Page 20 - Агабыт туьунан иьирэх тылынан

Михаил Андреевич Ушницкай. Төрөппүттэрэ элбэх оҕолоох
дьадаҥы ыал этилэрэ. Ийэтэ эрдэ өлбүтэ. Аҕата хос аатынан
Быычыска Өндүрэй диэн этэ. Кэлэдимэ алаас илин баһыгар саха
балаҕыныгар олорбуттара. Бу Мэхээлэ биһи сайын от үлэтигэр
эмиэ куруук бииргэ үлэлиирбит. Биир сайын мин киниэхэ оҕус
сиэппитим, кини угаайы укпута. Биирдэ киэһэ Улахан алаас диэн
сыһыыга от кэбиһэн баран сыарҕалаах оҕуһун миинэн иһэн:
Гитлер буойуна!
Гитлер буойуна!
Сэриинэн сэтэрдэ,
Сэттээхтик тииһирдэ!
Таҥара абыраа!
Таҥара абыраа!
Абыраа! Абыраа!
Таҥара абыраа!
- диэн ыллыы-ыллыы оҕуһун сиэллэрэн халдьаайы устун ар-
ҕаа диэки айанната турбутун, ити ырыатыттан сэдиптээн тө-
рүт умнубаппын. Мин «туох абааһы ырыатын ыллаатаҕай ити»
дии санаабытым. Кэнники билбитим ити Ойуунускай суруйбут
хоһоонун кыратык уларытан, инники кэм дьоҥҥо туох алдьар-
хайы аҕалыахтааҕын билбит курдук ыллаабыт эбит.
Кини 1942 сыллаахха армияҕа ыҥырыллыбыта. Дьонугар
ыыталыыр биир суругар: «Сэрии будулҕанын ортотугар сыл-
дьабын. Дойдубар тиийэр-тиийбэт биллибэт. Оттон ахтарым
кэмнээх буолуо дуо. Быраатым хайдах сылдьарый? Суруйуҥ.
Мин оннубар саатар кини киһи буолуоҕа», - диэн суруйбутун
дьон бэркэ уйадыйан кэпсэтэллэрин истэрим. Кини 1944 сыл-
лаахха кырыктаах кыргыһыыга охтубута.
Иннокентий Алексеевич Ушницкай. Совет секретара этэ.
Бэрт модьу-таҕа көрүҥнээҕэ, бэйэтин кыаллар киһи этэ. Хара
бараан дьүһүннээҕэ. Аты миинэн баран сындыыс курдук ойу-
тарын көрөрүм. Аҕата Ырҕай Өлөксөйө дэнэрэ. Эмиэ бэртээхэй
үлэһит оҕонньор этэ. Уола ити Иннокентий мин аҕабыттан ат
уларсан миинэр буолара. Сороҕор наһаа сүүрдэн үрүҥ көлөһүн
оҥорон аҕалара. Оччоҕо мин аҕам: «Хара түөкүн, Ырҕай уола
баҕайы! Аппын сиэбиккин сиэхсит!» - диэн эмиэ мөҕөрө. Оч-
чоҕо кини дьэбидис гына түһэрэ уонна сыыйа күлэрэ. Онтон
эйэлэһэллэрэ уонна эмиэ ат уларсара. Хор, оннук киһи өйүгэр
хаалар судургу дьон этилэрэ. Кини 1943 сыллаахха армияҕа
ыҥырыллыбыта, онтон сотору сэриигэ өлбүтэ.
Иван Григорьевич Ушницкай. Сүүрбэтиттэн тахсыбыт
кэргэннээх киһи этэ. Аҕата үрдүк соҕус көнө уҥуохтааҕа,
18