Page 379 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара
P. 379
дьоннуун “Фронт туһатыгар” диэн тэҥҥэ үлэлээбит, атахтарыгар саҥа туран
эрэр оҕо дьоннор этилэр. Биллэн турар, Бахсы үлэһит оҕонньотторуттан,
бэйэм оҕо сааспар алтыспыт дьоннорбуттан ахсааннаахтарын эрэ аҕынным.
Бүгүн, бэйэм оҕонньор буолан олорон, үлэҕэ үөрэппит кырдьаҕастарбар мах-
танаммын, сиргэ тиийэ сүгүрүйэммин, кинилэр сырдык ааттарыгар “үгүрү-
сүгүрү буолуохтун!” диибин.
Эһиги ыччаттаргыт, сиэннэргит, хос, хос-хос сиэннэргит ааккытын аат-
татар үтүө дьон буоллунар диэн кинилэргэ билиһиннэрэр кэриэтэ Аман ал-
гыспын тиэртэҕим буоллун! Дом! Төрөөбүт түөлбэм Толоонум, Ытык Бахсым
дьоно-сэргэтэ, дьоллоох буолуҥ! Хаһан да, хайа да түгэҥҥэ өбүгэ дьоҥнугун
өрө тутуҥ, кинилэри умнумаҥ!
Иван Попов,
2010 с. кулун тутар
ОЛОХ САЛҔАНАР, БУОЙУН ААТА ААТТАНАР
Сэрии суоһар сылларыгар эдэр-чэгиэн эрэ дьон аармыйаҕа ынырыллан
кыр өстөөҕу кытта кыргыспыттарын курдук өйдөбул баар. Бу арыый
алҕас санаа. Уоттаах сэриигэ ыал буолбут, 2-3, бэл 5 оҕолоох ыал аҕалара
кытта ыҥырыллан Ийэ дойду көмускэлигэр тиийбиттэрэ уонна үгүстэр
сырдык тыыннара быстыбыта. Биир оннук киһинэн Бахсы нэһилиэгин
киһитэ Местников Николай Лукич II буолар. Кини Дьэҥкиидэ эбэ урдүгэр
турар Толоон бөһүөлэгэр олохтоох Местникова Акулина Николаевна кэр-
гэнэ этэ. Мин кинилэр тустарынан өссө 1994 сыллаахха Улуу Кыайыы 50
сылын көрсө “Саха сирэ” хаһыакка “Сураҕа суох суппут саллаат икки
суруга ” диэн ыстатыйаны бэчээттэппитм.
Сураҕа суох сүппүт саллаат икки суруга
Билигин Чурапчы Бахсытыгар олорор Окоемова Акулина Николаевна
1936 сыллаахха уон аҕыс сааһыгар бу нэһилиэк элбэх оҕолоох-уруулаах сис
ыалларын аччыгый уолларыгар Местников Николай Лукич II эргэ тахсыбыта.
Эдэр ыаллар сэрии иннинэ үс оҕоломмуттара. Акулина Николаевна билигин
даҕаны кэргэнэ сэриигэ барбытын күн бэҕэһээҥҥи курдук өйдүүр.
— Биһиги нэһилиэктэн 1941 сыл атырдьах ыйын 9 күнүгэр үс киһи бэ-
биэскэ тутан сэриигэ барбыттара. Ол мин кэргэним Аччыгый Ньукулай, Но-
говицын Сэргэй Көстөкүүнэбис уонна Оконешников Сэмэн Уйбаанабыс Ба-
ҕалаах диэн сайылыктан барбыттара.
Оччотооҕу кэмҥэ “сураҕа суох сүппүт” кэргэннээх дьахталлар кэргэттэрэ
сэриигэ өлбүт кэргэннээх дьахталлардааҕар намыһахтык көрүллэллэрэ. От-
тон кинилэр эрэйдээхтэр тугу эрэ биллибэти наар кэтэһэ, манаһа, күүтэ
сылдьар курдуктара. Сэрэйэллэрэ кинилэр кэргэттэрэ ханна да күрээн, куо-
тан тиийбэтэхтэрин, сэрии толоонугар хара хоруо, күл-көмөр буолбуттарын.
Акулина Николаевна кэнники эргэ тахсан фронтовик кэргэнэ диэн улахан-
нык ааттамматаҕа даҕаны.
Билигин кини Ньукулайыттан туппут икки суругун хайдах суруллубуту-
нан манна биэрэбит. Бастакы суруга Николай Лукич Чурапчы военкоматыт-
тан убайдарыгар ыыппыт суруга.
375

