Page 43 - Майаҕатта Бэрт Хара
P. 43
ста. Үөмэхтэспит дьон үөгүлэһэр саҥа- дьөрбөтүн үөрэ-көтө туттаран кэбистэ.
ларын истээт, күүһүгэр күүс эбиллэн, Эбэрикээн эмээхсин тобугуттан тайа-
эрчимигэр эрчим ылынан курбачыйар ку нан оргууй туран, икки көмүскэтэ үөрүү
тас элэмэс Эриллэ сүүрүгү кэннигэр бы- таммахтарынан туолан, ибигириир уос-
раҕан, киргил көтөр супту суйулуурунуу тарынан иһиллибэттик алгыы-таптыы
куотан бара турда. Ол иһэн иһиттэҕинэ, уолун төбөтүн ийэлии истиҥник, уҥуох-
Курбачыйар кутас элэмэс сүүрдээч- тара такыйбыт чэрдээх илиитинэн, түөһү-
читэ Нээгэй Нээтийэ ыһыыта ыһыыттан гэр сымнаҕастык-сылаастык сыһыары
орто, саҥата саҥаттан сүрдэннэ: «Бэрт тардан, дьулайын оройуттан уураан-сыл-
Хара куотта!», «Бэрт Хара инникилээ- лаан ылла.
тэ!» үөгүлүү-үөгүлүү кымньыылаан кы- — Оо, оҕокком, оонньуоххун оон-
һырҕатта, таһыйан табырҕатта. Таһыы- ньуугун, сырсыаххын сырсаҕын. Чы-
рдаах ат ханна ыраатыай, курбачыйар маан, хабыр тымныыга, өҥүрүк кутаа
кутас элэмэс Эриллэ сүүрүк эрэйдээх эп- куйааска, кытаанах айылҕаны баһылаан
пэҥнэс буола эстэн хаалла. кыайарга, уһун үйэлэргэ олохсуйан оло-
Онно мустубут дьон, норуот өрөгөй- рорго, күүстээх, быһый, хорсун-хоодуот
дөөх үөрүүтүн үрдэтэн, уһун ураҕас удьуор ыччаттар тэнийэ-ууһуу турдун-
төбөтүгэр бааллыбыт, сүүмэх сиэлгэ суу- нар. Доҕордуу уруу-хаан, аймах-билэ,
ламмыт сибэкки дьөрбөтүн сулбу охсон, күн улуустара өрөгөйдүү үүнэн-чэчирээн
илиитигэр эһэн ылан, холбуу күөрэччи истиннэр. Орто туруу дойдубар арҕаһыт-
тутта. Төгүрүк хонуу ортотугар турар на- тан тэһииннээх айыы аймахтара, торҕо
лыы томтору эргиччи сиэлбэхтээн иһэн, күөх буруолара тунаара уһуннун, алгыс-
томтор үрдүгэр өрө сүүрэн таҕыста. Ийэ- таах олохторо туругура тубустун!
тэ Эбэрикээн эмээхсин иннигэр сөһүр- Дьон халҕаһата томторго тахсан,
гэстии түһэн, үс түһүмэхтээх сырсыыга Бэрт Хара тула түмүстэ, иилии эргийдэ.
үс ааттаах сүүрүктэри кыайбытын бэлиэ- — Убаай Ньургуҥҥа, уруй-туску!
тин сүүмэх сиэлгэ сууламмыт сибэкки — Бэрт Хараҕа, айхал-мичил!
БЭРТ ХАРА БИЭРБИТ ААТТАРА
Сахалар сири-дойдуну истиҥник Ол эрээри, Бэрт Хара бухатыыр ордук
таптаан, олус ытыгылаан үйэ-саас туха- элбэхтик Аан Чаллаайы эбэҕэ кустуур-
ры умнуллубат ааттары биэрэллэрэ. Бэрт хаастыыр. Ыал Төҥүлүнү иитинэн эр-
Хара төрөөбүт, олорбут сирэ Бороҕон гийэн, адаҕа саҕа собону атаралаан ылар.
улууһа диэн ааттанара. Бороҕотторго Үгүскэ өрүһүспэт, элбэххэ тардыспат.
аһара киэҥ, хас да көһүнэн эргимтэлээх Күннээҕи ыһыгын, хонор аһылыгын бул
аҥааттар алаастар, күннүк айаннаах ла да, кэлбит суолунан төттөрү түһэр.
сыһыылар былыргыттан быйылга диэри Иилии көнө кырдаллаах, ат сылгыны
элбэхтэр. арҕаһынан охсуллар, араҕас саһыл бэттиэ-
Бэрт Хара сонун суолу-ииһи тобу- мэлээх, үүттүгэннээх үрэхтээх, мааны
лан, айгыр-силик аартыктары арыйан, манчаары от хочолоох Майа алааһы Бэрт
устар күн ураатыгар аҕыстыы көс си- Хара сөбүлээн, саас аайы хоно-өрүү тии-
ринэн айаннаан дабыкыччыйар, тоҕустуу йэр. Куула кырдалга хатырык отуу туттан,
көһү тохтообокко түһүнэр, уоннуу көс сандал-чаҕыл сааскыга туруйа хоҥкунас
сиринэн бултаан-алтаан эргийэр. Кыһы- куолаһын, кыталык кыҥкынас ырыатын,
нын — халыҥ хаартан хаайтарбакка, иһи- көтөр-сүүрэр саҥатын долгуйа, дуоһуйа
рик ойууртан иҥнибэккэ, сайынын үрэх- истэр. Көтөр кынаттаах, сүүрэр атахтаах
тэри, өрүстэри туораталаан илин муора үөрдүһэн үҥкүүлүүр, оҥостон оонньуур
иитинэн эргийэр, халлааҥҥа харбаспыт айгыр-силик алааһа эбит. Өҥүрүк куйаас
дьаргыл таас Дьааҥы хайаларын дабайар. кутаалыыр, сыралҕан буһурук кэмнэргэ
41

