Page 321 - Сэрии кэмин оҕолоро 2 кинигэ

ХОРО нэһилиэгэ

Педагогическай үлэ бэтэрээнэбин, Хоро, Бэрт Ууһун нэһилиэктэрин Бочуоттаах
олохтооҕобун.

М а и а ҕ а с б ө һ ү ө л эгэ
0 1 .0 9 .2 0 1 8 с.

Заболоцкая Мария Никитична

Мин 1929 сыллаахха II Байаҕантай нэһилиэгэр Заболопкай
Никита Кирил,тович уонна Саввина Домна Давидовна дьиэ кэр-
гэннэригэр бүтэһик оҕонон күн сирин көрбүтүм.
Ийэм 17 оҕону төрөппүтүттэн соҕотох хаалбытым. Дьонум 2
тулаайах оҕону ииппиттэрэ. Уол устудьуоннуу сылдьан ыалдьан
өлбүтэ. Эдьиийим Танда оскуолатын бүтэрэн баран, Неустроев
Мэхээлэ диэн киһиэхэ кэргэн тахсыбыта. Кэргэнэ сулууспалыы
барбыта да эргиллибэтэҕэ. Биир оҕоломмута да, өлөөхтөөбүтэ.
1938 сььтлаахха Бээрийэ оскуолатыгар үөрэнэ киирбитим.
Оск>'олабыт тыбыс-тымныы этэ. Чэрэниилэбит тоҥон хаалара.
Истээх сонноох олорон үөрэнэрбит. Остуорастарга көмөлөһөн
мас эрбиирбит, кыстыырбыт. Фроҥҥа тэтэрээт, уруучука хомуй-
буттара. Ол кэмҥэ тэтэрээт бүтэн хаалбыта. Ол иһин оҕолор туоска суруйарбыт. Ты-
раҕатталаахтан Бээрийэҕэ Турантаев Гурийдыын сатыы сылдьан үөрэммиппит. Онно
кэлэ-бара тоҥуу хаары хаһан көмүрүө хаары сиирбит. Сэрии буолан, 3-с кылааһынан
үөрэнэн бүппүтүм.
1943 сыллаахха аҕам өлбүтэ. Ол кэнниттэн «Тыраҕатталаах» холкуоска үлэлии киир-
битим. Кыһынын 10 борооскуну көрбүтүм. Сайынын от мунньуутутар үлэлээбитим.
Оччолорго таҥас-сап кэмчи этэ. Оҕолор ынах тириитинэн тигиллибит этэрбэһинэн
сылдьарбыт. Аһыҥа бөҕөтө этэ. Киэһэ этэрбэспит иһэ тобус-толору аһыҥа буолара.
От мунньа сылдьан ырбаахыбытын устан үрэххэ киирэн инчэтэн, ыкпакка кэтэрбит.
Аһыҥаны утары оҕолор дьаама хаспыппыт. Сарсыарда окко баран иһэн, ол дьаамабы-
тын көрдөхпүтүнэ, тобус-толору аһыҥа буолара. Күһүн булуугунан сир тиэрэбит. Онно
мин оҕус сиэтээччиннэн сылдьыбытым. Түүҥҥү дьуһуурустубаҕа үлэлээбитим.
1944 сыллаахха улахан өрт уота барбыта. Онно биһигини сэрии инбэлиитэ Кирен-
скэй Сэмэн үлэлэппитэ. Онно татах сиппииринэн, тимир күрдьэҕинэн туттар этибит.
Сарсыардаттан киэһэ сиик түһүөр диэри сылдьарбыт. Поварбыт Ольга миискэбитигэр
чэй сойутан, лэппиэскэ буһаран тоһуйара. Биирдэ ыксаан иккиэ буолан күрээбиппит.
Дьаһайааччыбыт Киренскэй Сэмэн киэһэ атынан эккирэтэн кэлбитэ, мөхпүтэ: «Син
биир сэриигэ сылдьар курдук сылдьыахтааххыт, аккаастанар түгэҥҥитигэр хаайыыга
барыаххыт!» — диэбитэ. Ону ийэм: «Үҥсүмэ, сарсыарда барыахтара», — диэн уоскуп-
пута.
Сарсыарда тууйаска өйүөлээх ыыппыта. Тиийбиппитигэр оҕолор: «Күрүөйэхтэри
кытаанахтык тутуҥ. Таҥнарыахсыттар!» — диэн күлүү гыммыттара, ону Киренскэй
Сэмэн буойбута.
1946 сыллаахха «Тыраҕатталаахха» үүт астааччынан үлэлээбитим. Арыыны дьэҥ-
кирдээн кыладыапсыкка туттарарым.
1951 сыллаахха Майаҕаска Копырин Николай Дмитриевичкэ кэргэн тахсан сүк-
тэн кэлбитим. Сайылыкка «Чаҕадымаҕа» ыанньыксыттыыр уонна үүт астыыр этим.
Арыыбын Майаҕаска Крылов Сэмэҥҥэ аҕалан туттарарым. Кыһынын Бүөр Күөлгэ
үүт астааччынан үлэлээбитим. Күҥҥэ 4-тэ ыыр этибит, ньирэйдэрбитин бэйэбит кө-
рөрбүт.
1960 сыллаахха Майаҕаска детсадка ньээҥкэнэн үлэлээбитим. 25 оҕо сылдьара. Аан
бастаан күнүскү өттүгэр Иванова Мариялыын үлэлээбитим. Ферматтан 20 киилэ үүт

317