Page 33 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара
P. 33
Эдьиийим сыл ахсын сир астыы таарыйа Дьаарыҥҥа сылдьара. Онтука-
та туспа кэпсээн буолара. Кэргэнин Бүөчүкэ туһунан: “Үлэһит, сымнаҕас
киһиэхэ эргэ тахсан, оҕолонон-урууланан ньир бааччы, чэ быһата киһи мыым-
мат олоҕун олордум”, — диирэ. Миэхэ: “Олох тэйэн хаалымаар, оҕолорго
сылдьар буолаар”, — диэбит тыллара билигин даҕаны кулгаахпар иһиллэргэ
дылылар.
Мин сир үрдүгэр сылдьарым тухары эдьиийим кэрэ мөссүөнэ, үтүө май-
гыта өйбүттэн-санаабыттан сүтүө суоҕа!
Уйбаан Атлааһап, инитэ,
Окоёмовка
ОЛОҔУН ОҔОЛОРО, СИЭННЭРЭ САЛГЫЫЛЛАР
Пестрякова Мария Афанасьевна эдьиийэ Мааһаны кытта Балаҕаннаах
куулатыгар биһиэхэ дьукаах олорбуттара. Онон Маайалыын оҕо сааспыт би-
иргэ ааспыта. Маайа барахсан элбэх кэпсээннээх-ипсээннээх, оонньуулаах-
күлүүлээх кыыс буолара. Ол олордохпутуна, 1956 с., “Октябрь” колхуос чи-
лиэнэ Бурнашев Петр Петрович кэлэн, Маайабытын сүгүннэрэн барбыта.
Кэлин Уус-Күөлүн интернат-оскуолатыгар бииргэ үлэлээбиппит. Кыһы-
нын бары тустаах үлэбитигэр үлэлиирбит, сайынын оскуола уонна интернат
өрөмүөнүгэр бары бииргэ сылдьарбыт. Мария Афанасьевна тулаайах оҕолору
иитиигэ бэйэтин сэмэй кылаатын кырата суох киллэрбит киһинэн буолар.
Маайа Бүөтүрүнээн сэттэ оҕону төрөтөн, иитэн-үөрэттэрэн ньир бааччы
ыал буолан олорбуттара. Кинилэр ситэ олорботох олохторун оҕолоро, сиэн-
нэрэ салгыыллар.
Дария Пестрякова, Уус Күөлэ
ДЬҮӨГЭЛЭРЭ УМНУБАППЫТ
Федосеева-Бурнашева Мария Афанасьевнаны оҕото суох ыал ылан иип-
питтэрэ. Дьоно төрүкү кыахтаах ыал этэ, бэл сут-сутурҕан да кэмигэр сүөһүлэ-
рин эспэтэхтэрэ. Маайа бу ыалга соҕотох, мааны кыыс этэ. Ааттыын Ачаахай
Маайа дэнэрэ. Маайалыын оҕо сааспытыгар Убаһа Хаһаата диэн сайылыкка
бииргэ оонньоон-көрүлээн улааппыппыт. Оччотооҕу сэрии, сут-кураан дьыл-
ларын оҕолоро ыарахан, ас-таҥас суох кэмигэр үөскээбиппит. Баара суоҕа 8-
9 саастаах оҕолор колхуос үлэтигэр улахан дьону кытта тэҥҥэ сылдьарбыт.
Обургу оҕолору этэ да барыллыбат, аҕыйах оҕонньору, дьахталлары кытта
кинилэр төһүү үлэһиттэринэн буолаллара. Ол курдук саастарын сиппит уолат-
тар, эдэр эр дьон бары сэриигэ барбыттара.
Биһиги колхуоска саас ыһыыга оҕус сиэтиититтэн саҕалаан сайын от
үлэтигэр, күһүн сиэмэ быһыытыгар, сири паардааһыҥҥа (күһүҥҥү хорутуу)
үлэлиирбит. Оччотооҕу оҕолор ким тугу этэринэн, соруйарынан үлэни тук
курдук толорон иһэрбит. Кэлин улаатан иһэн ньирэй көрүүтэ, ынах ыаһына
үлэлэргэ сыстыбыппыт. Колхуос саҕана 1954 с. ынахтан ньирэйи араарыы
хампаанньата саҕаламмыта. Бу туһугар эмиэ ыарахан үлэ этэ. Төрүөхтэриттэн
оҕолорун эмнэрэ үөрэммит ынахтар кыайан иэтэн биэрбэккэ, үүт ыама таҥ-
нары түһэн айдаан бөҕө этэ. Ол аайы биригэдьиирдэр биһигини ыанньык-
сыттары: “Мөлтөх ыанньыксыттар буолаҥҥыт үүккүт маннык хамсыыр”, —
диэн мөҕөллөрө. Кэлин ынахтарбыт да үөрэнэн, бары-барыта орун оннугар
түһэн дьон тэҥинэн үлэлиир буолбуппут.
Маайа соҕотоҕун маанытык да иитилиннэр сүрдээх үлэһит кыыс этэ.
29

