Page 120 - Агабыт туьунан иьирэх тылынан
P. 120

Киэн туттар аймахтарым


                                       Дьоллоох, туох да кыһалҕата суох оҕо
                                   сааспын санаатахпына, хаан-уруу аймах-
                                   тарым Ивановтар (Уйбаныаптар диибит)
                                   өйбөр-санаабар киирэн кэлэллэр.
                                       Эдьиийбит Аграфена Власьевна
                                   уонна күтүөппүт Николай Матвеевич
                                   элбэх оҕолоох дьиэ кэргэн этилэр. Ол
                                   аата биһиги элбэх убайдаах, эдьиий-
                                   дээх дьоллоох дьон буолабыт. Оҕо саас-
                                   пыт саамай көрүлүүр кэмнэрэ, кырдьык
                                   даҕаны, кинилэр киэҥ-куоҥ тиэргэннэ-
            ригэр ааспыт эбит. Бу санаатахпына, олох бэйэбит дьиэбитигэр
            тиийэр курдук сылдьарбыт, дьиэҕэ үргүлдьү ааһарбыт. Куруу-
            тун үөрэн-көтөн, дьоммутун сураһан, сонуммутун сэргээн көр-
            сөллөрө. Бэйэбит даҕаны сэргэхситэр соҕус дьон быһыылаах
            эбиппит. «Күөрчэх сиигит дуо?» - диэн буолара эдьиийбит
            Арапыас. Ол саҕана дьоммут сүөһү туппат буоланнар, отонноох
            күөрчэх күндү даҕаны, олус минньигэс да ас буолара.
                 Тыа сирин олохтооҕор үгүс үлэ-хамнас, сүөһү-ас түбүгэ ку-
            руутун бииртэн-биир кэлэ турар. Ону ол диэбэккэ, быыс-арыт
            булан, Николай Матвеевич ис сүрэҕиттэн сөбүлүүр дьарыктаа-
            ҕа. Олох кып-кыра эрдэхпиттэн өйдүүбүн: наһаа элбэҕи ааҕара,
            үөрэтэрэ, ол билбитин суруйар идэлээҕэ. Төһө даҕаны көҥүл
            сүүрэкэлээбиппит иһин, ол хоско киирэр бобуулааҕа өйбөр-са-
            наабар хатанан хаалбыт. Миигин Ньукулай дьээбэлээн «Лүөҥкэ»
            диэн ыҥырара. Ону «Лүөҥкэ» диэтэ диэн үөрэн бөҕө буоларым.
                 Биһиэхэ дьоммутугар үгүстүк кэлэн барара. Аҕабынаан
            уһуннук-киэҥник кэпсэтэллэрэ, сэлэһэллэрэ. Сиэнин Русланы
            наһаа сөбүлээн бүөбэйдэһэр быһыылааҕа, уолун батыһыннаран
            дьиэбит аттынан кэлэллэрин-баралларын элбэхтик көрөрүм.
                 Эдьиийим Арапыас эһэм Лэгэнтэй саамай кыра балта
            буолар. Куруутун дьиэ-уот, сүөһү-ас, от-мас түбүгэр сылдьарын
            өйдүүбүн. Түргэн-тарҕан туттуулааҕа, бүтэрэн-оһорон иһэрэ,
            элбэх кэпсээннээх-ипсээннээх, үтүө майгылаах кини этэ. Мии-
            гин: «Наһаа хотумсук кыыс», - диэн күлэрэ. 1991 сыллаахха
            эдьиийбинээн Галялыын бэйэбит олорор ыарахан кэммитигэр
            Арапыас кэлэн өйөбүл, сүбэ-ама буолбутугар испитигэр наһаа
            даҕаны үөрбүппүт, кэҥээбиппит. Ол саҕана эдьиийбит бэйэтэ
            даҕаны ыарытыйар кэмнэрэ эбит этэ.

                                           118
   115   116   117   118   119   120   121   122   123   124   125