Page 33 - Агабыт туьунан иьирэх тылынан

уонна киин өттүнээҕи ыалларга, тэрилтэлэргэ, холобура билиҥҥи
военкомат дьиэтигэр, урукку пекарняҕа, третий уопсайга уонна
да атыттарга ис-тас линия оҥоһуутугар көмөлөспүппүт. Ону тэҥэ
Маяк бөһүөлэгин диэки барар тас линия тардыытын сорох үлэти-
гэр балачча көмөнү оҥорбуппут. Ол гынан баран ис-тас линия тар-
дыытын үгүс өттүн Фок оҕонньор уолунаан Олегтыын бэйэлэрэ
оҥорбуттара. Биһиги сороҕор линияҕа замыкание таҕыстаҕына
ол көрдөөһүнүгэр, көннөрүүтүгэр эмиэ көмөлөһөрбүт. Кэнни-
ки ыйдарга линияҕа нагрузка улаатан электроуот хараҥарбыта.
Онон сорох линияны быһан ноҕоруусканы көҕүрэтии да буолбута.
Ол түмүгэр Бороҕон ыалын сорох өттө сырдатыныыта суох хаал-
быта. Электростанция да кыамтата кыра этэ, быһата 25 ат күүһэ
күүстээҕэ.
Бороҕон ити бастакы электростанцията олохтонуутугар
уонна үлэтигэр ордук активнай кыттыыны ылбыт билигин дьиҥэ
умнуллубут, сорох биирдиилээн дьон тустарынан аҕыннахха ман-
нык.
Михаил Иннокентьевич Румянцев. Кини оччотооҕуга бэйэтин
үлэһиттэрин ортотугар уонна киэһэ аайы электричествоны биэ-
рэр станцияҕа, итиэннэ уһанар сыахха куруутун сылдьарын
көрөрүм. Онон мин кинини барыга бары интэриэстээх үлэһит
быһыытынан саныырым. Бу электростанцияны мин иһирдьэ
киирэн көрөр буоларым. Хайа да станция локомобила биир өт-
түнэн маховиктаах буолар. Онтон кини дьиктиргэтиэн иһин икки
өттүгэр маховиктааҕа. Уҥа өттүнээҕи маховига генераторы эр-
гитэрэ, хаҥас өттүнээҕи маховик күнүскү үлэни: мас эрбээһинин,
пилорама үлэтин толороро. Онон кини икки тус-туспа эрэми-
эннээҕэ. Уҥа маховигы М.И. Румянцев өй булан, этии киллэрэн
оҥорбуттара үһү. Аны санаатахха, ити чахчы рационализатор-
скай булумньу буолар. Оччотооҕуга итинник рационализация
диэн өйдөбүл кимиэхэ да суоҕа. Оттон кини ити икки маховигы
оҥорууга, ол оҥоһуутун олоххо киллэрээри куоратынан-тыанан
элбэхтик тиэстибит, элбэхтик кэпсэппит киһи буолар уонна түмү-
гэр ону олоххо киллэрбитэ. Онон кини Бороҕоҥҥо бастакы элек-
трическэй сырдатыыны киириитигэр чахчы сыратын биэрбит,
өйүн-санаатын, толкуйун уурбут, дьону элбэхтик салайбыт, сүүр-
бүт-көппүт киһи буолар.
Данил Васильевич Ушницкай. Кини ылыммыт дьыалаты-
гар сатаабата, билбэтэ диэн суох этэ. Барыга-бары дэгиттэр этэ,
ол курдук олус мындыр, дьүккүөрдээх үлэһит этэ. Кини кэнники
төрөөбүт-үөскээбит Өнөрүгэр элбэх хотону маастардаан туттар-
быта. Олор сорохторо билигин да тураллар үһү. Онтон Өнөр аҕыс

31