Page 254 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

ол иһин эбитэ дуу, ким оҥорбутун сураһарым. Онно ийэм эбэбинээн, Маайа
эмээхсинниин, куобах тириитэ имитэ олорон, бэркэ иэйэн кэпсэтэр буолал-
лара. Онтон ийэм харда тыла өйбөр хатанан хаалбыт: “Мин быраатым Мии-
тэрэй барыга-бары дьоҕурдаах. Хаартыскаҕа даҕаны түһэрэр, уруһуйдьут, мас
үлэтигэр ууһа, уопсайынан, ханнык да ыарахан үлэттэн толлубат хоһуун киһи.
Элэккэй, киһи киэнэ кэрэтэ тахсар киһи. Ити ойуулар — олоччу кини оҥоһук-
тара. Быраатым миэхэ анаабыт бэлэхтэрэ”, — диэн, бэрт күндүтүк санаан,
астына ахтар буолара.
Ону-маны өйдүүр буолан истэҕим аайы Миитэрэй араас оҥоһуктарын,
култуурунай-маассабай үлэтин сэҥээрэн-сөҕөн дьон кэпсэтэрин истэр буо-
лан испитим. Бадаҕа, уончалаахпар быһыылааҕа, тандалар Ойуунускай “Кы-
һыл ойуунун” олус ситиһиилээхтик туруорбуттара. Ол айымньы дьон-сэргэ
өйүгэр-санаатыгар үчүгэйдик хатанан хаалбыт. Бу бостунуопка тэрээһинигэр
биир саамай сүрүн дьону түмээччи уонна сыана декорацияларын ойуутун,
уотун-күөһү, араас кыыл чуучулатын олоччу Миитэрэй оҥорбут үһү.
Миитэрэй билигин сэттэ уон алтата. Бу кэм устата төрөөбүт нэһилиэгэр
туох баар социальнай тутуулары: оскуоланы, оҕо-садын, паарканы, маҕаһы-
ыны, кулуубу, спортсааланы, холкуос, сопхуос хотоннорун уо.д.а. чааһынай
ыаллар дьиэлэрин, оһохторун — барытын тутуспута, оҥорбута. Биир киһи
оҥоһуута, тэрээһинэ диэтэххэ, чахчы даҕаны киһи астынар, сөҕөр тутуулара.
Ити кини төрөөбүт нэһилиэгэ сайдарын, дьон-сэргэ таптаан олохсуйарын
туһугар олоҕун устата күн иллэҥэ суох сылдьыбытын туоһулуур.
Бииргэ үөскээбит үөлээннээхтэрэ дэлэҕэ даҕаны Миитэрэйинэн киэн тутта:
“Иккис Байаҕантай нэһилиэгин нэһилиэк оҥорбут киһибит”, — диэн асты-
на ахтыахтара дуо? Ол санаа бу кыракый кинигэҕэ сылаас махтал тыллары-
нан бигэргэммит. Миитэрэй ылсыбыт ханнык баҕарар дьыалатыгар бастакы-
нан көх-нэм буолааччы кэргэнэ - Зинаида Федотовна уонна аҕыс оҕото.
Миитэрэй уолаттара араас нэһилиэктэринэн хайыы-үйэ сис дьон ахсаанна-
рыгар киирсэн олороллор. Ити курдук аны мин: “Бырааттарым, балыстарым
ийэлээх аҕаларын утумнаан дьон бэрдэ буолан иһэллэр”, — диэн, киэн тут-
тан кэпсиэхпин сөп.
Мин ийэбинэн аймахтарым аҥаардас хос эһэм Унаар оҕонньортон —
Хабырыыс Бөтүрүөбүс Маппыайаптан саҕалаан республика араас улуустары-
нан тарҕанан, билигин баарынан аахтахха, хас да тыһыынча киһи буоллубут.
Дьиҥэр, Унаар оҕонньор оннук наһаа өрдөөҥҥү киһи буолбатах. Кини биир-
гэ төрөөбүт быраата 14 оҕолоох Бүөтүр Бөтүрүөбүс Маппыайап-Тайбааһын
соторутааҕыта сүүс сааһыгар өлбүтэ. Онтон Унаар оҕонньор сиэнэ Миитэрэй
бу ийэ ууһугар баар суох киэн туттар ытык киһибит.
Онтон төрөөбүт түөлбэтигэр үгүс үйэлээҕи оҥорбутунан, кини иннигэр
түһэр киһибит, бука, суох буолуо.
Роман Романович Егоров,
"Киин куорат” хаһыат, 10.08.2006

САҤАНЫ, КЭРЭНИ, КЭСКИЛЛЭЭҔИ...

Урут да, билигин да бөһүөлэккэ, оройуон киинигэр үлэлии тиийдэххэ
салайааччы хайдах киһитэ тутта-хапта сылдьарыттан, тылыттан-өһүттэн тута
биллээччи. Өссө үлэ биэрбит киһи быһыытынан дьиппиэн соҕустук: “ Үчүгэй-
дик оҥорботоххутуна көрүллүө”, - диэбиттии туттааччылар эмиэ баар буола-
аччылар. Онтон Тиит Арыы бөһүөлэгэр тиийбиппитигэр Дмитрий Дмитрие-

250