Page 119 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ

БЭРТҮҮҺҮН нэһилиэгэ

дьэрэкээн гына оҥорор буолан, мин ынахтарбар уонна кып-кыра ньирэйдэрбэр оҕо-
лор ымсыыран илдю барбыттарын дьонноро төннөрөр этилэр. Бүөтүрчээн оҕонньор
диэн аймахпыт, бултуу бардаҕына, кырынаас тумсун, булдун уҥуоҕун хатаран, араас
оонньуур, тииҥ кутуругунан дэйбиир оҥорор этэ. Бүөтүрчээн оҕонньор «оонньуургун
мээнэ ыһа сылдьыма» диирин өйдүүбүн.
Кыра сырыттахпына, учаастакка фермаҕа олорбуппут. Ийэбит ыанньыксыттаабыта.
Иистэнньэҥ буолан, наар дьоҥҥо таҥас тигэр этэ. Ол иһин дьон сааскы, кыһыҥҥы
бултарыттан бэрсэллэрэ. Олорор сирбититтэн чугас, үрэххэ баржа тохтуура. Онно мин
экспедиция нууччаларыгар түптэлиирим. Геологтар ийэбитгэн үүт атыылаһар буолан,
куруук сылдьар этилэр. Миэхэ кэмпиэт бэрсэллэрэ. Аан бастаан Абыйга таас исти-
килээҥкэлэммит ыал биһиги этибит. Үс югилэлээх оҕурсу иһитигэр дьон ымсыырар
буолан, ийэм бурдукка, саахарга мэнэйдэһэр этэ. Куһуок саахар наһаа күндү буолаач-
чы. Табаарыһым, интэринээккэ олорор Ховров Ваня барахсан, харааран хаалбыт саа-
хар кэһиилээх кэлээччи. Хара да буоллар, наһаа минньигэс диир этэ. Барахсан, кэлин
санаатахпына, салыы-салыы сиэбигэр укта сылдьара, киртийэн, хараарар эбит.
Оскуолаҕа үөрэнэ сырыттахпына, убайым куораттан бачыыҥка ыыппыта. Оччолор-
го биир да оҕоҕо бачыыҥка суоҕа, бары этэрбэһинэн сылдьар этибит. Билигин са-
наатахпына, уол оҕо остоох бачыыҥката эбит. Үөрэнэ тиийдим да кылааһым оҕолоро
бары ол бачыыҥкабын уларсан кэтэллэрэ. Бэйэм буоллаҕына, наар оҕолор ханньайбыт
этэрбэстэринэн сылдьарым.
Дружинаҕа үөрэнэрбэр интэринээккэ олорбутум. Уонна Григорьевтар диэн икки
кыра кыыстаах ыалга оҕо көрсөр этим. Ийэлэрэ — кулууп үлэһитэ, Бэрт Ууһуттан
төрүттээх, Татариновтар ийэлэрин кытта бииргэ төрөөбүт Григорьева Мария Григо-
рьевна диэн. Кэргэнэ райпо тойоно эбит этэ. Аан бастаан кинилэр миэхэ оҕо көрөрүҥ
иһин диэн, сигиэйкэ бэргэһэ, сон кэтэрдибитгэрэ. Наһаа үчүгэй ыатлар этэ. Аҕалара
барахсан ууга түһэн өлбүтүн кэннэ дойдуларыгар Уус Алдаҥҥа төннөн кэлбиттэрэ.
Эдиийдэрим уонна улахан убайым үөрэммэтэхтэрэ, холкуоска үлэлээбиттэрэ. Уба-
йым Дьөгүөр сааһын тухары табаһыттаабыта. Эдьиийдэрим — Меланьялаах Аана сүөһү
көрүүтүгэр үлэлээбиттэрэ. Убайбыт Уйбаан үөрэхтэнэн, эрдэ үлэһит буолан, миигин
Дьокуускайдааҕы тыа хаһаайыстыбатын техникумугар үөрэттэрбитэ. Үөрэхпин бүтэрэн
баран, дойдубар Абыйга икки сыл зоотехниктаабытым. Онтон 1966 сыллаахха Уус Ал-
даҥҥа «Лена» сопхуоска үлэлии кэлбитим. Уонна Сыырдаахха кийиит буолан, кэр-
гэмминээн Портнягин Павел Васильевичтыын олорбуппут былырыын 50 сылын туол-
бута. Биһиги ыал дьиэ-уот туттан, үс кыыс, үс уол оҕоломмуппут. Кэргэним Павел
Васильевич үйэтин тухары тыраахтар уруулугар олорон кэлтэ. Үс уол аҕаларын ту-
йаҕын хатаран, механизатор-суоппар идэлээхтэр. Кыра уол бааһынай хаһаайыстыба тэ-
ринэн, сылгы иитиитинэн, бурдук ыһыытынан дьарыктанар. Кыргыттар үһүөн педагог
идэлээхтэр. Икки кыыс дойдуларыгар уһуйааҥҥа, кыра кыыс университет инженер-
нэй-техническэй институтугар специалиһынан үлэлииллэр. Билигин 12 сиэннээхпит,
9 хос сиэннээхпит.

Олунньу 2 күнэ, 2020 с.

Портнягина Анна Дмитриевна

Мин 1937 сыллаахха муус устар 2 күнүгэр Саһылыкаан нэһилиэгэр Долоҕон диэн
алааска төрөөбүтүм. Ийэм Татьяна Иосифовна, аҕам Прокопий Прокопьевич диэн
этилэр. Аҕам куобах уҥуоҕар харан, онтон сылтаан, куртаҕынан ыалдьан, эмтэнэ
сатаан баран, Дьокуускай куоракка быстаахтаабыт. Ийэм эмиэ эрдэ өлөн, тулаайах
хаалбытым. Онон уончалаах кыыс оҕону Портнягин Павел Васильевич ийэтэ Маайа
иитиэх ылбыта. Ииппит аҕам Портнягин Дмитрий Иосифович 1941 сыллаахха сэриигэ
бастакы хомуурга түбэһэн барбыт. Ол күһүнүгэр балаҕан ыйыгар «Сталинград анныгар

115