Page 71 - Өксөкүлээх Уола 2009 223стр
P. 71
байыаннай дьыала уруоктарын ыытан, үтүмэн үгүс оҕолору
үөрэппитэ.
Киниэхэ «Ыра санаа» диэн кэпсээн баар. Онно ийэтин
хоонньугар сытан утуйар кыра уолчаан, аан маҥнай учуу-
талы көрөн баран: «Аата, учуутал диэн үчүгэй да эбит. Сап-
пыкыта үчүгэйин! Таҥаһа, дьүһүнэ үчүгэйин! Мин улаат-
тахпына эмиэ учуутал буолуом. Оҕолору үөрэтиэм», — диэн
ымсыыран-баҕаран ыраланар. Бу оччотооҕу саха оҕолорун эрэ
буолбакка, үөрэҕэ суох улахан дьоннор кытта баҕарар бас-
тыҥ ыралара. Учууталы түҥ тыаҕа олохтоох саха дьоно, ку-
мааҕыны кытта кэпсэтэр албаһы баһылаабыт үөрэхтээҕин,
хараҥа дьону сырдыкка тардар муҥура суох кыахтааҕын иһин,
уратытык уонна улахан убаастабыллаахтык көрөллөрө. Учуу-
талга үөрэнии дириҥ махгала бэл аһара трагическай түмүктээх
«Оо, аҕаккаам!..» диэн суруйааччы биир табыллан суруллу-
бут кэпсээнин ис хоһоонун сырдык, истиҥ оҥорор.
Реас Кулаковскай бүгүҥҥү дьону-сэргэни, кинилэр бэйэ-
бэйэлэригэр уустук сыһыаннарын, кинилэр күннээҕи бүппэт
түбүктэрин-садьыктарын көр-күлүү былаастаах, эҕэлээх,
үксүгэр дьиҥ хайдах баарынан кыраҕьггык көрөн ойуулуур
кэпсээннэрдээх: «Дьиэ туттарыыта», «Сурук», «Михаил Фо-
мич», «Тииспэт-тааспат буоллахха», «Матгамабыыл барахсан»,
«Оччоҕо ынахпын аҕал», «Үс таптал баар үһү». Манна суру-
йааччы кэпсээнньит быһыытынан мьпщыра, кыраҕыта айым-
ньылары истиҥ, сылаас тыынныыллар. Ахсаан өттүнэн ыл-
лахха, Реас Кулаковскай кэпсээннэрэ аҕыйахтар, ол эрээри
суруйааччы тус бэйэтин айар уратытьш бэлиэтик көрдөраллөр.
Реас Кулаковскай литератураҕа хойутаан киирбит киһи
быһыытынан аҕыйах кинигэлээх «Сыккыс», «Сэһэннэр»,
«Сиккиэр», «Олоҕу таптаа». Билигин кини дьүккүөрдээхтик
айа-суруйа сыддьар. Үөһэ ахтыбыт, аҕатын туһунан улахан
үлэни оҥорор. Маны таһынан илиитин араарбакка ылсы-
һыахтаах элбэх былааннаах. Ол туһунан суруйааччы маннык
этэр: «Аныгы ыччаттар олохторун туһунан сэһэни суруйар
санаалаахпын. Фольклор матырыйаалыгар олоҕурбут пьеса
суруйар баҕалаахпын. Билигин матырыйаалы чөмөхтөөн, үөрэ-
тиигэ ылсыһан сылдьабын. Ити икки үлэни чөмчөтгөхпүнэ,
I ыа сирин биллэр-көстөр киһитин туһунан роман суруйарга
былааннанабын. Онтукам матырыйаалын эмиэ мунньа са-
I ыыбын», — диэн. Дьэ ити курдук суруйааччы тохтоло суох
үлэлиир. Кини билиҥҥи олоххо активноһа айар үлэтигэр
кос гор. Айар үлэ уоскулаҥы билбэт.
Ити курдук эргитэн аҕалбыппын, дьиҥинэн, ханан эрэ
чопчу буолуох этэ да, эһиги сэҥээрэн мин диэки өрө көрөн
69

