Page 70 - Саха дьахталларыттан бастакы журналистка Мария Гаврильевна Бурцева

Ити икки ардыгар хара ыт тириитэ саҕынньахтаах, маҕан тыс
этэрбэстээх, маҕан кырса бэргэһэлээх, туора бытыктаах, үүт-үкчү
ити утары тахсыбыт куоска курдук, киһи — дьиэлээх тойон таһыр-
дьаттан бэрэмэдэй саҕа бартыбыалын туппутунан көдөлүс тына түстэ.
Киирээт, имигэс-имигэстик эргичиҥнээтэ, кыыс уонна оҕонньор
диэки көрбөхтөөтө.
— Дорообо, Лука оҕонньор! Хайа бу кыыскытын тоҕо аан кэнни-
гэр симнигит. Тукаам, кэл олох маска олор, — диэтэ.
— Дорообо, Дьэлиһиэй Уйбаанабыс! Дьэ, эн үлэххинэн сиэним
кыыһы киллэрдим.
— Сөп, үчүгэй. Ол эрээри оскуолаҕа киириэр хойутаата. Үөрэх
аһыллыбыта хас да хонно. Чэ, биһиэхэ кыстаан баран, эһиилгиттэн
үөрэниэ.
— Ээ, хойутаатыбыт диэтиҥ дуу? Дьэ буоллаҕа. Эһиил да буол-
лун. Оҕом — тойонум кытаатар, саатар эһиил үөрэтгэрээр. Баҕар,
кырдьаҕас киһи өлөн хаалыам. Тоойуом, Марыыҥка, кэл бэттэх.
Ити тойонун' Дьэлиһиэй Уйбаанабыс, ол хотунуҥ Наадьа.
Тойон элбэх-элбэҕи кэпсээтэ. Оҕонньор кыыһын үөрэттэриэх
буолан биэрбит ынаҕын аһыйдар да, эһиилгигэ бүк сананна. Си-
миггибит кыыс тойоно сахатын, сайаҕаһын көрөн санаата арыый
чэпчээтэ.
Сарсыныгар дьиэлээхтэр ыалга ыалдьыттыы бардылар. Марыыҥка
оҕо саататыах буолан кэргэн дьахтардыын дьиэҕэ хааллылар. Эһэтэ
эрэйдээх эмиэ бараары сиэнин сүүһүттэн сыллаан ылла. Хараҕын
уутун түҥнэри хайыһан туран уҥа эрбэҕинэн сотунна. Уонна та-
һырдьа тахсан торбос сонун тыаһа торулуу турда. Кыыс олорбохтуу
түстэ да тулуйбата, эһэтэ барарын көрөөрү таһырдьа таҕыста. Оҕон-
ньор Кылыбычык оҕуһун (кинини Марыыҥка саҥа тылланан иһэн
кунаанчык диэн этээри кылыбычык диэбитэ аат буолан иҥмит)
сиэтэн баран уулусса диэки үҥүөхтээн эрэрэ.
— Эһээ, эһээ, тохтоо, — кыыс сүүрэн сараххыччыйан тиийэн
Кылыбычыгын чурупчулаах муннуттан сыллаан ылла, хараҕын уутун
туора-маары сотунна, санна ыгдаҥнаата.
— Ээ, пахай доҕор, эмиэ тугун ытыыгын. Биһиэхэ аччыктыы-
аччыктыы олороруҥ курдук буолуо дуо? Манна быдан үчүгэйдик
сылдьыаҥ. Дьонуҥ үчүгэйдик аһатыахтара, саҥа ырбаахы кэтэрдиэх-
тэрэ, хайа уонна эһиил үөрэттэриэхтэрэ турдаҕа дии. Хата кэһиигин
уураар, мин сотору киирэ сылдьыам, — диэн баран оҕонньор сиэ­
нин төбөтүттэн сыллаан ылла. Итиэннэ оҕуһун сыарҕатыгар оло-
рон, хаамтаран саппырдата турда.
Марыыҥка ити күн оҕону сааратан, дьиэни хомуйсан түбүгүрэн
таҕыста. Бэйэтин быһаҕаһын саҕа оҕону көтөҕөн мадьарыта-мадьа-
рыта хостон хоско сырытта. Арай биир хоско, саала улаҕатынааҕы
хоско киирбэтэ: онно аһаҕас аанынан көрдөҕүнэ ханнык эрэ мааны

68