Page 170 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ
P. 170

I ӨСГ1ӨХ нэһилиэгэ

            дулҕа быыһыттан кыраабылынан мунньан ылыы манан үлэ буолбатах, кыраабыл тииһэ
            бүтэр, ону оҥороочуттан элбэхтик мөҕүллүбүтүм.  Ити сылдьан аҕабар көмөлөһөн сыл-
            гыһыт буолан  хаалбытым.  Оҕо сааһым  итинник ааспыта.  Ама да  ааспытын  иһин,  олус
            ыар кэмнэр этилэр.
               Оскуоланы  4  кылааһынан  бүтэрэн  баран,  1953-1956  сылларга  сылгыһытынан  сыл-
            дьыбытым.  1957  сыллаахха  олоҕум  аргыһын  Сыроватская  Анна Алексеевналыын  көр-
            сөн  ыал  олорон,  армияҕа  ыҥырыллыбытым.  Армияҕа  сылдьан  бастыҥ  хайыһардьыт
            (1952-1962 сс.) буолбутум. Армия  кэнниттэн биэс сыл Дьокуускай куоракка милицияҕа
            үлэлээбитим.  Онтон  кэлэн  Бороҕоҥҥо  «Мясомолпромҥа»  оробуочайдаан  баран,  1963
            сыллаахха Уһун  Күөлгэ тахсан олохсуйбуппут. Барыта 7 оҕону төрөтөн: 3 уолу, 4 кыыһы
            атахтарыгар туруоран ыал оҥортообуппут.  Билигин  бары туспа  ыал буолан  олороллор.
            Партизан  Заболоцкай аатынан  сопхуоска  араас  үлэлэргэ сылдьан баран,  1967-1977  сс,
            субан  сүөһүгэ,  сылгыга  үлэлээбитим.  Оскуола,  кулууп  тутуутугар  үлэлэспитим.  Ыал
            буолан 60 сыл бииргэ олордубут.  15 сиэн,  13 хос сиэннээхпит.  Мин билигин бочуоттах
            сынньалаҥҥа оҕолорбор, сиэннэрбэр сүбэ-ама буолан олоробун.
               Наҕараадатара: «Партизан Заболоцкай аатынан сопхуос бастыҥ сылгыһыта»,  1975 с.,
            «Социалистическай куоталаһыы кыайыылааҕа».  1977 с., «Үлэ бэтэрээнэ»,  1984 с., «Ыал
            буолан  50  сыл  бииргэ  олорбуттарын  туоһулуур  бэлиэ»,  2007  с.,  «I  Өспөх  нэһилиэгин
            Бочуоттаах  олохтооҕо»,  2012  с.,  «СӨ  ытык  кырдьаҕаһа»,  2018  с.,  «Улуу  Кыайыы  70
            сыла»,  2015 с.,  «Улуу Кыайыы  75  сыла»,  2020 с.,  «Сэрии  кэмин оҕото»,  2020 с.


                                    Лыткина Федора Николаевна

                                       Мин  «Кыһыл  Сардаҥа»  холкуоска  Уһун  Күөл  учаастагар
                                    Туостаах  диэн  алааска  олохтоох  Лыткин  Николай  Яковлевич
                                    уонна  Гуляева  Вера  Ивановна диэн  холкуостаах дьиэ  кэргэҥҥэ
                                    1936 сыл балаҕан ыйын  10 күнүгэр төрөөбүтүм эрээри, докумуон
                                    суруллуутугар сыыһа баран, аттынньы ыйынан сурулла сылдьар.
                                    Ийэм  сэрии  кэмигэр  1943  сыллаахха  өлбүтэ.  Аҕам  сэрии  кэн-
                                    ниттэн суох буолбута.  Бииргэ төрөөбүт  18  оҕо этибит.  Онтон  14
                                    уол, 4 кыыс баарыттан  икки уол уонна 3 кыыс хаалбыппыт,  ыар
                                    аччык  кэмнэр  барыларын  эрдэ  үйэлээбиттэрэ.  Миигин  бииргэ
                                    төрөөбүт  эдьиийдэрим  Матырыастаах  Балбаара  көрөн  ийэбин
                                    солбуйбуттара,  тулаайах  оҕолорго  дьааһыла,  билиҥҥинэн  оҕо
                                    саада  арыллан,  онно  ыланнар  тыыннаах  хаалбытым.  Дьааһы-
           лаҕа даҕаны хас да оҕо аччыктаан өлбүтүн өйдүүбүн. Аһылыкка уу судураай, бүтүннүү
            хомуох  хааһы  биэрэллэриттэн,  хомуоҕун  испиискэ  хаатыгар  хаалаан  дьиэбэр  илдьэ-
            рим,  эдьиийдэрим  ууга  ытыйан  сиэн  тыыннаах  хаалбыттара.  Тулаайах  буолан  кыайан
            үөрэммэтэҕим.  Оччотооҕу  кырыымчык  ыар  кэми,  аччыктааһыны,  тоҥууну-хатыыны,
            эрэйдээх ыарахан олоҕу, сут кэмин — барытын  кыра эрдэхпиггэн эппинэн-хааммынан
            билэн улааппытым  хаһан да умнуллубаттык өйбөр-санаабар өһөн хаатбыт ыар санаа.
              Сут  кэмигэр  аҥаардас  Уһун  Күөлгэ  биллэринэн,  59  киһи  ас-таҥас  тиийбэтиттэн
           хоргуйан  өлбүтгэрэ.  Кыайан  көмөр  кыахтара  суох  буолан,  тоҥ дьиэҕэ,  хотоҥҥо  дьон
           өлүгүн  мунньубуттарын  саас  хатлаан  сылыйбытын  кэннэ  оҕус  сыарҕатыгар  тиэйэн
           эдьиийим  Матырыас, Лыткина Анна Алексеевна, Лыткина  Мария  Петровна,  Копыри-
            на  Евдокия Дмитриевна буолан  көмөлөөн  илдьэн  барыларын  биир  ииҥҥэ  көмүтэлээ-
           биттэр.
               1957  сыллаахха  Бээрийэттэн  төрүттээх  Турантаев  Еремей  Афанасьевич  диэн  уолга
            кэргэн тахсан,  төрөөбүт Уһун  Күөлбэр дьиэ-уот туттан,  күрүө-хаһаа тэринэн  харыс да
           сиргэ халбарыйбакка олохсуйбутум,  10 оҕону төрөтөн, биһиктээн  ийэ,  аҕа дьолун  бил-
           биппит.



                                                        166
   165   166   167   168   169   170   171   172   173   174   175