Page 189 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ

II ӨСПӨХ ьвһилиэгэ

Ильина Елизавета Ильинична

Елизавета Ильинична сэрии кэмигэр добдурҕа саҕана, атын-
нык эттэххэ, 1943 сыл алтынньы 19 күнүгэр Алыһардаах диэн
сиргэ холкуостаах дьиэ кэргэнигэр төрөөбүтэ. Ийэтэ, киниэхэ
күн сирин көрдөрбүт киһитэ — Румянцева Дария Яковлевна.
Аҕата — Ильин Илья Николаевич. Бу икки оҕолоох дьону биир
дьиэ кэргэҥҥэ түмэ тардыбыт оҕонон Елизавета Ильинична
буолар.
Оҕо сааһын кэрэ кэмэ Алыһардаахха ааспыт. Төрөөбүт си-
ригэр сэттэ сааһыгар диэри олорбут. Киниэхэ аас-туор ыара-
хан олоҕуттан өйдөбүллэр аҕыйахтар эбит. Арай аҕа саастаахтар
ону-маны аҕыннахтарына, кининэн холобурдууллар эбит: «Үс
саастаахпар холумтаҥҥа чоҕу сии сыттахпына, Румянцев Уоһук
киирэн: «Тоойуом, Илииһэ, тугу гына сытаҕын?» — диэбит. Онно кини: «Хаккыйан
өлөөйү сытабын», — диэччи буолбут. Киэһэ ийэтэ үлэтиттэн кэлэн иһэн, Огдооччу-
йаҕа сылдьыбытыгар, биир сэлиэнэй бурдук бэрсибит. Онтун аҕалан, алаадьылаан сии
олордохторуна, Уоһук: «Бу ыаллар аһылыктара быстан иэдэйбиттэр», — диэн билсэ
киирбит. Ол киирэн, хата, алаадьы сиэн астынан тахсыбыт. Өлүөр диэри уулуссаҕа
көрдөҕүнэ, Уоһук оҕонньор наар ону санатар эбит.
Ийэтин уола Хабырыыс «эдьиийгэ» ыалдьан өлбүт. Оттон кинини кыһын «өллө»
диэн оһох кэннигэр мас кыстыырга сытыарбыттар. Киэһэ ийэлээх аҕата кэлбиттэри-
гэр, дьукаах эмээхсин «оҕоҕут суох буолла» диэбит. Кини бу сааһыгар тиийэр быа-
тыгар, ийэтэ оронугар сытарыгар санаата батарбакка, туппахтаан көрбүтэ ханан эрэ
сылаас биллэргэ дылы гыммытын иһин, куобах тириитигэр суулаан, хоонньугар илдьэ
сыппыт. Сарсыарданан хаахынас саҥаны таһаарбыт. «Коклюш диэн ыарыыга иэрийэ-
иэрийэ сөтөллөрбүн билигин да өйдүүбүн», — диэн ол кэмин саныыр.
Төрөппүттэрэ ону-маны өйдүүр буолбуттарын кытта үлэҕэ иитэллэр эбит. Борбуй-
гун көтөхтүҥ эрэ ньирэй мэччитии, онтон ынах этэрии, суорунаҕа бурдук тардыы,
ойууртан амынньыар аҕалыы, кумаартан түптэлээһин, ынаҕы ыамҥа сылгылааһын —
барыта оҕо анал үлэтэ буолара.

Ө сп өх орт о о ск уол ат ы н уөрэн ээч ч и т э
Румянцева Лариса р еф ер а т ы т т а н бы һа т арды ы (1 9 9 7 сы л)

Үлэҕэ мискиллэн улааппыппыт

Лиза Ильина: «Начаалынай кылаастарга Дыгдалга оҕуруокка үлэлээбитим. Режим
кытаанах этэ. Күнүс 12 чаастан 4 чааска диэри хортуоппуйга, күн сөҕүрүйүүтэ диэн
5 чаастан сарсыарда 6 чааска диэри сүбүөкүлэҕэ, хаппыыстаҕа уу кутарбыт. Хас эмэ
гектардаах сири бүтэрээри сүүрүүнэн сылдьаҕын. Үүнүү бөҕөтүн күһүн хомуйар эти-
бит да, тута тиэйэн бараллара. Ардах буоллаҕына, моҕотойдуу тыаҕа тахсарбыт. Күһүн
оскуолаҕа маҕаһыынтан бэчээттээх ыспыраапкалаах тиийэҕин: уон моҕотой, уон күтэр
тириитэ, уон киилэ отон туттарда диэн. Ол хайаан да толоруллар. 4-5 кылаас оҕото
уһун сайыны быһа окко үлэлии барар. Үксүн кэбиһиигэ оҕус сиэттэрэллэр. Үрэх баһа
буолан, сыарҕаҥ ылаҕа окко иҥнэн хаалан, ону араара сатаан бириэмэни ыытан от
угааччыттан, кэбиһээччиттэн мөҕүллэҕин. Мутукка, хаппыт буорга, хадьымалга хатыр-
быт атаҕын хаанынан оҕуолуур. Отуу уота, чэйэ, аһа үчүгэй да этэ. Билигин сааһыран
баран ол сайын үлэлээбит кэмнэрбин, доҕотторбун сылаастык ахтан кэлэбин.

«З або т а -А р ч ы » ха һ ы а т 21 (1 3 0 5 ) № - р э , 2 0 1 8 с. ы ам ыйын 2 4 к у н э

185