Page 393 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара
P. 393
лэр, о.д.а. ыһылла сырыттахтарына эстэллэрэ чуолкай. Сахалар ыһыллан
олорор омук быһыытынан сыаналаныахтаахпыт.
Чугаһыҥ буоллар кэпсэтиэ, мөккүһүө этибит. Баҕар суруйаар.
Суруйдум Гавриил Фомич Егоров-Бахсыытап, 29.11.1991
БЭЙЭТИГЭР ТУЛУУРУ, ДЬУЛУУРУ ИИТТИНЭРЭ
Гавриил Фомин кэргэнин, кыыстаах уол күн күбэй ийэтэ В.И.Сибиря-
кова ахтыытын үөһэ суруллубуттарын хос-хос биэрбэккэ кылгатан били-
һиннэрэбин.
...Ганя олоххо интэриэһэ киэҥ этэ: история, политика, спорт эйгэтигэр
дириҥ билиилээҕэ, мунньубут матырыйаала элбэҕэ. Куоракка киирдэҕинэ
библиотекаларга, архыыпка сылдьара, хасыһан үөрэтэрэ. Ханнык да боппу-
руоска бэйэтэ ураты көрүүлэрдээх этэ. Эдэриттэн, саха омук быһыытынан
сайдыытыгар, ахсаана элбииригэр сүрэҕинэн-быарынан ыалдьара. Оннооҕор
эдэр сылдьан национальнай боппуруос Бурятияҕа хайдах быһаарылларын
билээри анаан-минээн баран үлэлээбитэ, үөрэппитэ. Саха норуотун инники
дьылҕатын, төрүт тылын, түөлбэлээн олоруутун проблемаларыгар үгүс ыста-
тыйалары улуус, республика хаһыаттарыгар суруйбута, ол тула элбэх кэпсэ-
тиһии хаһыакка, телевидениеҕа тахсара.
“Саха сирэ” хаһыат тэриллибитэ 15 сылынан корреспондент быһыыты-
нан үрдүктүк сыаналанан, Н.И.Харлампьева махтал суругун ылбыта. Саха
араадьыйатын 70 сылынан эҕэрдэлээн аһаҕас эфиргэ бэйэтэ суруйбут “Саха
араадьыйата” хоһоонун ааҕан иһитиннэрбитэ.
Төрөөбүт дойдутун Бахсытын олус таптыыра, дьонун-сэргэтин ситиһии-
лэрин кэпсии-ипсии сылдьара, кинилэринэн киэн туттара. Бахсы нэһилиэ-
гин историятын үчүгэйдик билэрэ. Бахсы Ытык булгунньаҕын, таҥаратын
дьиэтин хаартыскаларын дьиэтигэр ыйаан турара. Бэйэтин кыаҕынан, өйүнэн-
сүбэтинэн мэлдьи көмөлөһөрө. Ол курдук нэһилиэккэ таас оскуола дьиэтэ
тутуллуутугар биир дойдулаахтарын түмүүгэ, үп хомууругар кэлэн-баран, эл-
бэх дьону кытта кэпсэтэн үлэлэспитэ.
Биһиги 1987 сыллаахха ыал буолбуппут, кыыстаах уол оҕоломмуппут.
Ганя ийэтигэр сыһыана олус истиҥ этэ. Киниэхэ олох уларыйыыларын,
күннээҕи сонуну кэпсии-ипсии сылдьара. Ийэтэ тоҕус уонун ааспыт киһи
кулгааҕынан төйүҥү буолан улахан баҕайытык кэпсиирэ. Бырааһынньык-
тарга мэтээллэрдээх бинсээгин кэтэрдэн остуол бастыҥ миэстэтигэр олордо-
ро. Сөп-сөп, кыра оҕолуу көтөҕө сылдьан баалынайга сууйара. Итинник 93
сааһыгар диэри көрөн-истэн, оҕолуу бүөбэйдээн көмүс уҥуоҕун дойдутугар
Бахсыга кистээбитэ. Ганя ийэтин көрбүтүн курдук, аҕыйах ийэ уол оҕотут-
тан итинник болҕомтону ылбыта буолуо.
Аҕабыт күҥҥэ хайаан да туһалааҕы оҥорорго дьулуһара. Мээнэ олорору,
дьыбааҥҥа тиэрэ түһэн сытары сөбүлээбэт этэ. Уопсай дьиэҕэ олорор буо-
ламмыт ыалларыгар сүрдээх болҕомтолоохтук сыһыаннаһара. Ким аанын
хатыыра алдьаммыт, ким хоспоҕун аана мууска хам ылларбыт, ким түннүгүн
тааһа алдьаммыт бары киниэхэ кэлэллэрэ. Ганя “иллэҥим суох” диэбэт, ки-
миэхэ да аккаастаабат этэ.
Гавриил Фомич дьиэтигэр сүрдээх элбэх кинигэни муспута. Эдэр эрдэ-
ҕиттэн улуу дьон үлэ, үөрэх, олох, таптал, быһыы-майгы туһунан этиилэрин
389

