Page 229 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ

КУРБҮҺАХ нэһилиэгэ

даах ыар үлэ дьэ буолбут. Ийэм 3-4 оҕуһунан икки фермаҕа от тиэйиитигэр тохтоло
суох сылдьаахтаабыт. Миигин 6 км сиртэн от тиэйэн баран ыалдьан, фермаҕа нэфиилэ
тиийбитин, Мааппа диэн ыанньыксыт дьахтар төрөппүт. Ол оҕоломмут сирэ олорор
дьиэтиттэн 3 км Дүлүҥннээх диэн сир. Ийэм барахсан: «Эһиги, аныгы дьахталлар,
оҕолонон баран 2-3 күнү быһа көтөхтөрө сылдьаҕыт, мин эйигин төрөтөөт, 15 хоноот
да от тиэйэ барбытым, үлэлиир киһи суоҕа, хайдах тымныйбакка, ыалдьыбакка тыын-
наах ордубутум буолла», — диэхтиирэ. Дьоммут төһө да ыраах үлэлии сырытталлар,
муҥхалаан тугу эмит буллахтарына, биһиэхэ сиэтээри түүннэри аҕалаллара үһү. Сэ-
рии, сут-кураан сылларын биһиги, 3-4 саастаах оҕолор, тугу өйдүөхпүтүй. Ол гынан
баран аччыктаан эппитинэн-хааммытынан биллэхпит дии.
1949 сыллаахха Курбуһах сэттэ кылаастаах оскуолатыгар ньолобуой кылааска үөрэнэ
киирбитим. Бастакы учууталым Макарова Феврония Андреевна диэн олус сымнаҕас,
киэҥ билиилээх, эдэркээн учуутал этэ. Кинини мин билигин да умнубаппын, ол кур-
дук кини дьүһүнэ-бодото, саҥата-иҥэтэ өйбөр умнуллубаттык олорон хаалбыт. Биһи-
гини биэс сыл үөрэппитэ. Оччотооҕу оҕолор учууталы олус да ытыктыыр, убаастыыр,
эмиэ да куттанар этибит, улахан да кылааска үөрэнэ сылдьан толлорбут. Оскуолаҕа
үөрэнэр сылларбытыгар пионер, комсомол буолан, биир күүрээннээх олоҕу олорон
ааспыппыт. Оскуола бары ыытыллар үлэлэригэр олус көхтөөхтүк кыттарбыт. Оччоттон
ыллыырбын олус сөбүлүүрүм, оскуола оҕолорун сааскы олимпиадаларыгар Бороҕоҥҥо
киирэн, күрэхтэһэн ыллаан үгүстүк кыайан, бириэмийэ ылан үөрэн-көтөн тахсарым.
Үөрэх кэнниттэн сайын интэринээккэ олорон үлэлиирбит, үксүн кирпииччэ үлэтигэр
сылдьарбыт. Оччолорго кирпииччэ бадараанын оҕуһунан тэбистэрэн бэлэмнииллэрэ,
мин үлэм оҕус үүрүүтэ этэ. Ол да үлэ кыра киһиэхэ ыарахан курдуга. Бэһис кылааһы
бүтэрэн баран, сайынын наар от үлэтигэр сылдьарбыт, бугул түгэҕин харбааһына, от
бугуллааһына уо.д.а. үлэлэргэ. Онон оҕо сааһым сайынын үлэлээн, кыһынын үөрэнэн
ааспыта, олохпор умнуллубат кэрэ кэмнэрим буолаллар.
Мин 17 сыл Курбуһах интэринээт оскуолатыгар начаалынай кылаас учууталынан,
онтон саҥа дьааһыла-саад аһыллыбытыгар сэбиэдиссэйинэн, иитээччинэн үлэлээби-
тим. Уопсайа 32 сыл педстажтаахпын. Үлэлиир сылларбар нэһилиэк обгцественннай
олоҕор активнайдык кытгарым. Ол курдук агитзона начальнигынан, женсовет бэрэссэ-
дээтэлинэн, профсоюз комитетын чилиэнинэн, кырдьаҕастар советтарын бэрэссэдээтэ-
линэн үлэлээбитим. Оччолорго аата-ахса суох элбэх субуотунньуктар буолаллара. Би-
лигин детсадым коллективыгар олус махтана саныыбын. Ити субуотунньуктарга бары
үлэһиттэр олус көхтөөхтүк, түмсүүлээхтик, биир тылы утары эппэккэ кытгаллара. Ки-
нилэр оҕолоох-уруулаах, дьиэлээх-уоттаах дьон буоллаҕа. Онон кинилэргэ махталым
муҥура суох. Иккитэ Курбуһах нэһилиэгин депутатынан талыллан үлэлээбитим.
Үлэм сыанатанан, РСФСР Үөрэҕириитин министиэристибэтин, Саха АССР
Үөрэҕириитин министиэристибэтин, Обком профсоюһун, Уус Алдан оройуонун
үөрэҕириитин отделын Бочуотунай Грамоталарынан, «Саха АССР үөрэҕириитин бо-
чуоттаах бэтэрээнэ», «Нэһилиэк бочуоттаах олохтооҕо», «Бочуоттаах меценат», «Уус
Алдан улууһун үөрэхтээһинигэр үтүөлэрин иһин», «Уус Алдан улууһун культураты-
гар үтүөлэрин иһин» «Саха Өрөспүүбүлүкэтин народнай творчествотыгар үтүөлэрин
иһин» бэлиэлэринэн наҕараадаламмытым.
Кэргэмминээн Егор Иннокентьевич Аммосовтыын 56 сыл эйэ дэмнээхтик олорон,
биэс оҕону төрөтөн, бука барыларын үөрэхтээх дьон оҥорон, үлэ араас салааларыгар
үлэлии-хамсыы, айа-тута сылдьаллар. Оҕолорум 8 сиэни, биир хос сиэни бэлэхтээн-
нэр, толору дьоллоох эбэ буолан олоробун. Маннык дьоллоох олоххо кэлбиппэр, күндү
дьоммор, ийэлээх аҕабар, махталым муҥура суох. Билигин сааһыран, кырдьан олорон,
сэрии сылын оҕолоругар бырабыыталыстыба өттүттэн болҕомто ууруллан эрэриттэн
олус үөрэбин, махтанабын. Салгыы өссө да эбии болҕомтолорун ууруохтара, чэпчэтии-
лэри оҥоруохтара диэн эрэнэ саныыбын.
2019 с.

225