Page 196 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ

II ӨСПӨХ нэһилиэгэ

үөрэнэн бүппүтүм. «Сардаҥа» холкуоска кэлэн субай сүөһү көрбүтүм, ыанньыксыттаа-
бытым. Биир кыһын Константинова Верашын Лтыһардаахха субай сүөһү көрбүппүт.
Оппутун, маспытын Павлов Проня дьаһайар этэ. Сыарҕалаах атынан субуотаҕа Ыал
Уһуга диэн дэриэбинэҕэ күүлэйдии барар этибҥг. Кириэскэ убайым Семен Яковлевич-
ка олорон хас да сыл ыанньыксыттаабытым 1962 сыллаахха Найахыга көһөн кэлбитим.

А хсы нньы , 2 0 1 9 с.

Румянцева Клара Иннокентьевна

Мин 1937 сыл алтынньы 17 күнүгэр Дыгдаалга, II Өспөх нэһи-
лиэгэр, холкуостаах дьиэ кэргэҥҥэ төрөөбүтүм. Мин иннибинэ
сэттэ оҕо төрөөн бараннар, биир саастарын туола-туола өлөн ис-
питтэр. Онон, элбэх оҕо кэнниттэн оҕо буолан, атаахтатан иип-
питтэр. Аҕам Румянцев Иннокентий Яковлевич, 1887 сььтлааҕы
төрүөх, ийэм Румянцева (Гоголева) Варвара Иосифовна, 1908
сыллааҕы төрүөх. Аҕата Манхалла Уоһук диэн тимир, көмүс
аатырбыт ууһа. Өтөҕө Киппээтиир. Дьонум 1929 сыллаахха ыат
буолбуттар. Ыал буолаат, «Сардаҥа» холкуоска чилиэнинэн
киирбиттэр. Сүөһүлэрин: сылгыларын, ынахтарын, дьиэлэрин
холкуоска холбообуттар. Кэлин, холкуос арыый атаҕар турбутун
кэннэ, холкуостан хат атыылаһан ылбыттарын билэбин, ол 1950
сыллар кэннилэриттэн быһыылаах этэ.
Мин кэннибиттэн биир кыыс төрөөн өлбүт. Балтым Горохова (Румянцева) Мария
Иннокентьевна 1941 сыллаах төрүөх. Быраатым Румянцев Николай Иннокентьевич
1945 сыллаах төрүөх. Сэрии сылын ыар олоҕун, аччыктааһыны, тоҥууну-хатыыны ба-
рытын билэн улаанпыппыт.
Аҕабыт, холкуос бастыҥ үлэһитэ, ударнига буолан, ыраах айаҥҥа Охотскай пере-
воһунан, Ааллаах Үүнүнэн сылдьыбыт. 1942-43 сылларга Ыал Уһугунан, Сиэгэнинэн
сылгы аһата таһаараннар, Белолюбскай Гаврил биригэдьиирдээх кыстаабыттар. Онтон
хас да сыл айаҥҥа сылдьыбыт. Онон кыһынын аҕабыт куруук суох. Ийэбит бэйэтэ
икки оҕотун тугу булан аһатарынан иитэлээтэҕэ. Ийэбит, билигин санаатахха, наар
эр киһи үлэтин толорор эбит: хотоҥҥо от киллэрэр, сыарҕаҕа саах тиэйэн таһааран
сүөкүүр, ойбон алларар, сиилэс хостуур. Ити курдук ыарахан үлэтин быыһыгар, биһи-
гини аһатаары, баата ыстаан, тэлэгириэйкэ, ынах, тайах тириититтэн этэрбэстэри ти-
гэр. Ыстаан, ырбаахы, үтүлүк, бэргэһэ тигэрэ ахсааҥҥа да киирбэт буоллаҕа.
1942-43 сыл, аҕабьгг суоҕар, үстүү күн тугу да булан аһаппакка аччыктаан ытыы сытар
оҕолорун, өлөртүүр буоллум диэн, саатар аҕа оҕото, улахан кыыс ордоро буоллар диэн,
Арҕаа Уҥуор олорор аҕабыт бииргэ төрөөбүт балтыгар Румянцева Евдокия Яковлевнаҕа
дьаамсыгынан илдьит ыыппыт: «Бары аччыктаан өлөр буоллубут, улахан кыыһы Клара-
ны ыллын», — диэн. Ону эдьиийбит Огдооччуйа (инньэ диэн ааттыырбыт) ат сыарҕаты-
гар кибииткэ оҥорон кэлэн илдьэ барбыт. Ол кэлэригэр ийэм аахха тайах чоҥкута, куул
быһаҕаһа эбиэс аҕалбыт. Ийэм онон сатҕанан күөххэ үктэммиппит диэн, эдьиийбитигэр
өлүөр диэри махтанара. Саас аҕам сылгыларын үүрэн, Арҕаа Уҥуор кэлбитгэр. Ол кэлэн
Чүүйүгэ киириилэригэр, өрүстэрэ эстэн, сылгы бөҕөнү былдьаппыттар, сороҕун нэһии-
лэ атынан эккирэтэн быыһаабыттар. Ол, мин өйбөр хаатбыта диэн, аҕам ат көлүйэн,
сыарҕаҕа миигин кэлгийдэ. Онуоха биригэдьиирдэрэ аҕабын мөҕөн, аты сыгынньахтатта,
онуоха аҕам миигин ьгҥыыр кэннигэр олордон баран, улахан саат былааппынан бэйэти-
гэр кэлгийэн кэбистэ. Аттары эккирэтэн татах быыһынан атын сүүрдэр. Мин сирэйбин
тагахха хайыта тыыттаран, икки иэдэһим бааһырбытын өйдүүбүн. Кэлин аҕам ону өлүөр
диэри умнубат этэ, санаан кэллэр эрэ кэпсиирэ.
Биригэдьиирэ кыыскын хааътар диэн мөхпүтүн кэпсиирэ. Аҕам киирэн кэлбити-

192