Page 361 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

АЛДЬАРХАЙ” БИЛЛИБЭТ ПРОТОТИБА

“Саха ыала ”хаһыакка 2002 сыл муус устар 20 кунугэр РФ уонна СР
утуөлээх учуутала, Сунтаар улууһун бочуоттаах гражданина Егор Ни-
колаев, РФ уөрэҕириитин туйгуна Михаил Кузьмин “Алдьархай ” билли-
бэт прототиба ” диэн ыстатыйаны таһаартарбыттара. Онно гериат-
рическай кииҥҥэ сытан эмтэммит кырдьаҕастар ортолоругар Н.В.Ива-
нов олоҕуттан лоскуйдар суруллубуттар. Ол суруйууттан кылгас ту-
һумэхтэри билсиэҕиҥ.

... Концерпыт бүтэрин кытта Сунтаартан сылдь-
ар Кирилл Егорович Ксенофонтов тахсан:
— Тохтуу түһүҥ, билигин биир дьикти дьылҕала-
ах киһини кытта көрсүөхпүт, — диир. Эһиги инни-
гитигэр СР норуодунай суруйааччыта Амма Аччыгыйа
“Алдьархай” диэн сэһэнин прототиба Николай Ва-
сильевич Иванов турар, — диэтэ.
Онуоха көрө түспүппүт: орто уҥуохтаах, мичээр-
дии сылдьар кылбачыйбыт харахтардаах, сытыы-хо-
туу киһи чэпчэкитик үктэнэн сыбыгырайан кэлэн
олоппоско олордо уонна: “Барытын кэпсээтэххэ уһуна
бэрт буолуо, онон кылгас соҕустук кэпсиим”, — диэн
илиитинэн хамсана-хамсана кэпсээн кутан-симэн бар-
да. Николай Васильевич ити көрсүһүүгэ кылгастык Николай Васильевич
бэйэтин олоҕун, армияҕа сулууспатын, самолет ава- Иванов
риятыгар хайдах түбэспитин туһунан кэпсээбитин
суруйаллар. Олоххо киһи үөйбэтэх-ахтыбатах өттүгүттэн буолар түбэлтэлэр
баар буолааччылар. Николай Васильевич эйэҕэс, кэпсэтинньэҥ, киһини кытта
судургутук, түргэнник билсимтиэ. Өлүөхүмэттэн сылдьар сэрии, үлэ ветера-
нын, көрсүө-сэмэй кырдьаҕаһы булан ылар. Билсиһии, кэпсэтии маннык
саҕаланар. Николай Васильевич дьыбаанҥа кэккэлэһэ олорор кырдьаҕастан
ыйытар:
— Эн Өлүөхүмэ эбиккин, онно Шалагиннар диэни билэҕин дуо?
— Оттон Шалагин диэн мин олоробун, туох баарый?
— 1950 сыллаахха Иркутскайтан Дьокуускайга көтөн иһэн, Шалагина Ася
диэн кыыстыын самолет авариятыгар түбэспиппит, Ася онно өлбүтэ, ол эн
туоххунуй?
— Ол мин бииргэ төрөөбүт эдьиийим этэ.
Соһуччу көрсүспүттэриттэн мух-мах бараллар, долгуйан, хараастан олор-
бохтууллар. Дмитрий Константинович Шалагин бөтөн олорбохтоон баран,
дьэ холкутаан, эдьиийэ аварияҕа өлбүтүн көрбүт тыыннаах туоһуттан элбэҕи
ыйыталаста, чуолкайдаста, иһиттэ-биллэ.
— Эдьиийим Ася буолбатах, Алевтина диэн этэ. Тыыннааҕа буоллар... —
диэн баран төбөтүн нөрүттэ.
Самолет авариятын араастаан кэпсииллэрин, дьиҥнээҕин билэн, Дмит-
рий Константинович бэркэ астыммыт. Кини идэтинэн тракторист эбит.
Дьэ, ити курдук соһуччу көрсүһүүлэр дьикти түбэлтэлэрэ, өлөр-тиллэр
түгэннэри билбит-көрбүт икки буойун кэриэстэһиилэрэ. Николай Василье-
вич Иванов борт-радист Александр Семенович Мальцевы, экипаж команди-
ра Владимир Леонтьевич Семеновы кытта хаста да көрсүспүт, суруйсубут.
Кэлин сибээстэрэ быстан, туох дьылҕаламмыттарын ким билиэ баарай...

357