Page 185 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

Местников Петр Николаевич уон-
на ийэтэ Шапова Кристина Нико-
лаевна утуу-субуу өлөннөр төгүрүк
тулаайах хаалбыт. Онон аҕабыт
төрүт кыра сааһыттан Танда Бах-
сыга, ийэтин аймахтарыгар Нико-
лай Никифорович, Евдокия Пет-
ровна Шаповтар диэн оҕото суох
ыалга иитиллибит, кинилэр анны-
ларынан суруллубут. Онон биһиги
бары күн сирин көрөрбүтүгэр Ша-
повтар диэн буолбуппут.
Сэрии ыар сылларыгар Танда
Бахсытыгар “Кучара” холкуос Чу-
рапчы оройуонугар киирэрэ үһү.
Онон 1942 сыллаахха 12 саастаах аҕабыт дьонун кытта күүс өртүнэн “балык
булдугар” диэн ааттаан, хоту Булун оройуонугар көһөрүллүбүттэр. Ол эрэй-
дээх аас-туор олох туһунан аҕабыт барахсан биирдэ эмэ ахтан ааһара. Кини
ол ыар сыллары хаһан да ыһа-тоҕо кэпсии сылдьыбат этэ, ол курдук дууһа-
тыгар, сүрэҕэр олус ыарахан күннэр-дьыллар аастахтара... Аҕабыт Булуҥҥа
тиийэн улахан дьоҥҥо илии-атах буолан балык туустааһыныгар, өрүһүнэн
баржаҕа тиэллэн кэлбит кирпииччэни куруустааһыҥҥа үлэлээбит. Аҕалара
Ньукулай онно ыалдьан уонна аччыктаан өлбүт. Аҕабыт ийэтинээн (кини
хорсун дьахтар буолан, арааһы булан-талан аһаан) сыккырыыр тыыннара
эрэ ордон, Дэбдэ (эбэбитин итинник ааттыыллара) дойдутун Табалааҕы бул-
буттар. Ол күнтэн ыла аҕабыт Байаҕантай киһитэ буолан, биһиги ийэбити-
нээн Анастасия Романовналыын ыал буолан оҕо-уруу төрөтөн Тандаҕа олох-
суйбуттара.
Аҕабыт Артем Николаевич кыаммат кыһалҕаттан ситэ үөрэммэтэх. Ин-
ньэ гынан 1990 сыл пенсияҕа тахсыар диэри, ол да кэнниттэн холкуоска,
сопхуоска сүрүннээн сүөһү үлэтигэр үлэлээбитэ. Аҕам төһө да үөрэҕэ суох
буоллар, олоххо бэйэтэ туспа көрүүлээх, санаабыт санаатын тойон-хотун,
кулут-чаҕар диэбэккэ малтаччы этэр-тыынар киһи этэ. Кини олус үлэһит
буолан биһигини, уонча оҕону, атахпытыгар туруордаҕа. Ийэбит Анастасия
Романовна уонна оҕоломмутуттан аҕыһа дьон-киһи буолбута.
Аҕабыт көҕүлээн дьиэ кэргэнинэн бэдэрээккэ киирэн сүөһү көрбүппүт,
биир хотону бас билэн үлэлээбиппит. Хаалан турар Күөрүмэ сайылыкка ти-
повой титиик уонна олорор дьиэ туттарбыта. Аҕам, ийэм, балтыларым Дуня,
Настя уонна Тина ыанньыксыттыыллара, бырааттарым Артем бостуук, Петя
ньирэй көрөөччү буолбуттара, мин электриктиирим уонна хотон тас үлэти-
гэр көмөлөһөрүм. Бу дьиэ кэргэн бэдэрээтинэн үлэтигэр хас да сыл биирдии
ынахтан 2000 киилэттэн тахса үүтү ыан, ийэлээх аҕабыт уонна балтыбыт
Настя Москваҕа БСНХБ-га босхо путевканан күүлэйдээн кэлбиттэрэ.
Аҕабыт 2003 сыллаахха ыар ыарыыттан эмискэ охтон суох буолбута.
Кини көмүс уҥуоҕа үлэһит буолбут, дьолун булбут Тандатын үрэҕин кырда-
лыгар кистэммитэ. Аҕам Артем Николаевич үлэтинэн, дьоҥҥо сыһыанынан
миэхэ өрүү холобур буолар киһим этэ. Аҕабытын биһиги умнубаппыт!

Александр Шапов, улахан уоллара

181