Page 206 - 2-с Легей нэьилиэгэ

-СЛОГОЙ

СоЬуччу YePYY

Константин Федорович: «Манан Эбэ куелун уутун былаанынан керен, биир
туоната туйэрэн корундуи», — диэтэ. Онуоха мунха дьоно бары: «Сеп, сеп», —
дэйистилэр. Кестекуун: «Ыл, Петр Васильевич, туонаны уктээ эрэ», — диир. Онуо­
ха: «Эчикийэ суох додоор, мин хайан бу урэх куелугэр туона уктээбиппиний. Бэ-
йэм да тереебут Танара Дьиэлээх Эбэбэр, туонаны сатаан уктээминэбин, медуллэр
этим буолбат дуо», — диэн баран мотоллон турда. Онуоха Кестекуун: «Ыл, Филипп
Николаевич, эн туонаны уктээ», — диэн соруйар. «Ээ, мин эмиэ урэх куеллэригэр
хайан да туона уктээн кербетех бадайым», — диэн баран, икки илиитин нэлэччи
бырадан, нэлэллэн турда. «Ыл, Сэмэн одонньор, эн уктээ», — диэн соруйдулар.
Онуоха Сэмэн Трофимович чочумча содус туран баран, талах арыы диэки 3—4 хаа-
мыыны барда. Хаары чемехтуу тэптэ уонна тобуктаан туран, Эбэтиттэн кердейен
алгыс тыл этэр быйыылаах, биир кэм yoha илибириир. Ол кэнниттэн, Эбэ куелун
уес диэкиттэн туйэр туонаны садалаан, талах арыы диэки хайыйыннаран бэрт кыра
туонаны уктээтэ. Бийиги бары: «Олус да кыра туонаны уктээтин», — дэйистибит.
Онуоха Сэмэн: «Балык дирин ууга хайан да турбат, уу чычаарар сиригэр турар
бадайы», — диэн быйаарда. Онон кини уктээбит туоната баара-суода 11 — 12 ойбон-
ноох курдук. Ити Сэмэн одонньор урэх куеллэрин, кини быйыыларын-тайааларын,
сигилитин-майгытын учугэйдик билэр кырдьадас. Биир сыл хоту урэх куеллэриттэн
бэркэ бултаан турардаах. Кестекуун: «Ылын', одолоор, кытаатьпг, туох кыалларынан
саба туйун', сотору мун'ханы тайаарыахпыт», — диэтэ уонна бэйэтэ таптаан туттар
анньыытын сулбу тардан ылан, туйуу чардаатын тэспитинэн барда.
Бийиги бары тустаах улэбитигэр саба тустубут. Сотору содус, Кестекуун туо­
на анаар кыйат ойбонун бутэрэн, тахсыы чардааты бутэрэн эрэр эбит. Ити кини
кыайа-хото улэтин ким да сойуйа кербете. Кестекуун мууйу эрэ кыайа-хото улэлиир
буолбатах, кини бары улэтигэр барытыгар улахан кыайыылаах-хотуулаах кийи, онон
манна бииргэ сылдьар уелээннээхтэрэ бэркэ билэр буоланнар, Кестекуунтгэ эрэл-
лэрэ олус улахан. Муус тайаарар Троев Афанасий Гаврильевич уонна Мигалкин
Николай Иванович тиритии-хорутуу беде, келейуннэрэ муус кыайаан буоллулар.
Сотору содус утга кыйат утумэдин тебете кылбас гына, ойон тадыста. Бийиги бары
уербуттуу улэбитин-хамнаспытын дексе тургэтэппит курдук буолабыт. «Майдаан
хаарын урдун курдьун» диэн муьгха биригэдьиирэ Петр Васильевич дьайайар.
Бийиги бары майдаан хаарын курдьэн киирэн барабыт. Сотору содус син беден'
майдаан хаарын курдьуутэ буттэ.
Мун-ханы тайаарааччы Филипп Николаевич утулугун устан илиитин ойбон
уутугар уган суунан баран, мун-хатын тайаарбытынан барда. Онтон Петр Василье­
вич улахан кыл хамыйадынан тахсыы чардаат мууйун суурдэ турда, сотору орто-
ку бэлиэ кейуннэ. Ону куутэн турбучча, утуу-субуу 1-дии, 2-лии беден' соболор
куерэнхэлэстилэр. Соболору Петр Васильевич байан ылан, майдаан'Н'а бырадан
ийэр. Ол аайы бийиги уерэн, били сылайбыппыт ханна да суох буолан хаалбыт
курдук туттан-хаптан, куе-дьаа буолабыт. Ол кэмн'э ыныртаан адалбыт Кестекуун
ордук долгуйар-уерэр, былыргы эдэрин санаан дьиибэлэнэн, Николай Ивановийы
ойбон диэки утуруйбутэ буолла. Онуоха, Николай Иванович: «Бээ-бээ, бу кийи хай­
дах буолла», — диэн баран, терут мелтех харахтаах кийи Кестекуун сирэйин тадайан
керер, ону кыйын'ггы томороон тымныы туманын быыйынан ыраахтан кердеххе,
уурайан эрэр дьон курдук кестеллер. Бийиги бары кулсэн тодо барабыт. Бэл диэтэр,
мээнэдэ кулбэт бэрт ыарахан кийи Петр Васильевич кулэн, тиистэрэ килэйдэ. Май­
даан кыйыл кемус курдук дьуйуннээх собонон туолла. Сэмэн одонньор эйэр чар-
даакка киирэн, балыгы эспитинэн барда. Икки кийи балыгы тохтоло суох утуу-субуу
бырадан кудээриттилэр. Ол аайы, майдаан ийэ беден', ередете кылбаггныырынан
киэркэйдэ. Бийиги ол аайы уерэн, сургэбит кетедуллэн куе-дьаа буолабыт. Онуоха
Петр Васильевич: «Одолоор, оргууйун', кэлэн эрэр балык ханнан хаалыа», — диэтэ.

204 III ту!1умэх