Page 153 - Олоҥхо биһигэр
P. 153
тэҥҥэ сылдьыһарым. Олох арыый көнөн күһүн оскуола аһыллыбыта,
Дьон-сэргэ сэргэхсийбитэ. 1945 сыл сааһыгар Кыайыы буолан сир-
довду ахсын миитиннэр, көр-нар көҕүлүттэн тэнийбитэ. Олоҥхоһутгар
олоҥхолоон доллоһуппуттара, ырыаһыттар ыллаан чугдаарыппыттара.
Мин ийэм ол киэһэ оскуола сценатыттан түспэтэҕэ. Дьоннор көрдө-
һүүлэринэн хас да ырыаны толорбута. Ити сайын Бараллыалаах арҕаа
баһыгар үс колхоз холбоһон Кыайыы ыһыаҕын ыспыттара. Онно
икки түүннээх-күн көр-нар буолбута. Олоҥхоһуттар, ырыаһыттар
Соловьев Намыын, Николай, Савва Алексеевтар, фронтовик Семен
Ушницкай, Готовцев Авксентий, Бурнаһыап Быыкаан уонна мин
ийэм түһүлгэҕэ оһуокайы көҕүлээччилэринэн буолбуттара, Кыайыы
туһунан ис-истэриттэн иэйэн-куойан ыллаабыттара-туойбуттара.
Оройуон киинигэр Кыайыыга аналлаах ыһыах 1946 сыллаахха
Хос Үрэххэ, билиҥҥи ветеринардар учаастактарын аннынан баар
сиргэ буолбута. Манна биһиги нэһилиэкпит дьоно-сэргэтэ киирэн
эмиэ кыттыбыта. Ыһыах кэмигэр урукку райсовет дьиэтигэр улахан
бырааһынньык буолбута. Онно оройуон бары олоҥхоһуттарын мун-
ньан ыллаппыттара, тойук туойтарбыттара. Биллэр олоҥхоһуттар
Николай Бурнашев-Боодьоҕос, Соловьев Наум-Намыын курдук дьо-
ну кытта ийэм Варвара Гаврильевна эмиэ ыҥырыллан сылдьыбыта,
бэлэх-туһах ылбыта. Кыайыы ыһыаҕар ийэм бэрт уһуннук уонна
үчүгэйдик оһуокай тылын эппитин өйдүүбүн.
В .Г.С лепцова үлэтинэн-хам наһы нан нэһилиэгэр уонна
оройуоҥҥа биллэ, аата ааттана сылдьыбыта. Колхоһун салалтатыттан
хас да төгүл махтал суругунан, харчынан бириэмийэ ылаттаабыта.
Кини биир бастакынан 1941 — 1945 сылларга килбиэннээх үлэтин
иһин мэтээлинэн наҕараадаламмыта.
Ийэм Г.Слепцова 1974 сыллаахха 76 сааһыгар ырыатын-тойугун
тута сылдьан, бу орто дойду олоҕуттан арахсыбыта. Кини сырдык
мөссүөнүн, ырыатын-тойугун үөлээннээхтэрэ хойукка диэри умну-
баттар этэ.
Егор Слепцов,
Орто Эбэ бөһүөлэгэ
Мүрү саһарҕата — 2000. — Тохсунньу 18—22 к.
1996 сыл, от ыйын 25 к.
1 .6 .4 1 . П .В .О Г О Т О Е В « Э Л Э С Б О О Т У Р » О Л О Н Х О Т У Н
Т У Һ У Н А Н СА Н А АЛ А Р
Олоҥхо диэн — олоҥхо. Олоҥхо — ап. Тыл аба. Олоҥхоһут —
тыл абыгар ылларбыт киһи. Саха норуотун улуу талааннаахтара,
күүстээх тыллаахтара тылы хаһан да сыыһа туттубаттар, хайа да
түгэҥҥэ тыл, образ, сюжет тыынын, сайдан-тахсан иһэр олуктарын
быспаттар. Эттэр-этэн, эптэр-эбэн, үс дойду үрүт киэбин үллэҥнэтэр
улуу-дуолан охсуһуу уотун өрө уһуурдан, олоҥхотун бухатыырын ол
149

