Page 226 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ
P. 226
КУРБҮҺАХ нэһилиэгэ
объектарга өрөмүөҥҥэ үлэлээбитэ. Оччолорго билиҥҥи курдук үрдүк күүрүүлээх уот
суоҕа. Ас барыта оһоххо буһара, килиэби бэйэлэрэ буһаратлара. Хайдах барытыгар
тиийинэн үлэлээн сылдьыбыттарын билигин киһи сөҕө саныыр.
1974 сылтан олохтоох балыыһаҕа поварынан 1979 сыллаахха биэнсийэҕэ тахсыар
диэри үлэлээбитэ.
Биһиги ийэбит айылҕаттан айыллыбыт талааннаах уран тарбахтаах иистэнньэҥ этэ.
Эдэр сылдьан кыайан дьарыктамматах, биэнсийэҕэ тахсан баран оҕуруонан араас пан-
нолары тигэрэ. 1991 с. Дьокуускайга өрөспүүбүлүкэтээҕи быыстапкаҕа кыттыбыта.
18 сыл устата 30-ча араас оҥоһуктары, паннолары, көбүөрү тикпитэ. Сахалыы таҥаста-
ры тигэн оҕолоругар, сиэннэригэр өйдөбүнньүк бэлэхтэри оҥортообута. Ийэбит нэһи-
лиэгэр, улууска ыытыллар көрүүлэргэ куруук көхтөөхтүк кыттара. Ол курдук сахалыы
таҥас куонкурсугар улахан ситиһиилэрин иһин «Уран тарбах» (оҕо таҥастарын мааста-
ра) анал бирииһинэн, дишюмунан, махтал суруктарынан наҕараадаламмыта. 1994 с.
кулун тутар 10 күнүгэр Мэҥэ Хаҥаласка норуот маастара уолунаан Григорий Нико-
лаевичтыын кыттыһан быыстапка туруорбуттара, «Дьоҕурдаах дьиэ кэргэн» номина-
цияҕа кыайбыттара, культура управлениетыттан махтал сурук туппуттара. Кини та-
лаанын өйдөөн, «норуот маастара» диэн аакка нэһилиэгэ хадатаайыстыба түһэрбитэ
эрээри, ол күҥҥэ тиийбэккэ 68 сааһыгар бу олохтон туораабыта.
Елизавета Григорьевна иистэнньэҥ эрэ буолбатах этэ. Кини Курбуһах нэһилиэгэр
аан бастаан тэпилииссэҕэ оҕуруот аһын олордуунан 1972 с. дьарыктаммыта. Уус Күөлүн
элбэх ыалын оҕуруот үүннэрэргэ үөрэппитэ. Дьиэ иһигэр, таһыгар сибэкки олордоро.
Үөрэҕэ суох саха дьахтарыгар мындыр өйдөөх, тулуурдаах, дьулуурдаах киһи этэ. Биһиги
ийэбит сүрдээх сайаҕас, холку майгылааҕа, кэрэҕэ, үтүөҕэ күүскэ тардыһара, дьулуур-
даах, ылыммыт дьыалатын тиһэҕэр тиэрдэр киһи этэ. 1982 сыллаахха «Үлэ бэтэрээнэ»
мэтээлинэн наҕараадаламмыта. Наһаа үөрэр этэ бу наҕараадатыттан. Сэрии сут кэми-
гэр, сэрии кэннинээҕи үлэлээбит үлэбит түмүгэ диир этэ. Аҕыс оҕону төрөппүтгэригэр
1-2 степеннээх, 2 степеннээх уордьанынан наҕараадаламмыта. Билигин кини аҕыс оҕото
тэнийэн, 25 сиэн, 20 хос сиэн бүтүн Саха сиринэн тарҕанан олороллор.
Бу көлүөнэ олус кыһалҕалаахтык улааппытгара. Оҕо саастара сэрии кэмигэр аас-
пыта, ол да кэнниттэн кырыымчыктык олоҕу ыал буолан баран оҕолорун тустарыгар
умса-төннө түһэн үлэлээн олорон ааспыттар. Ол эрээри эрэйдээх олоҕу олордубут диэ-
ни биир да киһиттэн истибэтэҕим. Биһиги Аҕа дойду сэриитигэр кыайбыппыт диэн
үөрэллэрэ-көтөллөрө.
Улахан кыыстара
Пестрякова Прасковья Николаевна
03.12.2019 с.
Аммосова Клара Никитична
Мин 1934 сыллаахха ыам ыйын 10 күнүгэр Уус Алдан улууһун
I Курбуһах нэһилиэгэр холкуостаах дьиэ кэргэнигэр төрөөбүтүм.
1941 сыллаахха сэрии саҕаланарыгар 7 саастаах этим. Сэ-
риини кытга сут, кураан буолан, 2 сыл субуруччу холкуоспуг
сүөһүтүн үүрэн, Нам Үөдэйигэр киирэн кыстаабыппыт. Ийэбит
ыанньыксытынан үлэлиир этэ. Оччолорго детсад диэн суоҕа, ол
иһин олох кыра эрдэхпититтэн хотон, титиик дьиэлээх этибит.
Ийэбит кыһыннары-сайыннары мэлдьи батыһыннара сылдьар
этэ. Күһүн ынахтар хойутаатахтарына, ньирэйдэр уйаларыгар
киирэн ньирэйдэр хоонньуларыгар сып-сылаастык утуйан хаа-
ларбытын уһугуннаран илдьэ барара. Намҥа олорон, киэһэ үлэ-
лэрин кэнниттэн баран дьоҥҥо ону-маны үлэлээн, иистэнэн
