Page 37 - Бастыннартан бастакы
P. 37
Сэбиэт үлэтигэр Данил Бурцев эмиэ таһаарыылаахтык үлэлээбитэ. Хоролору «хоролор» дэп-
питэ. Ол да иһин, 1930 сыллаахха сайын кини холкуос олоҕун сайыннарыыга активнай үлэтин
бэлиэтээн, ЯЦИК дьаһалынан харчынан уонна велосипедынан наҕараадаламмыта. Ол велосипедын
киниэхэ «Красная Якутия» санаторийга эмтэнэ сыттаҕына Н.Н. Шеломов таһааран туттарбыта.
Велосипедка бастакы үөрэтээччитинэн суруйааччы, саха улахан биллиилээх киһитэ Алампа Софро
нов буолбута. Онон Данил Бурцев Уус Алдаҥҥа бастакы велосипедтаах бастыҥ совет этэ. Мүрү эбэ
хотун киэҥ нэлэмэн иэнигэр велосипедынан элэҥнэтэрэ.
Сыллар, күннэр ааһан иһэллэр. Данил Гаврильевич аны Сэбиэттэр Бүтүн Россиятааҕы куота-
лаһыыларыгар бастаан тахсар. Онон 1935 сыллаахха от ыйын 5 күнүгэр «Үлэ Дьоруойа» диэн Гра-
мотанан наҕараадаланар. Грамота ис хоһооно маннык: (стр. кор)
Онон Уус Алдан оройуонугар республика 3 бастакы Үлэ Дьоруойуттан биирдэстэрэ үөскүүр.
Ол Данил Гаврильевич Бурцев. Кини сэмэй мунугаан, биирдэ да «мин - Дьоруойбун» диэн кэп-
сэммэтэҕэ, түөһүн охсумматаҕа. Хата, Үлэ Дьоруойа үлэҕэ төбөтүн оройунан салгыы түһэ турбута.
Ханна ыарахан, ханна тохтуу тахсар — онно кинини ыыталлара. Онно кини үтүө санаатынан салайар
дьоҕурун биэрэн туран үлэлиирэ.
Аҕа дойдуну көмүскүүр Улуу сэрии кэмигэр оройуоннааҕы сүөһүнү тутар пункт сэбиэдиссэйи-
нэн анаабыттарыгар фронтга элбэх аты уотан арҕаа атаарсыбыта.
Сэрии кэнниттэн Мындаабаҕа МТС-ка парторунан ыыппыттара. Онно кини рабочайдар, ин-
женернэй-техническэй үлэһиттэр ортолоругар улахан үлэни ыытан, үчүгэй түмүктэри ситиһэн,
республика Министрдэрин Сэбиэтин Көһө сылдьар Кыһыл Знамятын ылбыта.
Данил Гаврильевич бэйэтин үлэтин нэһилиэгэр Сельсовет бэрэссэдээтэлинэн 1953—1958 сс.
үлэлээн түмүктээбитэ.
Данил Гаврильевич, иннигэр бэлиэтээн аһарбыппыт курдук, пенсияҕа да тахсан баран, илиитин
быар куустан олорботоҕо. Нэһилиэк, холкуос общественнай олоҕор-дьаһаҕар, производствотыгар
күүһэ кыайарынан куруутун кыттара, сүбэ-ама оҥороро. Кини сүбэтин, көмөтүн күүһүнэн оҕолоро,
сиэттэрэ үөрэхтээх үтүө үлэһит буоллулар.
Үлэ сулуһа суох Дьоруойа Данил Гаврильевич 1999 сыл ахсынньытыгар төрөөбүтэ 100 сааһын
туолан ааста. Үлэ бастакы дьоруойун сырдык аатын үйэлэр тухары көлүөнэлэр өйдүөх, үйэтитиэх
тустаахтар.
Степан АРЖАКОВ,
СӨ норуотун хаһаайыстыбатын утуөлээх улэһитэ,
РСФСР норуотун уөрэҕириитин туйгуна, РФ утуөлээх экономиһа,
Мэҥэ Хаҥалас, Нам, Уус Алдан оройуоннарын бочуоттаах олохтооҕо.
Уус Алдан улэһит дьоно. -Дъокуускай: Саха полиграфиздат. 2000. - стр. 23-26.
ОБОННЬОР БАРАХСАН
(очерк)
Омос көрөргө дьиэ аайы баар оҕонньор курдуга. Дьиҥэр сыыйа - хас көрүстэҕиҥ, хас кэпсэггэ-
ҕиҥ ахсын — кимэ-туга улам арыллан иһэр ис кистэлэҥнээх, тута көстүбэт уратылаах киһи этэ.
Мээнэ саҥара, этэ-тыына сылдьыбатар да, лоп бааччы тыллаада, эгэ үтэн-анньан көрүө, туоххун-
ханныккын тургута сатыа баара дуо? Киһи көнөтө, ырааһа диэн кини этэ.
Биһиги түөртэ көрсүбүппүт. Дьэ ол кэпсэтииттэн Дайыылка оҕонньор туһунан итинник үтүө
өйдөбүл миэхэ ааспат-арахпат гына иҥэн хаалбыт.
Данил Гаврильевич Бурцев Россияҕа, оччолорго ааттанарынан Советскай Союзка, Социалис-
тическай Үлэ Дьоруойун аата олохтонуон тоҕус сыл иннинэ, 1927 сыллаахтан иҥэриллэ сылдьыбыт
Үлэ дьоруойа диэн аакка сахалартан биир бастакынан тиксибит киһи. Бу ааты республикаттан
35

