Page 142 - Сергей Васильев-Борогонскай. Поэт уонна гражданин

кубулунан Орто дойдуга түһэр. Күн Эрили кинини улаатын-
нарар. Улуу Моҕойдоон өлбөт мэҥэ уутун уорар. Алдьархай
буолбугун билэн, Айыы Дьаргыл удаҕан кыталык кыыл буо-
лан көтөн кэлэр, «Дуодар Хара ууска бухатыыр киһи тимир
таҥаһын, өрө уунар өргөһүн оҥортороругар» Күн Эрили бу-
хатыырга этэр. Дуодар Хара уус бухатыыры кыһатыгар уулла-
рар, таптайар, баһыттан атаҕар диэри тимир таҥаһынан та-
ҥыннарар. Күөнэ Көҕөччөр аттаах Күн Эрили бухатыыр Уот
садаҕа тыыннаах Улуу Моҕойдоон хаалларбыт моһоллорун:
Торҕон бөрөнү, өлөр өлүү байҕалын Өндөлү Хара Киит ба-
лыгын туоруур. Уот Кутаалай удаҕан кырыыһын Айыы Дьар­
гыл удаҕан «эппит тылыҥ эккэр эргийдин» диэн утары кыы-
рар уонна Күн Эрили бухатыыры алгыыр. Күн Эрили Улуу
Моҕойдоону, Уот Кутаалай удаҕаны, Киит балыгы өлөрөн
өһөрөн, Орто дойду олоҕун тупсарар. Күүс өттүнэн күтүөттээн
сытар Ала Дыбына абааһы бухатыырын кыайан-хотон, Нуо-
раҕана баай хотун кыыһын Долгун солко суһуохтаах Туллук-
туур Куону быыһыыр, ойох ылар. Олоҥхо Күн Эрили Аал
Кудук маһы тилиннэрэн, айыы аймаҕа улуу ыһыаҕы ыһары-
нан түмүктэнэр.
«Күн Эрили» олоҥхо тутула

1. Киириитэ: Күн Эрили сирэ-дойдута. Аал Кудук мае.
Абааһы бухатыыра Улуу Моҕойдоон кыһыл оҕо буолан Орто
дойдуга түһэр.
2. Төрүөтэ: Улуу Моҕойдооп өлбөт мэҥэ уутуи уорар, Аал
Кудук маһы алдьатар.
3. Сайдыыта: Күн Эрили сырыыта-айана.
4. Чыпчаала: Күн Эрили Улуу Моҕойдоону уонна Ала
Дыбына абааһы бухатыырдарын кытта охсуһар.
5. Сөллүүтэ: Күн Эрили дойдутугар кэлэр, Туллуктуур
Куону ойох ылар, Аал Кудук маһы тилиннэрэр.
6. Түмүгэ: Уруу-ыһыах тардыллар.
«Күн Эрили» олоҥхо уратыта

1. Кээмэйинэн бары олоҥхолоруттан уһун. Икки сюже-
тынан сайдар: Аал Кудук маһы тилиннэрии, Ала Дыбына
абааһы бухатыырып кыайан, Туллуктуур Куону өрүһүйүү.
2. Орто дойду, Аал Кудук мае уонна бухатыыр тас көрүҥэ,
дьиэтэ-уота сиһилии ойууланар.

140