Page 106 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ

НАЙАХЫ нэһилиэгэ

Ильина Татьяна Кирилловна

Мин 1937 сыллаахха Найахы нэһилиэгин Буксуур сайылыгар
холкуостаах дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүтүм. Бииргэ төрөөбүт төрдүө
этибит. Үс бииргэ төрөөбүтүм билигин суохтар. 1944 сыллаах-
ха Найахы 7 кылаастаах оскуолатыгар үөрэнэ киирбитим. 1948
сыллаахха 4 кылааһы бүтэрэн баран, усулуобуйа суох буолан
тохтообутум. 1953 сыллаахха 16 саастаахпар холкуоска чилиэ-
нинэн киирбитим. Онтон холкуос сопхуос буолуор диэри 22 сыл
ыанньыксытынан, субай сүөһү көрөөччүнэн үлэлээбитим.
Сэрии сылларын саҕаланыытыгар түөрт саастаах буолан
үчүгэйдик өйдөөбөппүн. Сэрии бүтүүтүгэр 7-8 саастаах этим.
Биһиги оҕолор наар илдьиккэ шгии-атах буоларбыт. Буксуурга
бииргэ улааппыт дьүөгэлэрим Охлопкова Татьяна, Фомина Та-
тьяна, балтыларым Федорова Марфа, Харитонова Анисия этилэр.
1958-1959 сс. «Сталин» холкуоска бастакы ыччат-хомсомуол пиэрмэтэ тэриллибитэ.
Сайынын Чьшаҕа тахсарбыт. Кыстык хотоммут Огөх Көлүйэ диэки баара. Наһаа да
үчүгэйдик тапсан үлэлээбиппит. Кэлэктиибинэн «Коммунистическай үлэ удаарын-
ньыга» ааты ылар чиэстэммиппит.
1962 сьштан Орто Сыһыыга Үрүҥ Сөмүйэҕэ ньирэй көрбүтүм. 1974-1991 сылларга
сопхуос хонтуоратыгар остуорастаабытым, харабылынан үлэлээбитим.
1959 сыллаахха Ильин Николай Ивановичтыын ыал буолбуппут. 5 оҕолоохпутуттан
биир кыыс бҥтигин суох. 3 сиэннээхпин, 3 хос сиэннээхпин.
Балыктаах с.

Исакова Мария Александровна

Мин 1939 сьы ахсынньы 9 күнүгэр Уус Аддан оройуонун Суот-
ту бөһүөлэгэр 5 оҕолоох Степановтар дьиэ кэргэннэригэр күн
сирин көрбүтүм. Ийэм Мотрена Михайловна холкуоска сайы-
нын ыанньыксыттыыр, кыһынын детдомҥа түүҥҥү ньээҥкэнэн
үлэлиирэ. Аҕам Александр Гаврильевич биир да кьыаас үөрэҕэ
суох этэ да, үйэтин тухары бэтэринээринэн үлэлээбитэ. Ыҥы-
рыыга сылдьар отоһут буолан, элбэх дьоҥҥо көмөлөспүтэ.
Сэрии саҕаланыытыгар улахан убайым Сэмэн тырахтарыыс
этэ. Онтон атыттар бары оскуолаҕа үөрэнэлтэрэ. Сайыҥҥы би-
риэмэҕэ холкуос ыарахан үлэтигэр улахан дьону кытта тэҥҥэ
үлэлииллэрэ. 1944 сыллаахха быһыылаах этэ, кураан дьыл буо-
лан, бааһынаҕа аһыҥа өрө турбута. Онно 4-5 саастаах оҕолор-
го икки өттүттэн куул туттаран баран, бааһынаны биир гына хаамтараллара, ол аата
аһыҥаны дьаамаҕа түһэрэрбит. Сайылыкка ынах хомуйуута эмиэ биһиги үлэбит буо-
лара. Күнү быһа атах сыгынньах сылдьарбыт. Ынах тириитинэн түүппүлэ тигэн кэтэр-
дэлтэрин аҕыйах хонугунан тэһэн кэбиһэрбит. 1949 сыллаахха, ыарыһах буоламмын,
0 кылааска саҥа киирбитим. Тохтуу-тохтуу үөрэнэн, 7 кылааһы нэһиҥлэ бүтэрбитим.
Ийэм, иистэнньэҥ буолан, торбос тириитинэн этэрбэс тигэрэ, түүлээх өттүн таһыгар
оҥороро, ону оҕолор күлүү гыналлара. Ол иһин олох кэтиэхпин баҕарбат этим. Сар-
сыарда эрдэ туран, этэрбэспин орон анныгар быраҕарым, оччоҕо мааны сарыы этэрбэс
кэтэрдэн ыыталлара.
Күһүн сиэмэ хомуллан бүттэҕинэ, саһаммыт бааһынаттан куолас хаалбытын кис-
тээн итигэстиирбит. Күтэр хороонун буллахпытына, үөрүү буолара. Үчүгэй лэппиэскэ
сиэри кыралар кытта барсарбыт. Ол кэмҥэ куолас хомуйуу бобуулаах, хаайыыга да

102