Page 80 - Иван Мигалкин Күн таммаҕын ыһыспыт дьылҕалар

Оттон киһи олоҕун айаҥҥа дьүөрэлиир эбит буоллахха
— ханнык баҕарар ыраах айаҥҥа мэлдьи үтүө аргыстар
баар буоллахтарына эрэ, эн тус олоҕуҥ ыарахаттарын,
үерүүлэрин тэҥинэн үллэстэллэр, сүбэ-ама буолан мунаа-
рар суолгун тобулан биэрэллэр.
Быйыл саас, саха биллиилээх сэһэнньитэ Николай Алек-
сеевич Габышев орто уонна улахан саастаах оҕолорго “Үтүө
аргыстар” диэн кинигэтин таһаартаран литератураны тап-
тааччыларга кэрэ бэлэҕи оҥордо.
Кырдьыга да, улахан суруйааччы олоҕо — хас биир-
дии киһилиин кэпсэтиитэ, үлэлээбит, олорбут уонна
төрөөбүт дьиэтэ-уота барыта — историческай суолталаах-
тар, литература сайдыытын үөрэтиигэ бастакы акылааты
биэрэллэр.
Сайыҥҥылыы сайаҕас мичээр уоттаах хара хараҕынан
көрбүт, намыын-намчы Туйаарыма Куолуу төрөөбүт ты-
лынан саҥарар, кэпсэтэр, онтон сыралҕан куйааска утаҕы
ханнарар хатан кымыстыы уостубат уйгулаах литерату-
рабытын таптыыр киһиэхэ — Өксөкүлээх, Алампа, Неус-
троев, Ойуунускай, Күндэ, Эллэй, Амма Аччыгыйа, Суо-
рун Омоллоон, Эрилик Эристиин уонна Күннүк Уурастыы-
рап ааттара барыбытыгар өрүү күндүлэр, чугастар.
Манна даҕатан эттэххэ, нэһилиэккэ аатырар тутааччы
доҕоругар —• эмиэ аатырар тутааччыга — дьиэ тутан бэ-
лэхтиирэ хайдах эрэ сатамньыта суоҕа биллэр. Оттон су-
руйааччы биир идэлээҕин суруйуута олус уустук. Элбэх
сыраны-сылбаны эрэйэр, ордук литературнай таһым, би-
лии-көрүү да өттүнэн. Николай Габышев мантан толлубак-
ка “Үтүө аргыстарын” таһааттарыыта — республика лите-
ратурнай олоҕор дьоһун миэстэни ылар.
Кинигэҕэ киирбит 10 суруйааччыны ырыта барбакка,
Анемподист Софронов саха норуотун олоҕор оҥорбут
үтүөтүн, төрөөбүт литературабытыгар биэрбит ураты
күүһүн чаҕылхай холобурунан буолар “Төрөөбүт дойду”
диэн хоһоонун ылан көрүөҕүн. Хоһоон суруллуоҕуттан лоп-
курдук 71 сыл ааста. Бу — орто үйэлээх киһи олорон
ааһар олоҕо. Оттон норуот кэрэҕэ дьулуһуутугар — исто-
рия хардыыта. Ол тухары “Төрөөбүт дойду” хоһоон тыл-
ларын кырааската өлбөөдүйүөн оннугар, күлүмүрдүү сыр-
даан иһэллэр.
Дьэ, бу туһунан суруйааччы Н.А.Габышев биһиэхэ ис-
тиҥник сэһэргиир. Саха тылын уонна литературатын учуу-
талларыгар, оскуола үөрэнээччилэригэр чахчы туһалаах,
үтүөҕэ уһуйар — үтүө аргыстыы ыкса доҕор буолар ки-
нигэ тахсыыта барыбытын үөрдэр”, — диэн. Бу бэлиэтээ-
һиним “Эдэр коммуниска” 1983 сыллаахха бэчээттэммитэ.
е*. 76