Page 398 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара
P. 398
Хабырыыс үс сыл этэҥҥэ сулууспалаан төрөөбүт дойдутугар эргиллиби-
тэ. Кэлээт холкуос үлэтигэр төбөтүн оройунан түспүтэ. Аны, эдэр киһи,
нэһилиэгэр уус-уран көрүүлэр биир актыыбынай кыттыылааҕынан буолан
араас фестивалларга кыттара. Ону туоһулуур нэһилиэк уонна бөдөҥсүйбүт
Алексеевскай оройуон култууратын отделын 1963, 1964, 1965 сыллардааҕы
Махтал суруктара эмиэ кичэллээхтик уурулла сылдьаллар. Ити курдук Хабы-
рыыс олоҕо үлэни уонна сынньалаҥы тэҥҥэ дьүөрэлээн, эдэр саас эрчими-
нэн салайтаран баран испитэ.
Ол кэмҥэ бөдөҥсүйбүт Карл Маркс аатынан холкуоһу эмиэ фронтовик
В.С.Лыткин салайара. Кини туруорсуутунан 1966 сыл Чыаппараҕа тракторис-
тар курстара аһыллыбыта. Холкуостарга техника саҥа дэлэйэн эрэр кэмигэр
бу адьас сөптөөх дьаһал этэ. Оччотооҕу Бахсы нэһилиэгин Толоонуттан, Лэ-
бийэттэн уонна Чыаппараттан бастыҥ үлэһиттэри ыҥыран, сөбүлэҥнэрин
ылан үөрэппиттэрэ.
Гаврил Гаврильевич ити сыл үөрэҕин бүтэрэн, “Беларусь” тыраахтар уруу-
лугар олорбута. Сайыҥҥы кэмҥэ от үлэтигэр, кыһынын от уонна мас таһыы-
тыгар биир күн өрөөбөккө үлэлииллэрэ. Чурапчы холкуостарын алаастара
сис тыалар арҕастарын быыһыгар, үрэхтэрэ сүүрдүбэт буолан өрүүтүн кэриэтэ
кураанныыллара. Онон өҥ сирдэргэ көһөн оттооһун сыллата кэриэтэ буола-
ра. Ити оттомут оттору кыһынын Амма өрүс уҥуор үрэхтэриттэн, Уус-Маайа
оройуонун Нуотара үрэҕиттэн, Нуотара Хатыччыматыттан, Өлүөнэ өрүс ары-
ыларыттан таһаллара. Кинини кытта ыраахтан оту таһыыга өр сылларга ты-
рахтарыыстар Лыткин Андрей Кирикович, Фомин Егор Николаевич, кэлин,
эдэр механизатордар К.Н.Копырин, М.Н.Дьячковскай, Г.П.Попов, Г.Г.Ко-
пырин, Д.П.Коркин сылдьыбыттара. Ыраах айаҥҥа куруутун 5-6 тыраахта-
рынан колонна тэринэн айанныыллара. Онно Гаврил Гаврильевич колонна
салайааччытынан сылдьара. Кини механизаторынан барыта 26 сыл үлэлээ-
бит буоллаҕына, 23 сыл устата кыһынын ыраах сирдэртэн оту таһыыга үлэ-
лээбитэ. Бу сыллар усталарыгар механизированнай колонна тырахтарыыста-
ра туох да саахалы, дэҥи, оһолу таһаарбакка этэҥҥэ сылдьыбыттара. Биирдэ
эмэ суолга айаннаан иһэн тыраахтар моһуогурдаҕына, от тиэйэр сыһылба
алдьаннаҕына бары саба түһэн оҥороллоро. Онон биир да тыраахтар, от
суолга хаалбакка дойдуларын этэҥҥэ булаллара. Г.Г.Протодьяконов салалта-
лаах от тиэйэр механизированнай колонна дьоно олус иллээхтик, дьулуурда-
ахтык үлэлиир буолан, бары тэбис-тэҥҥэ сыддьаллара. Бэл, хас да хонуктаах
ыраах айантан түүн кэлэн баран сарсыарда бары эмиэ айаҥҥа туруналлара.
Биир да киһи: “Сылайдым, бу сырыыга барбаппын, хаалабын”, — диэн
тылы-өһү таһаарбат буолара.
Холкуос, сопхуос саҕана күүрээннээх үлэ куоталаһыылаах, араас күрэх-
тэһиилээх буолара. Онно Г.Г.Протодьяконов 8 сыл устата ити куоталаһыы-
ларга тракторист быһыытынан наар 1, 2, 3 миэстэлэргэ сылдьыбыта. Ити
билигин эттэххэ эрэ дөбөҥ. Гаврил Гаврильевич Эрилик Эристиин аатынан
холкуос эрдэҕинэ 1962 сыл “Коммунистическай үлэ ударнига” ааты ылбыта.
Ити аат киниэхэ 1966 сыллаахха Карл Маркс холкуос буолбут кэмҥэ иккис-
тээн бэриллибитэ. Үлэ ситиһиитинэн кынаттаммыт механизатор тахсыыла-
ах үлэтин көрдөрүүтэ Россияҕа тиийэ биллэн, 1969 сыл РСФСР тыатын
хаһаайыстыбатын уонна Профсоюз Киин Кэмитиэтин “Отличник социалис-
тического соревнования сельского хозяйства” диэн түөскэ кэтэр анал бэлиэ-
нэн наҕараадаламмыта. Аны, эмиэ бу сыл, Чурапчы оройуонун “Карл Маркс”
холкуос профкомун уонна оройуоннааҕы комсомол кэмитиэтин быһаарыы-
тынан, “Наставник молодежи” аат иҥэриллибитэ.
394

