Page 135 - Сергей Васильев-Борогонскай. Поэт уонна гражданин

эбитэ үһү, көҕүрээбэт көтөрдөөҕө эбитэ үһү, быстыбат
быйаҥнааҕа эбитэ үһү». Эбэтэр, Үөлэн Хардааччы бухатыыр
сирэ-дойдута: «...сөҥ сүөгэйинэн сөллүргэччи таммалыы ту-
рар сүүс салаалаах, араҥас илгэнэн аллан биэрэ сытар аҕыс
уон аҕыс силистээх, айгыр-силик аал-луук мастаах эбит.
Алыҥаҕар андыта саарбыт, толоонугар туруйата тохтообут, кыр-
далыгар кыталыга ыллаабыт, хомотугар кубата хойдубут, бо-
РУУтугар мородута мустубут, көлүйэтигэр көнчөҕө үөрдээбит
дойду эбит». Кырдьыга даҕаны, олоҥхоҕо этиллэрин курдук
«арай бу сиргэ бухатыыр олоруон сөп дойдута эбит» дэтэр гына
тыл-өс кырааскатын көмөтүнэн оҕоҕо итэҕэтиилээхтик бэрил-
лэр. «Маннык үтүө дойдуга хайдах дьон олоруон сөбүй?», «Бу­
хатыыр төрөөбүт алааһыгар майгынныыр алааһы ханна
көрүөххэ сөбүй?», «Маннык кэрэ дойдуга оҕо суоҕа сөп дуо?»
диэн ис хоһоонноох ыйытыыларга оҕо бэйэтигэр, чугас дьонно-
ругар, төрөөбүт алааһыгар эргиллэн толкуйдаан, анааран барар.
Одоҥхоҕо омуннааһын (гипербола), тэҥнээһин, эпитет-
тэр курдук тылынан ойуулуур-дьүһүннүүр ньыма араас
көрүҥнэрэ тутгуллар буолан, тылын-өһүн олус хомоҕой, уоба-
растарын, дьайыыларын күүстээх-күүркэтиилээх оҥорор.
Холобур, Эрчимэн Бэргэн бухатыыр ийэттэн түһэн улааппы-
тын туһунан автор олоҥхоҕо мэлдьи туттуллар эрээри, оҕо
салҕан биэрбэт кубулуйбат эпитетын киллэрэр. Ол курдук:
Ол оҕо арай,
Биир хоноот — биирдэнэн,
Икки хоноот — иккилэнэн,
Үс хоноот — үстэнэн,
Үөскүлэҥник үүммүт,
Омуннаахтык улааппыт.
Бу олоҥхоҕо эрэ баар чахчыны омуннаан, оҕо олонхо
фантазиятыгар уйдаран эбии бэйэтэ дьиҥ-чахчы өйүгэр
оҥорон (представление, воображение) көрөн кэлэр. Бу кур­
дук омуннаахтык улааппыт бухатыыр киһи дьүһүнэ-бодото
хайдах эбитий?
Куртуйах нуоҕайын курдук
Куударалаах бэскилээх эбит,
Эрэдэһиннээх үүн тиэрбэһин курдук
Эрилкэй харахтардаах эбит,
Хара саһыл кутуругун
Харсыһыннара уурбут курдук

133