Page 337 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

ньуур буолаллара. Онно мин наар убайбын батыһа сылдьарым. Мээчиктээ-
һин (волейбол), илии-атах оонньууларыгар — кылыыга, куобахха, ыстаҥаҕа
күрэхтэһэллэрэ. Үҥкүлүүр арыыга кулуһун оттон баран ону үрдүнэн ыста-
ныы, атах тэпсиитэ, бөтүүктэһии, хапсаҕайдаһан тустуу, о.д.а. араас оонньуу-
лары оонньуур этилэр. Мин тилэх баттаһа убайбын кытта тэҥҥэ ойсо сыл-
дьан сылайан хонууга охтон утуйан хаалбыт буоллахпына, көтөҕөн аҕалан
ороммор сытыарбыт буолара. Маҥнай сарсыарда уһуктан баран, ороммор
утуйа сытарбыттан соһуйар буоларым, кэлин убайым аҕалар эбит диэн сэ-
рэйэрим. Убайым табаарыһынаан Филиптиин миэхэ титиригинэн оонньуур
балаҕан тутан биэрбиттэрэ. Ол балаҕан хойуккааҥҥа диэри баара.
Арай биирдэ ийэбит өйүө тэрийэн биһигини сарсыарда эһэбитигэр атаарда.
Эһэбит Аллайга оттуур этэ. Биһиги Хобороос ыллыга диэн суолунан барды-
быт. Убайым тоз саатын сүгэ сылдьар, миэхэ ураҕас маһы туттаран кээстэ
уонна баран иһэн моҕотойдооһун буолла. Күммүт киэһэрдэ, биир толооҥҥо
улардар олороллорун көрдүбүт. Убайым миигин: “Бу суолтан туораабакка
баран ис”, — диэн баран, бэйэтэ хаалан хаалла. Эһэбит эрэйдээх өйүөтүн
кэтэһэн олорор эбит. Убайым киэһэ хойут кэллэ, биир улардаах. Үөрүү-
көтүү бөҕө буолла, эһэбит улары тута астаабытын сиэбиппит.
Арыый улаатан оскуолаҕа киирэн сайынын кирпииччэ үктэһэр, от отто-
һор киһи буоллум. Онно барытыгар убайым баар буолара. Оскуолаҕа үөрэнэ
сылдьан 1958-1959 сылларга Бороҕоҥҥо эдьиийбэр Никифорова Мария Ива-
новнаҕа олорон үөрэммитим. Убайым онно биһиэхэ кэлэн олорон тракто-
рист-дизелист курсугар үөрэммитэ. Үөрэҕин бүтэрэн Хатыҥ-Сыһыыга тиийэн
дизельнэй станция туруоран бөһүөлэккэ аан бастаан “Ильич лаампата” умай-
быта. Бу иннинэ чүмэчинэн, кыраһыынынан сырдатынан олорбут ыалларга
электричество уота сөҕүмэр сырдыга.
Мин 1961 сыл 7 кылааһы бүтэрэн баран, Дьокуускайга медучилищеҕа
үөрэнэ киирбитим. Убайым ол кэмҥэ миэхэ хары чаһыта бэлэхтээбитэ, оо,
онно олус үөрбүппүн билигин да умнубаппын. Ол курдук үөрэхпин бүтэрэн,
үлэһит буолан, ыал буолан оҕолонон-урууланан да олордорбун убайым бы-
лаһын тухары мин аттыбар өрүү баар. Саамай чугас, ытыктыыр, убаастыыр
киһибинэн кини буолар.
Убайым суоппар курсун бүтэрэн өр сылларга “вода” массыынанан икки
бөһүөлэгинэн, фермаларынан уу баспыта. Кини сайын ыалларга саамай кэ-
тэһиилээх киһилэринэн буолара. Убайым уу баһарынан эрэ мунурдаммакка,
ол “вода” массыынатынан элбэх кыһалҕалаах киһини төттөрү-таары таспы-
та. Уһун сылларга сахала суох үлэлээбитин иһин анал наҕараада биэрбиттэ-
рэ. Кэргэнинээн Октябрина Ивановналыын ыал буолбуттара 47 сыл буолла.
Биэс оҕо, сэттэ сиэн, икки хос сиэн тапталлаах эһэтэ, эбэтэ буоллулар. Убайым
кыра эрдэҕиттэн бүгүрү, үлэһит буолан оҕолоро, сиэннэрэ эмиэ оннуктар.
Кинилэр дьиэ ис-тас үлэтиттэн саҕалаан, от-мас үлэтигэр эһэлэрин кытта
тэҥҥэ сылдьан күүс-көмө буолан кэллилэр.
Убайым барахсан кими да мөхпөт-эппэт, ох саа оноҕоһун суолун курдук
көнө майгылаах, сырдык санаалаах киһи буолар. Убайбар өссө да өр сылларга
олор, аҕабыт, эһэбит сааһын ситис диэн ис сүрэхпиттэн баҕа санаабын этэ-
бин.
Анастасия Каймонова, балта,
2012 сыл

333