Page 305 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

УЛАХАН ОЛОХ
Аана оҕо сааһын туһунан урут улаханнык кэпсээбэт эбит буоллаҕына,
кэлин сиэннэригэр, оҕолоругар ис-иһиттэн долгуйан, ылыннарыылаахтык,
аһаҕастык сэһэргиир. Онно олоҕуран, аатын ылбыт сиэнэ Аня, эбэтин уонна
сэрии толоонугар охтубут, Смоленскай уобаласка сырдык тыына быстыбыт
хос эһэтин Александр Васильевич тустарынан истэн-үөрэтэн дакылаат су-
руйбута “Кэскил” хаһыат бирииһинэн бэлиэтэммитэ.
Аана олоҕо эрдэ аҕата суох хаалбыт оҕолорун атахха туруорар иһин үлэҕэ-
хамнаска ааспыта. Бэйэтэ тулаайах буолан үөрэҕэ-идэтэ суох хаалбытын са-
наан, туох баар сыратын оҕолорун үөрэттэрэргэ уурбута. Уола Вася Уссурий-
скайга, кыргыттара Роза — Иркутскайга, Муся — Свердловскайга, Марина —
Красноярскайга орто анал, үрдүк үөрэх кыһаларыгар үөрэммиттэрэ, үлэһит
бэрдэ буолбуттара. Бу буолар ийэ киһи олоххо кыайыыта, төрөппүт диэн
үрдүк аналы толору сүгүү. Ол тухары Аана биирдэ тиийиммэт-түгэммэт ту-
һунан саҥарбытын, тугу эрэ көрдөһөн-ааттаһан эрэрин истибит киһи суох.
Кини оннук ураты киэҥ-холку майгылаах, чуумпу санаалаах сэмэй киһи этэ.
Биһиги Анна Александровнаны уруккуттан билэр, улаханнык ытыктыыр
дьоно, күндүтүк саныыр киһибитин оҕолоро олус бэриниилээхтик, ис сүрэх-
тэриттэн таптаан, кыһаллан көрбүттэригэр, олоҕун күннэрин уһаппыттары-
гар сүгүрүйэбит. Сиэннэрэ эбэлэрин баҕа санаатын толорон үчүгэйдик үөрэнэ-
үлэлии сылдьалларыттан үөрэбит. Нэһилиэгин дьонугар-сэргэтигэр Аана сэ-
рии тулаайаҕын, сэрии кыттыылааҕын огдооботун, үлэһит, үтүө сүрэхтээх
төрөппүт, элбэх сиэн эбэтин, хос эбэтин быһыытынан улахан холобур буо-
лар олоҕу олорбут ийэ киһи быһыытынан сырдык өйдөбүлү хаалларда. Кини
олоҕун салгыыр кэнчээри ыччаттара кэскиллээх дьон буоллуннар!
О.Пухова, 2009 с.

ДЬОЛГО ДЬУЛУУР КҮҮҺҮНЭН

Сэрии диэн тылы иһиттэрбит эрэ кырыктаах кыргыһыылары, ытыала-
һыыны саныыбыт. Үгүс өттүгэр итинник. Оттон тыылга эмиэ олох өлөр-
тиллэр икки ардынан этэ. Өстөөх өһүөнэ онно эмиэ биллэрэ. Онон син биир
байыаннай балаһыанньаҕа олорбуттара, “Барыта фронт туһугар, Кыайыы
туһугар” диэн эрэл санааны иҥэринэн үлэлииллэрэ. Олох улам ыараан ис-
питэ. Бэл, эн дьылҕаҕын эмиэ сэрии салайар курдук буолбута. Кими даҕаны
аһымматаҕа, дьиэ кэргэн эрэллээх эркин дьоннорун кыргыһыы холоругар
сөрөөбүтэ, сороҕу аас-туор олоҕунан кыпчыйан, хоргутан суорума суоллаа-
быта, элбэҕи тулаайах хаалларбыта.
Аана баара суоҕа сэттэ сааһыгар тулаайах хаалбыта. Эдьиийэ Маайа уон
саастааҕа, ол эрээри кини ыарыһах буолан сүрүн үлэни толорооччу Аана
буолара. Бу эмиэ сэрии содула этэ... Аана били, аҕалара барахсан сэриигэ
бараары туран эбэлэригэр: “Оҕолоргун үөрэттэрэ сатаар”, — диэбит кэс ты-
лын санаан, уйадыйан ылара. Дьылҕа хаан ыйааҕа кини туһугар олус даҕаны
ыарахан буолла. Кыратыттан ийэтэ суох иитиллэн, аҕалара сэриигэ баран,
эбэлэрэ эрдэ өлөн, эдьиийэ ыарыһах буолан, сэттэлээх эрэ киһиэхэ тугун
иһин эрэйи-муҥу эҥэрдээтэ. Ол эрээри инчэҕэй тирбэҕэ быстыбат, сап са-
ҕаттан салҕанан, тыыннаах эрэ буолар туһугар олох сыҕарыйан испитэ. Аана
аччыктаан дыгдайыыны, үөрэхтэн матары, оонньооботох оҕо сааһы бары-
тын билбитэ.

301