Page 224 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ

КУРБУҺАХ нэһилиэгэ

Аммосов Коммунар Андреевич

Мин 1933 сыллаахха 1 Курбуһах нэһилиэгэр холкуостаах дьиэ
кэргэнигэр төрөөбүтүм. Оскуолаҕа үөрэнэр усулуобуйам суох
буолан, икки эрэ кылааһы бүтэрэн баран холкуоска үлэлээн
барбытым. Оччотооҕу сут-кураан, сэрии сылларынааҕы оҕо-
лор 8-9 сааспытыттан улахан дьону кытта сарсыарда хараҥат-
тан киэһэ хараҥаҕа диэри күүспүт кыайарынан үлэлиир этибит.
Эн кыраҕын, кыайбаккын диэн сокуон суоҕа. Үлэни кыайар эр
дьон бары сэриигэ бараннар, олоххо оҕо, дьахтар, кырдьаҕас
оҕонньоттор эрэ хаалбыттара. Оҕо сылдьан бастаан оҕуруот би-
ригээдэтигэр үлэлээбитим. Онтон ыһыы, от үлэтэ, бурдук хо-
муура — барыта илиинэн үлэ этэ. Ас-таҥас кырыымчык буолан,
киһи барыта аччыктааһыны, эрэйи-кыһалҕаны көрсүбүтэ, онтон сыыйа олох арыый
көнөн-тупсан барбыта.
Кэлин улаатан баран, араас үлэҕэ барытыгар үлэлээбитим. 1952 сыллаахха комсо-
молга киирэн үчүгэй үлэм иһин 1954 сыллаахха оройуоннай конференцияҕа делега-
тынан талыллыбытым, онно бюро чилиэнигэр кандидат буолбутум. 1955 сыллаахха
армияҕа баран Анадырь куорат таһыгар стройбакка сулууспалаабытым. 1957 сылтан
Булганин аатынан холкуоска тутууга үлэлээбитим. 1958 сыллаахха Уус Күөлүгэр икки
этээстээх оскуола тутуутугар үлэлээбитим. 1959 сыллаахха сэтинньи 7 күнүгэр үчү-
гэй хаачыстыбалаахтык бүтэрэн үлэҕэ киллэрбиппит. Онтон Бэйдиҥэ орто оскуолатын
көҥдөйүн бүтэрбиппит.
1960 сыллаахха РТС-ка тырахтарыыстар 4 ыйдаах куурустарын бүтэрэн, маҥнай «Бе-
ларусь», онтон ДТ-54, ДТ-75 тыраахтардарга үлэлээбитим. Оччолорго Окоемовка би-
ригээдэтэ 800-тэн тахса сүөһүлээх этэ. Ону таһынан ыаллар отгорун-мастарын таһыы-
тыгар соҕотох тыраахтарынан биир күн өрөбүлэ суох үлэлиир этим. Сайын от үлэтигэр
звеноводунан хас да сыл үлэлээбитим. Оччолорго Дьаарын үрэҕин олоччу оттуурбут,
үчүгэйдик үүммүт сылыгар 1000-тан тахса тонна оту ыларбыт. Кэлин кураан сылларга
Нам, Кэбээйи оройуоннарыгар баран оттуурбут. Ол оппутун кыһын уонча тыраахта-
рынан илиибитинэн сыарҕаҕа тиэйэн нэдиэлэ хонугар түүннэри-күнүстэри утуйбакка
үргүлдьү айанныырбыт. Уопсайа тырахтарыыһынан 20-тэн тахса сыл таһаарыылаахтык
үлэлээбитим. 1983 сыллаахтан пилорамщиктаан пенсияҕа тахсыбытым. Икки этээстээх
саала тутуллубута, ыат бөҕө саҥа дьиэҕэ киирбитэ, кулуупка капитальнай өрөмүөн, он-
тон да атын хотон араас оҥоһуута, өрөмүөнэ элбэх этэ.
Бу үлэлээбит сылларбар үчүгэй көрдөрүүм иһин комсомол райкомун, ССКП об-
комун, Саха АССР Министрдэрин Советын, профсоюзтар уобаластааҕы советтарын,
РСФСР Тыатын хаһаайыстыбатын министиэристибэтин, профсоюз киин комитетын
Бочуотунай Грамотатарынан, «РСФСР тыатын хаһаайыстыбатын социалистическай
куоталаһыытын туйгуна», «Коммунистическай үлэ ударнига» бэлиэлэринэн, «Кыайыы
50 сыла», «Жуков мэтээлэ», «1941-1945 сс. Улуусэрии кэмигэр үлэҕэ килбиэнин иһин»
уо.д.а. мэтээллэринэн наҕараадаламмытым. Кэлин «Курбуһах нэһилиэгин бочуот-
таах олохтооҕо» (2009), «Курбуһах нэһилиэгэр культура сайдыытыгар кылаатын иһин»
(2011), «Саха Өрөспүүбүлүкэтин тыатын хаһаайыстыбатын бэтэрээнэ» (2013), «Саха
Өрөспүүбүлүкэтин Ытык кырдьаҕаһа» (2017) бэлиэлэринэн наҕараадаламмытым.

2019 с.

220