Page 310 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

уборщицалыыра, ол үлэни мин толорорум. Бу кэмҥэ сельсовет дьиэтигэр
олорбуппут. Аны ийэбитин пекарняҕа пекарынан ылбыттара. Пекарь үлэти-
гэр соҕотох киһи көрүллэр быһыылааҕа, ийэбит бэйэтэ кууллаах бурдугу сүгэн-
көтөҕөн киллэрэн улахан баҕайы уһун синньигэс хорууда курдук мас иһит-
тэргэ тиэстэ мэһийэрэ. Килиэбин күҥҥэ хаста да буһаран таһаарар быһыы-
лааҕа. Аҥаардас килиэп кутар халыыбы да оҕунуохтуурга элбэх бириэмэ ба-
рара. Биһиги оскуолаттан иллэҥ буоллубут да, ийэбитигэр баран, ол килиэп
халыыбын оҕунуохтуурга көмөлөһөрбүт.
Ийэбит үлэтин таһынан түүнүн, кыра төлөбүргэ дьоҥҥо иистэнэрэ. Дьах-
тар, эр киһи ырбаахытыттан саҕалаан, араас көстүүмнэри уонна соҥҥо тии-
йэ тигэр уус тарбахтаах иистэнньэҥ этэ. Этэр курдук, бүтүн бөһүөлэк дьоно
барыта кини тикпит таҥаһын таҥналлар быһыылааҕа. Хамнаһыгар ким арыы,
эт, сыа, бурдук, ким тиктэрбит таҥаһын ордугун биэрэллэрэ. Холобур, ол
биэрбит бурдуктарынан хааһы оҥорон, онно сыа арыыта эбэн олус үчүгэй,
минньигэс хааһыны сиирбит.
Кырдьыга даҕаны, ийэбит, Варвара Константиновна, кыайыгас-хотугас,
дьаһаллаах, чиэһинэй, дьоҥҥо убаастанар, ытыктанар үлэһит буолан биһи-
гини ииттэҕэ. Онон ийэбитигэр биһиги, оҕолоро, махталбыт күн бүгүнүгэр
диэри уҕараабат. Ийэм миэхэ кэлэн олорон 70 сааһыгар уһун, ыарахан ыарыыт-
тан олохтон барбыта. Билигин аҕалаах ийэбит олохторун кинилэр сиэннэрэ,
хос сиэннэрэ, хос-хос сиэннэрэ дьоһуннук салгыыллар.

Эдэр саас, үлэ романтиката

Мин 1956 сыл 7 кылаас үөрэҕи бүтэрэн, 16 саастаахпар Дьокуускай куо-
ракка үөрэх туттарса кэлэн баран, баалым хапсыбакка үөрэххэ кыайан киир-
бэтэҕим. Ол саҕана тыа сиригэр үлэһит илии тиийбэтинэн, бүтүн республи-
ка үрдүнэн “Ыччаттар — тыа сиригэр!” диэн уобаластааҕы комсомол кэми-
тиэтин ыҥырыыта баара. Онон элбэх ыччаты комсомольскай путевканан
тыа сиригэр үлэлэтэ ыыталлара.
Оччотооҕуга комсомол обкомун I сэкирэтээринэн Кычкин Егор Дмитри-
евич, кэлин республикаҕа киэҥник биллэр советскай-партийнай үлэһит бу-
ола үүммүт киһи үлэлии олороро. Онтон Уус-Алдаҥҥа комсомол райкомун
сэкирэтээринэн Турантаев диэн эдэр киһи үлэлиирэ. Комсомол ол ыҥыры-
ытын өйөөммүт, биһиги үс дьүөгэлии кыргыттар, Сунтаартан төрүттээх Лю
Тянь Рая, Иванова Нина Пахомовна уонна мин буоламмыт комсомол обко-
мун путевкатынан үс сылга дуогабардаһан, Уус-Алдан оройуонугар “Побе-
да” колхозка үлэлии кэлбиппит. Бу “миллионер” колхозка бырабылыанньа
бэрэссэдээтэлинэн Данилов Петр Николаевич, онтон колхоз кылаабынай бух-
галтерынан Петров Илья Васильевич эҥкилэ суох үлэлииллэрэ.
Мин, ити кэлэн үс сыл устата “Победа” колхоз Хатыҥ Сыһыытааҕы
учаастагар борооску көрөөччүнэн үлэлээбитим. Оччолорго ферма биригэдьии-
ринэн Петров Семен Иванович, хонуу биригэдьииринэн Петров Семен Кон-
стантинович, ветеринардарынан Ефимов Гаврил Нестерович, Петров Пла-
тон Николаевич, зоотехнигынан Сотников Николай Дмитриевич үлэлииллэ-
рэ. Бу дьон бары даҕаны үлэҕэ олус ирдэбиллээх, үлэлэригэр сүрдээх бэри-
ниилээх туруу үлэһит дьон этилэр. Специалистарбыт нэдиэлэ сэттэ хонугут-
тан үс-түөрт хонугун Сыырдаахтан кэлэн биһиэхэ, Хатыҥ Сыһыыга, кэлэн
үлэлииллэрэ. Кинилэр сүөһүлэрин олус кыһаллан-мүһэллэн көрөллөрө-ис-
тэллэрэ, эмтииллэрэ-томтууллара. Зоотехникпыт Николай Дмитриевич ыан-
ньыксыттарга туһаайан:

306