Page 41 - Василий Сивцев. Производство хамандыырдара

па үрдэппитэ. Эт, үүт оҥоһуутугар наука, бастыҥ опыт ситиһиилэрин
олоххо киллэриигэ совхоз тыа хаһаайыстыбатын министерствотыгар
базовай хаһаайыстыбанан буола сылдьыбыта кэрэхсэбиллээх. Аҕыйах
кэм иһигэр «Лена» совхоз республикаҕа бастыҥ совхозтар ахсааннары-
гар киирэн базовай хаһаайыстыба буолан, Саха сирин бары совхозтара
кэлэн уопут ылар хаһаайыстыбаларыгар тиийэ үүммүтэ. Маннык үрдүк
сыанабылы, үлэни Г.А. Неустроев, В.Н. Пермяков, о.д.а. курдукбастыҥ
үлэһиттэрбит, салайааччыларбыт, сатабыллаахтык, дьону-сэргэни тү-
мэр айымньылаах, тиһиктээх үлэлэрин түмүгэр ситиһиллибитэ диир
билигин толору бырааптаахпыт.
Василий Николаевич — ыарахаттартан чаҕыйбат, үлэҕэ ураты эп-
пиэтинэстээх, ирдэбиллээх, дьиҥнээх салайааччы, Кини туруорум-
мут соругун толорон тэйэр. Күнү-дьылы халтайга, кураанахха барыы-
рын сөбүлээбэт. Үлэ-хамнас боппуруостарыгар, бастатан, бэйэтигэр
олус ирдэбиллээхтик сыһыаннаһар, күүстээх санаалаах салайааччы
быһыытынан бииргэ үлэлиир дьонугар үчүгэйдик биллэрэ.
1933 сыллаахха ахсынньы 12 күнүн аакка киирбит аам-даам тым-
ныытыгар Хоноҕорго Хуондуйа сайылыгар Анна Даниловна Заров-
няева уонна Николай Власьевич Пермяков I диэн эдэр колхозтаах
ыалга Вася иккис оҕонон күн сирин көрбүтэ. Аҕа дойду Улуу сэриитэ
саҕаламмытын маҥнайгы икки сылларыгар колхозтарга үлэһит илии
биллэрдик аҕыйаабыта. Уонунан тыһыынча колхозтаахтар сэриигэ
ыҥырыллыбыттара, сорохторун промышленноска, транспорка үлэҕэ
ыыппыттара, сэриилэһэр армияҕа 1941-1942 сылларга 500-ҕэ чугаһыыр
колхоз председателлэрэ, сүүһүнэн тыа хаһаайыстыбатын специалиста-
ра барбыттара. Онон, колхозтарга үлэһит илии ахсаана 60 бырыһыаҥҥа
диэри аҕыйаабыта. Дьэ, маннык ыарахан кэмҥэ колхозтарга биир сүрүн
үлэһит илиинэн оҕолор буолбуттара.
Сэрии ыар сылларыгар букатын оҕотук, билигин биһиги ытыктыы
көрөр 70-80 саастаах кырдьаҕастарбыт, оонньооботох оҕо саастарын,
аас-туор олохторо, тулаайахсыйыыны кытта эҥэрдэспитин туһунан
үҥсэргээбэккэ, улаханнык кэпсэммэккэ, сэмэй-холку сиэринэн, олоҕу
хайдах баарынан олорон, оҕо-уруу тэнитэн, сиэн бүөбэйдэһэн биһи-
ги ортобутугар үөрэ-көтө, сүбэ-ама биэрэ сылдьаллара киһини үөр-
дэр эрэ. Дойдуга сэрии үгэннээн бара турар кэмигэр, 1943 сыллаахха
үөрэххэ, билиигэ баҕалаах уол Хоноҕор 7 кылаастаах оскуолатыгар
үөрэнэ киирэр. Ол эрээри, оччотооҕу дьиэтин усулуобуйата уолу сал-
гыы үөрэттэрбэтэҕэ. Аҕата суох тулаайах хаалбыт уол инбэлиит ийэти-
гэр икки балтын иитиигэ көмөлөһөөрү төрдүс кылааһынан уурайарга
күһэллибитэ. Тоҕус сааһыттан колхоз араас үлэтигэр сыстан барбыт,
сайынын от үлэтигэр, кыһынын көлөнөн фермаҕа от тиэйиитигэр сыл-
дьыспыта. Баара-суоҕа 14 саастаах Вася «Кыһыл Сата» колхоз туруу
үлэһитэ буолар. Колхозтаахтары кытары биир өйгө-санааҕа түмүллэн
39