнүгэр Сыалдьалаах диэн ньолбуһах алааска эрдэ туран сүүсчэкэ
саһааннаах тэлбэни оҥорон охсорун саҕалаабыт. Туораттан көрдөххө Арамаан
хаама сылдьар курдуга үһү. Киэһээ күн киириитэ сирэ бүтэн охсуутун бүтэрэн,
сирин мээрэйдээн көрбүттэрэ 3 га 16 суотай буолбут. Онон Арамаан кыайбыт
курдук да, оччотооҕу дьон этэллэринэн тэҥ охсооччулар эбиттэрэ үһү.
Бүөтүскэ алта уонус сылларга биир сайын соҕотоҕун 40-ча тонна оту (аҕыс
центнер кыайбатах), ол эбэтэр 80-ча сыарҕаны оттообута. Сааһыран да баран,
күҥҥэ 1 га курдук сири охсоро. Киэһэнэн ордук сытайан туран баҕарбыт курдук
үлэлиирэ. Аҕам ханнык баҕарар үлэни сылаата суохтук умсугуйан үлэлиирэ. Ол
эрээри саамай умсугуйан, баҕаран туран үлэлээбит үлэтэ — ат баайыыта. Кини
1936 сылтан саҕалаан тустаах үлэтин таһынан сүүрүк аттары баайыынан дьа-
рыктаммыта. Ити сыл Чараҥҥа Ойуунускай сылдьыбыт ыһыаҕар бэйэтэ эрчий-
бит «Чоомулла» уонна «Чаккырыас» диэн сүүрүк аттары күрэхтэһиннэрэн ик-
кис, үһүс миэстэлэри ылаттаабыта. Биэс уонус сылларга кини эрчийбит аттара
республикаҕа тиийэ миэстэлэспиттэрэ. Аатырбыт «Көмүс атах» республикаҕа
хас да төгүл миэстэлэспитин ат сүүрүүтүн сэҥээрээччилэр бары билэллэр.
Аҕам 1959 сылтан сүүрүк аттарга тренеринэн улаханнык ыалдьыар диэри
үлэлээбитэ.Ити курдук сыылынай Странден сыдьааннара үс ини-бии Өндөрөй,
Арамаан, Бүөтүскэ бар дьонноругар эйэҕэстэринэн, сымнаҕастарынан уонна
үлэһиттэринэн кэпсэлгэ сылдьар кэрэ дьон этил эр.
Анна Петровна Андреева,
СР үтуөлээх учуутала, педагогической үлэ ветерана

Дьоһун киһи

Иван Парфирьевич Федоров 1936 сыллаахха Дүпсүн нэһилиэгэр холкуос-
таах дьиэ кэргэҥҥэ сэттис оҕонон төрөөбүтэ. Ийэтэ Матрена Васильевна,
аҕата Парфирий Андреевич Тэбиик нэһилиэгин төрүт дьоно. Оскуолаҕа хойу-
таан 1948 сьшлаахха үөрэнэ киирбитэ уонна кэлин тохтоон, холкуоска үлэлии-
үлэлии киэһээҥҥи оскуолаҕа киирэн, 1962 сыллаахха орто үөрэҕи бүтэрбитэ.
Сэрии ыар сылларыгар оҕус сиэтиитигэр, саас ыһыыга, күһүн хомуурга аҕыс,
328